Mərhəmətli və Bağışlayan Allahın adı ilə
الحمدلله ربّ العالمين و الصّلاة و السّلام علي سيّدنا محمّد و آله الطّاهرين
و صحبه المنتجبين و من تبعهم باحسانٍ الي يوم الدّين
Hörtməli tədbir iştirakçıları, ölkənin məsul şəxsləri və “Vəhdət həftəsi”nin əziz qonaqlarına
xoş gəlmisiniz deyir, siz əzizləri, İran xalqını, dünyanın şərqi və qərbinda olan
bütün İslam ümmətini əzəmətli Peyğəmbərimiz (s)
və İmam Sadiqin (ə) böyük mövludu münasibətilə təbrik edirəm.
Ümidvaram ki, inşallah, o böyük varlığın diqqətləri,
habelə Allahın o böyük varlığın bərəkətlərinə olan lütfkarlığı və qayğısı böyük müsəlman xalqı və İslam ümmətinin inkişafına səbəb olacaq.
Əzəmətli Peyğəmbərimizin (s) özünəməxsus şəxsiyyətinin çox uca bir zirvə nöqtəsi var.
Həmin nöqtə “Besətdir”.
Bəli, əziz Peyğəmbərimiz (s) özünəməxsus bir şəxsiyyət olsa da, bütün varlıq aləmində
bu şəxsiyyətin özünün də bir uca nöqtəsi var. Həmin nöqtə o böyük şəxsiyyətin pak qəlbinin Allahın əzəmət, izzət və hikmət mədəni ilə olan əlaqəsidir.
Besət nöqtəsi. Bu, öz yerində. Lakin Peyğəmbərin (s) həyatının bütün anları, hətta besətdən sonrakı dövrü də
besətdən təsirlənmiş və onunla nizamlanmışdır.
Yəni əziz İslam Peyğəmbərinin (s) besətdən əvvəlki həyatı da heç adi bir insanın həyatı kimi olmamışdır.
O böyük şəxsiyyətin hərəkətləri, Allahın o şəxsiyyətə lütf etdiyi bərəkətlər, təbiət aləmində o böyük şəxsiyyətin varlığından qaynaqlanan hadisələr
hamısı istisnadır. Hamısı o böyük şəxsiyyətin zirvə nöqtəsi olan besət məsələsinə mütənasibdir.
Haqq-taalanın əzəmət nişanələrini o böyük şəxsiyyətin həyatının bütün dövrlərində, hətta doğulduğu vaxt görmək olar.
Biz bu günü Peyğəmbərin (s) mövludu münasibətilə bayram edirik.
Hətta o böyük şəxsiyyətin doğulduğu gündə də əsl mənşəyi Peyğəmbərin (s) şəxsiyyətinin zirvə nöqtəsi, yəni besət olan ilahi bərəkətlərin əlamət və nişanələrini görmək olar.
Tövhidin əlamətləri və onun əməli nişanələrini mövlud günündə görmək olar.
İçərisində bütlərin üzüqoylu yıxıldığı Kəbə evindən tutmuş təcavüzkar bütlərə, o dövrün cəmiyyətinin böyük tağutlarına qarşı mübarizəyə qədər hadisələr,
filan “müqəddəs” gölün quruması, filan “müqəddəs” vulkanın sönməsi,
Kəsra sarayının tavanının çökməsi, Kəsra sarayının tağlarının uçması kimi hadisələr baş verir.
Mövlud günü adi bir gün deyil. Çox mühüm və böyük bir gündür.
Bu münasibətlə biz bu günü bayram edirik.
Qeyd etmək istədiyim bir əsas məsələ var. O da budur ki, bayram etmək təkcə şənlənmək, bu işdə davamlılığı qorumaq, xatırlama və bu kimi işlərdən ibarət deyil.
Bayram etmək Əziz Peyğəmbəri (s) meyar seçmək və dərs çıxarmaq üçündür.
Bizim buna ehtiyacımız var. Bu gün bəşəriyyətin buna ehtiyacı var. İslam ümmətinin buna ehtiyacı var. Dərs götürməliyik.
Deməli, Əzəmətli Peyğəmbərin (s) mübarək mövlud gününün qeyd edilməsini diri saxlamağımız:
“Allahın elçisinin həyatı sizə – Allahın rəhmətinə və Axirət gününə ümidi olanlara
və Allahı çox zikr edənlərə gözəl nümunədir”. ayəsinə əməl etmək məqsədi daşıyır.
Əziz Peyğəmbərimiz (s) gözəl nümunədir. Bunu Quran açıq şəkildə bəyan edir.
Nümunə nə deməkdir? Nümunə deyilərkən bizim tabe olacağımız nümunə nəzərdə tutulur.
O, yüksək bir zirvədə qərarlaşmışdır. Biz aşağıdan həmin zirvəyə doğru hərəkət etməliyik.
Bəşəriyyət bacardığı qədər zirvəyə doğru hərəkət etməlidir. Nümunənin mənası budur.
Yaxşı, bu nümunə və ülgünü özümüzə örnək götürmək istəyiriksə,
o zaman verəcəyi dərslər bir-iki deyil, yüzlərlədir.
Peyğəmbərin (s) şəxsi həyatı, ailə həyatı, hakimiyyəti,
sosial münasibətləri, dostları, düşmənləri, möminlər və kafirlərlə olan münasibətlərində yüzlərlə əsaslı və mühüm dərs var.
Bu dərslərdən birini bu gün qeyd etmək istəyirəm.
Həmin dərsi bir Quran ayəsinin məzmunu belə ifadə edir:
“Şübhəsiz ki, sizə özünüzdən bir elçi gəldi ki, sizin əziyyətə düşməyiniz ona ağır gəlir, sizin haqq yola yönəlmənizdə israrlıdır, möminlərə qarşı şəfqətli, mərhəmətlidir!”
Mən “عَزيزٌ عَلَيهِ ما عَنِتُّم” məsələsinin üzərində dayanmaq istəyirəm.
Həmin hissədə belə deyilir: “Sizin əziyyətə düşməyiniz ona ağır gəlir”. Siz əziyyətə düşdükdə Peyğəmbər (s) sizə görə əziyyət çəkir.
Şübhəsiz ki, bu, təkcə Peyğəmbərin (s) müasiri olmuş müsəlmanlara məxsus deyil, bütün möminlərə aiddir.
Yəni, bu gün siz Fələstində və Myanmarda əziyyət çəkirsinizsə, dünyanın ayrı-ayrı nöqtələrində müsəlmanlar əziyyət çəkirlərsə,
bilsinlər ki, Peyğəmbərin (s) pak ruhu da əziyyət çəkir. Bu, çox mühüm bir məsələdir. Bizim Peyğəmbərimiz (s) belə bir şəxsiyyətdir.
Bu ayədə Peyğəmbərimizin (s) qeyd olunan bu xüsusiyyəti
başqa bir ayədə düşmənlərlə bağlı qeyd edilən bir xüsusiyyətin tam əksidir. Ayədə belə deyilir:
Ey iman gətirənlər! Özünüzdən başqasını özünüzə sirdaş etməyin. Onlar sizin barənizdə fitnə-fəsad törətməkdən əl çəkməzlər, sizin zəhmətə, əzab-əziyyətə düşməyinizi istəyirlər”.
O biri ayədə: “عَزيزٌ عَلَيهِ ما عَنِتُّم” (Sizin əziyyətə düşməyiniz ona ağır gəlir), -
deyə buyurulduğu halda, burada: “وَدّوا ما عَنِتُّم” (Sizin əziyyətə düşməyiniz onları məmnun edir), - deyə buyurulur. Hal-hazırda vəziyyətimiz belədir.
Diqqətli olub dünyadakı mövqeyimizi öyrənin.
Bir tərəfdə “عَزيزٌ عَلَيهِ ما عَنِتُّم” - Sizin əziyyətə düşməyinizdən əziyyət çəkən o müqəddəs zat, digər tərəfdə isə sizin əziyyətə düşməyinizdən məmnun qalan bir cəbhə.
Onlar sizin bədbəxtliyinizdən xoşbəxtlik hissi yaşayırlar.
Qarşı cəbhə belə bir xüsusiyyətə malik olduğu təqdirdə, təbii ki, sizi çətinliyə və bədbəxtliyə doğru sövq etməyə çalışacaq.
Bu mövqeyi anlamalı, bilməli və diqqətdə saxlamalıyıq.
Yaxşı, bəs, İslam ümmətinin hal-hazırki bu əziyyətləri nədən qaynaqlanır?
Nə üçün müsəlman xalqlar iqtisadi və siyasi təzyiqlər, müharibələr, daxili müharibələr,
istila, işğal, müstəmləkəçilik, yeni müstəmləkəçilik və s. baxımdan bu qədər əziyyətlərə və çətinliklərə məruz qalırlar?
Müsəlmanların bu əziyyətlərinin və çətinliklər içərisində olmasının səbəbi nədir? Müxtəlif və çoxsaylı səbəblər var.
Elmi cəhətdən gerilik bu səbəblərdən biridir. Müstəmləkəçilərin istila etməsinə razılıq vermək bu səbəblərdən biridir.
Siyasətçilər, siyasi – sosial və bu kimi məsələlər üzrə araşdırma aparan analitiklərin araşdırdığı
və minlərlə məqalə yazdıqları bu məsələlərin müxtəlif səbəbləri var. Amma,
bəlkə də, amillərin ən mühümü, ya da mühüm amillərdən biri müsəlmanlar arasındakı təfriqədir.
Biz öz qədrimizi və bir-birimizin qədrini bilmirik. Böyük qüsurumuz bir-birimizdən ayrı və təfriqə içərisində olmağımızdır.
Bir-birimizdən ayrı olduğumuz, biz-birimizin xeyrini istəmədiyimiz, bəzən bir-bizimizin pisliyini istədiyimiz zaman nəticə qeyd edilən kimi olur.
Burada da yenə Quran aşkar danışır.
Həqiqətən, biz insanların həyatınin elə bir mühüm nöqtəsi yoxdur ki, Quran həmin nöqtəyə işıq saçmamış olsun.
Burada da Quran belə buyurur:
“Allaha və Onun Peyğəmbərinə itaət edin. Bir-birinizlə çəkişməyin, yoxsa zəifləyərsiz və gücünüz, qüdrətiniz tükənər”.
Çəkişdiyiniz zaman “fəşl” baş verir. “Fəşl” zəifləməyə deyilir.
“وَ تَذهَبَ رِيحُکُم”, yəni izzətiniz aradan gedir.
İxtilafa düşüb parçalandığınızda mütləq çökürsünüz, zillətə düçar olursunuz,
başqalarının sizə hakim kəsilməsinə zəmin yaradırsınız. Təfriqənin nəticəsi budur.
Əmirəı-möminin (ə) “Nəhcül-bəlağə”nin ən mühüm xütbələrindən biri olan “Qasiə” xütbəsində
bu məsələyə diqqət çəkir.
Əmirəl-möminin (ə) dinləyicilərindən tarixə nəzər salmalarını istəyiri. Orada belə deyir: “Keçmiş ümmətlərə baxın.
Bir olduqları, bir-birlərindən ayrı olmadıqları vaxt necə də izzətli idilər.
Amma vəhdət və birlikləri pozulduqda, görün nə hala qaldılar”.
Aralarına təfriqə və parçalanma düşdüyü, sevgi və ülfətləri sona yetdiyi vaxt aqibətlərinə baxın.
Bundan sonra eyni məzmunda bir neçə cümlə deyir. Sonra buyurur ki, belə olduqda,
təfriqə, ayrılıq və düşmənçilik hakim kəsildikdə:
قَد خَلَعَ اللَهُ عَنهُم لِباسَ کَرامَتِهِ وَ سَلَبَهُم غَضارَةَ نِعمَتِه
(İxtilaf və təfriqəyə düşdükləri üçün Allah kəramət libasını əyinlərindən çıxardı
sahib olduqları izzəti vəonlara verdiyi neməti əllərindən aldı)
Biz bu barədə, həqiqətən, düşünməli, “müsəlmanların vəhdəti” məsələsi üzərində fikirləşməliyik.
Bu gün düşmən bunun tam əksini istəyir.
İslamın “Qərb” adlı düşməninin bazası olması üçün
bu regionda “sionist rejimi” adlı xərçəng hüceyrəsinin mənfur toxumunu əkdilər.
O vaxt böyük Osmanlı dövlətini parçaladıqdan, süquta uğradaraq bir neçə yerə parçaladıqdan sonra
burada daim isitafadə etməli olduqları bir baza yaratmalı və regionun öz ali məqsədlərinə çatmasına imkan verməməli idilər.
Bu baza məzlum Fələstin idi. Xəbis, fasid, qatil
və rəhmsiz sionistləri gətirib burada yerləşdirdilər; qondarma bir dövlət
və qondarma bir millət yaratdılar.
Müsəlmanlar da fərqində idilər. İndi düşmənlər elə bir iş görürlər ki, bu zərərli varlıq,
artıq irəliləmiş bu xərçəng hüceyrəsi düşmən məzmunundan xaric olub
region dövlətləri arasında ixtilaf salır.
Hər yerdə ağalıq edirlər.
Bu normallaşdırma İslam və müsəlmanlara qarşı törədilən ən böyük cinayətlərdən biridir.
Ayrılıq salmaq, ixtilaf yaratmaq. Düşmən belədir. Düşmən daim iş başındadır.
Biz Peyğəmbərin (s) mövlud günündən bu şəkildə istifadə edək:
(Allahın rəsulu sizin üçün gözəl örnəkdir).
Allahın rəsulu (s) qeyd etdiyimiz kimidir. Buna görə də İslam Respublikasında
bu günü bayram və vəhdət günü təyin etmişik. Yəni əhli-sünnənin rəvayətinə əsasən,
(12-si rəbiül-əvvəldən əhli-sünnənin rəvayətinə əsasən) 17-si rəbiül-əvvələ qədər (əhli-şiənin rəvayətinə əsasən) olan müddəti
bayram təyin edib
“Vəhdət həftəsi” adlandırmışıq. Yaxşı bir işdir. Amma bu şüar gerçəkləşməli
və biz onun əməli şəkildə həyata keçməsinə çalışmalıyıq.
Siz deyə bilərsiniz ki: “Biz bu ölkələrin rəhbərləri deyilik”. Bəli, rəhbərlərin başqa maraqları,
siyasi maraqları, başqa məqsədləri var.
Amma bir ölkənin ziyalıları, alimləri, yazıçıları, şairləri,
mütəfəkkirləri, elit şəxsləri və tanınmış simaları vəziyyəti düşmənin istədiyindən fərqli istiqamətə dəyişə bilərlər.
Vəziyyət dəyişdikdə nəticəyə nail olmaq asanlaşacaq.
Vəhdət nə deməkdir? Vəhdət deyilərkən, əsla məzhəb birliyi nəzərdə tutulmur.
Yəni bu onun, o da bunun məzhəbini qəbul edib bir məzhəb olması nəzərdə tutulmur.
Corğafi birlik də nəzərdə tutulmur. Belə ki, 60-70-ci illərdə
bəzi ərəb dövlətləri birləşib bir olduqlarını elan etdilər. Olmadı, olmayacaq, olması da mümkün deyil.
Bu da nəzərdə tutulmur. Vəhdət və birlik deyilərkən İslam ümmətinin maraqlarının qorunması nəzərdə tutulur.
Əvvəlcə İslam ümmətinin maraqlarının harada və nə olduğunu müəyyən etməlidirlər, bundan sonra xalqlar bu istiqamətdə razılığa gəlməlidirlər.
Hökumətlər də, Allahın izni ilə bu yola yönəlsələr, Allah onların qəlblərini bu istiqamətə yönəltsə,
İslam ümmətinin maraqları mövzusunda razılığa gəlsinlər. İslam ümmətinin bu gün nəyə ehtiyacı olduğunu,
kiminlə düşmənçilik və necə düşməçilik,
kiminlə dostluq və necə dostluq etməli olduğunu bilməlidir.
Bu strategiyaları müzakirə və danışıqlarda razılaşdırsınlar və bu istiqamətdə hərəkət etsinlər.
Məqsəd budur: “İmperializmin planları qarşısında ortaq hərəkət”.
Şübhəsiz ki, imperializm dünyasının bizim bu regionla və dövlətlərimizlə bağlı aşkar planları var.
İslam regionu böyük bir fürsətdir.
Regionumuz dünyanın ən həssas regionu olmasa da, həssaslarından biridir.
Ən zəngin olmasa da, ən zənginlərindən biridir.
Orta Asiya, Qərbi Asiya, müsəlman regionu olan Şərqi Afrika çox mühüm regiondur.
İmperializm və imperializm siyasətlərinin pərdəsi arxasında gizlənmiş güclər, beynəlxalq kompaniyalar, karetlər
və trestlərin bu regionla bağlı planları var. Onların planlarına qarşı mübarizədə əməli ortaqlığımız olmalıdır.
Vəhdətin mənası budur. Biz İslam dünyasına bunu təklif edib, İslam dünyasından bunu istədik.
Diqqətdən qaçırmamalı olduğumuz əsas bir məsələ var. O da budur ki,
dünyanın siyasi həndəsəsinin dəyişdiyi hər gün daha çox aydın olur.
Dünyanın siyasi xəritəsinin dəyişməkdə olduğu günbəgün daha çox məlum olur.
Birqütblülük, bir və ya iki gücün dövlətlər,
xalqlar və sair üzərindəki hegemonluğu öz qanunuliyini itirib. Yəni xalqlar ayılıblar.
Təkqütblü sistemdən imtina edilib və tədricən daha çox imtina edilməkdədir.
Bu gün siz dünyanın birinci dərəcəli politoloqlarının dilindən bu sözü daha çox eşidirsiniz:
“Birqütblü sistemi qəbul etmirik”. Birqütbü sistem nədir?
Fərz edin ABŞ oturub İraq, Suriya, İran, Livan və ya hər hansı bir dövlətə:
“Bu işi belə etməlisən, bu olmalı, bu olmamalıdır”, - deyə göstəriş verir. Bəzən deyir, bəzən demir,
ancaq əməli iş görür. Bu gün belədir. Dövlətlər üçün planlar qurur, qüvvələrini səfərbər edirlər.
Planları var. İmperializmin planı var. Amma bu, artıq dəyişməkdədir.
Bu hegemoniya - dövlətlər, xalqlar və ayrı-ayrı regionlar üzərindəki qlobal imperializm tədricən dəyişməkdədir.
Bu, XX əsrin ortalarında anti-müstəmləkə hərəkatlarının yaratdığı
dəyişikliyə bənzəyir; Ölkələr bir-birlərinin ardınca təkrar-təkrar
müstəmləkə əleyhinə qiyam qaldırdılar – Bu özünü Asiyada bir cür, Afrikada başqa cür, Latın Amerikasında ayrı cür göstərdi.
O vaxt dünyanın siyası xəritəsi əsaslı şəkildə dəyişdi. Bu gün də əsaslı dəyişiklik baş verməkdədir.
İmperializmin xalqlara qarşı dərialtı və sakit istilaçı hərəkəti
artıq xalqların nəzərindəki qanuniliyini tədricən itirməkdədir. Əslində,
əvvəldən qanuni olmamışdı. Hər halda xalqların bu barədəki baxışı aydınlanmaqdadır.
Yeni bir vəziyyət yaranacaq. Yeni bir dünya yaranacaq.
Yeni dünyanın hansı formada olacağını dəqiq şəkildə təsəvvür etməyə bilərik.
Amma əminik ki, qarşıdan gələn illər ərzində tədricən yeni dünya formalaşacaq.
Bəs, görəsən, İslam ümmətinin yeni dünyadakı yeri harada olacaq? Bu, mühüm bir sualdır.
İslam ümməti, yəni 1,5 milyard insan malik olduğu əzəmətli tarixi və elmi aydınlığına rəğmən, süqut etdi.
Bəli, biz son bir neçə əsrdə elmi cəhətdən tənəzzülə uğradıq. Halbuki ondan əvvəl
elmin ən yüksək zirvəsi biz müsəlmanlara məxsus idi. Bu bizim mirasımızdır. Bu bizim ixtiyarımızda olan bir şeydir.
Təbii sərvətlərimiz, insan resurslarımız,
yenilənmə istəyimiz olmasına baxmayaraq,
bu xüsusiyyətləri ilə İslam dünyasının, İslam ümmətinin yeri haradadır?
Formalaşmaqda olan bu yeni dünyada bizim yerimiz harada olacaq?
Bizim dayandığımız və olduğumuz yer hara olacaq? Bu, çox mühüm bir məsələdir.
İslam ümməti bu barədə düşünməlidir.
Qərbdə, Avropada baş verən hadisələr adi hadisələr deyil.
Bunlar əsaslı dəyişikliklərin baş verməkdə olduğunu göstərir.
Biz mühüm bir rol ifa edə bilərik. Biz İslam ümməti, İslam ölkələri, müsəlman xalqlar
tədricən formalaşmaqda olan yeni dünyada yüksək mövqedə ola,
bir nümunə və öndər kimi nəzərə alına bilərik. Amma bir şərtlə. Şərt nədir? Bir olmaq,
təfriqə içərisində olmamaq, düşmənin, ABŞ-ın, sionistlərin,
kompaniyaların şər və vəsvəsələrindən xilas olmaq.
Bunların şərindən xilas olmaq. Bəzən bu vəsvəsələr özümüzkülərin dilindən eşidilir.
İslam dünyasında İslam dünyasının öz daxilindən olan bəzi adamların onların sözlərini səsləndirdiklərini, təkrar etdiklərini görürük.
Bir olaraq, təfriqəsiz və daxili vəhdətlə bunların şərindən xilas olaq. Şərt budur.
Əgər bu şərti əməli şəkildə reallaşdırsaq, şübhəsiz ki,
İslam ümmətini gələcək dünyada yüksək bir yerə, dünyanın siyasi coğrafiyasını formalaşdıran bir mövqeyə yüksəldə bilərik.
Bu, mümkündürmü? Bəzi adamlar var ki, bütün mühüm məsələlərdə
onların ilk reaksiyaları, iş-gücləri inkarçılıq və ümidsizlik yaratmaq olur: “Olan iş deyil, faydası yoxdur”.
Biz bunu qəbul etmirik. Biz deyirik ki, mümkündür.
Müsəlman xalqlar arasında birlik və vəhdət mümkündür. Amma iş və əməl lazımdır.
Qeyd etdiyim kimi, biz İslam ölkələrinin siyasətçiləri, rəhbərləri və idarəçilərindən ümidsiz deyilik.
Amma ümidimiz ən çox İslam dünyasının tanınmış şəxsiyyətlərinədir.
Yəni, ümidimiz din alimləri, ziyalılar, universitet müəllimləri, ayıq gənclər,
mütəfəkkirlər, ədiblər, şairlər, yazarlar, mətbuat fəallarınadır.
Bunlar özlərini müstəqil və məsuliyyətli hiss etməli, üzərlərinə vəzifə düşdüyünü bilməlidirlər.
Tanınmış şəxsiyyətlər hər hansı yoldan daxil olduqlarında ictimai rəyi həmin tərəfə yönəldirlər.
Hər hansı ölkənin ictimai rəyi formalaşdıqda ölkənin idari siyasətlərinin də
həmin istiqamətə yönəlməsi qaçılmazdır.
Bu, mümkün bir işdir. Mümkündür, amma əməlsiz olmaz. Bu dünyada əməlsiz heç nə -
nə dünyəvi nailiyyətlər, nə də ilahi və axirət nailiyyətlərinin əldə edilməsi mümkün deyil:
لَيسَ لِلاِنسانِ اِلّا ما سَعيٰ
Çalışmaq, əməl etmək lazımdır. Əgər əməl etsək, mümkün olar.
Kiçik bir nümunə eyd etmək istəyirəm. Kiçik nümunəsi bizik; İslam Respublikası.
Biz böyük güclərin qarşısında dayandıq. Bir vaxtlar bu dünya iki böyük gücün əlində idi:
ABŞ və SSRİ.
Onlarla məsələdə müxalif olan bu iki güc bir məsələdə müttəfiq idi. Bu müttəfiqlik İslam Respublikasına qarşı olmalarında idi.
ABŞ və keçmiş SSRİ aralarında olan bütün ixtilaflara baxmayaraq, İslam Respublikasına qarşı mövqelərində müttəfiq və həmrəy idilər.
İmam (r.ə) bunların qarşısında dayandı, təslim olmadı,
açıq şəkildə dedi: “Nə Şərq, nə də Qərb” – nə bu, nə də o. Dedi və oldu.
Xəyal edirdilər ki, olmayacaq, bu fidanı kökündən çıxaracaqlar.
Amma bu fidan bu gün iri gövdəli bir ağaca çevrilmişdir. Qələt edər kimsə onu kökündən çıxaracağını düşünər!
Müqavimət göstərdik və irəlilədik. Təbii ki, çətinliyi var. Hər şeyin çətinliyi var. Çətinlik olmadan olmaz.
Təslim olanların da çətinliyi var. Çətinlik təkcə müqavimətdə deyil.
Çətinlik təkcə müqavimətdə deyil. Təslim olmağın da çətinliyi var. Fərqləri bundadır ki,
insan müqavimət göstərdikdə çətinlik onu irəli aparır.
Biz çətinlik çəkirik, amma irəliləyirik. Təslim olan da çətinlik çəkir, amma geriləyir, irəli getmir.
Buna görə də - olar, - deyirik. İş görmək olar, səy göstərmək olar.
İslam ümmətində bütün ixtilaf və fikir ayrılıqlarının olmasına baxmayaraq, İslamın və Quranın nəzərdə tutduğu vəhdət istiqamətində irəliləmək olar.
Məsafələr bəzən etnik, bəzən irqi, bəzən də dil aspektlərindən olur. Bunlar önəmli deyil.
Məncə, bu gün hər şeydən çox üzərində durmalı olduğumuz məsələ məzhəb – sünnilik və şiəlik məsələsidir.
Etiqad və məzhəb ixtilafının münaqişə ilə nəticəlnməsinə imkan verməməliyik.
Münqaişəyə səbəb olan bəzi şeylərə mane olmalıyıq, ciddi şəkildə mane olmalıyıq.
Siz nəzərə alın ki, ABŞ və İngiltərə siyasətçiləri öz toplantılarında şiə və sünni mövzularını müzakirə edirlər.
Bu, çox təhlükəli bir məsələdir. Çox təhlükəlidir. Həm sünni və həm də şiəyə qarşı yaxşı münasibətdə olmayan,
İslama qarşı olan bu adamlar şiə və sünni müzakirəsi aparırlar.
Bir dəfə ingilis şiəsi, amerikan sünnisi ifadələrini işlətmişdim.
Bəziləri güman etdilər, daha doğrusu, yalandan belə təbliğat apardılar ki,
biz “ingilis şiəsi” deyərkən İngiltərədə yaşayan müsəlmanları nəzərdə tuturuq.
Xeyr. İngilis şiəsi müsəlman ölkəsində yaşayıb,
ingilisdən ilhamlanan şiə də ola bilər. Yəni təfriqə salan şiə, sünnü,
İŞİD, vəhhabilər və bu qəbildən olan sünni və şiə təfriqəçilərə gəldikdə isə, bunlar təfriqə salırlar. Təkfirçilər hər kəsi kafir elan edirlər.
Bunların adları müsəlmandır. İslam dininin fərdi hökmlərinə çox ciddi şəkildə əməl edə bilərlər,
amma düşmənin rəhbərliyi altında hərəkət edirlər.
İxtilaf yaradan adam düşmənə xidmət edir. Ondan heç fərqi də yoxdur;
tutduğu mövqedən, hansı məqamda və hansı ölkədə olmasından asılı olmayaraq.
Biz buna inanırıq, bizim buna dərin inamımız var.
Şiə tərəfdarı olub əhli-sünnənin hissləri ilə oynayan adamlara qarşı sərt reaksiya verdik.
Bu, hər tərəfə yayılmalıdır. Fikir birliyi yaradılmalıdır.
Təbii ki, hər iki tərəfdə radikallar var. Həm şiələr tərəfdə
(səbəb etiqad və hər nə olursa olsun), həm də sünnilər tərəfdə radikallar var.
Biz radikalların radikallığının
məzhəb davamçılarının ittiham edilməsi ilə nəticələnməsinə imkan verməməliyik.
Biz vəhhabilərin iki yüz il bundan əvvəl imamların qəbirlərini uçurtduqlarını gördük.
Kərbəlaya gedib Şəhidlər sərvərinin (ə) pak qəbrini dağıtdılar,
taxtadan düzəlmiş zərihini yandırdılar. Hərəmin ortasında od qaladılar. Qəhvə dəmləyib içdilər.
Bu, baş verdi. Nəcəfə hücum çəkdilər. Amma şəhərə daxil ola bilmədilər. Çünki Şeyx Kaşifül-ğitanın (r.ə)
qüvvələri var idi. Tələbələri və sairəni səfərbər etdi. Nəcəfin hasarı və şəhər divarları var idi.
Şəhərə girə bilmədilər. Buna görə də Kufəyə üz tutdular. Kufə məscidində
çoxlu sayda şiəni qətli-am etdilər.
Bu, şiə alimləri və şiə böyüklərinin əhli-sünnəni ittiham etməsinə səbəb olmadı.
Bu işi görənlər radikallar idilər. Bizim zamanımızda
İŞİD İraqda bir cür, Suriyada bir cür, son illərdə Əfqanıstanda bir başqa cür davranır, hətta məktəbli uşaqlara da rəhm etmirlər.
Qız və oğlan məktəblərini partladırlar. Ailələri gözü yaşlı qoyub, övladlarını qətlə yetirirlər.
Bu işləri görürlər. Amma biz heç bir vəchlə əhli-sünnəni günahlandırmırıq. Bunlar ifratçı və radikallardırlar.
Bu tərəf də belə olmalıdır. Kimlərsə radikallıq edə bilərlər.
Amma şiə camiəsini radikallara görə günahlandırmaq olmaz. Bu sahədə iş görməliyik. İslam alimləri bir iş görməlidirlər.
Biz bu parçalanmanın ziyanını görürük. Fələstində
və ayrı-ayrı ölkələrdə ziyan görürük. Fələstində hər gün adam öldürürlər.
Azyaşlı uşaqları, gəncləri, yeniyetmələri, yaşlıları qətlə yetirir, həbs edirlər.
Həbsxanada minlərlə insan işgəncələrə məruz qalır. Bunlar gözlərimizin önündə baş verir.
Myanmada və digər yerlərdə də eyni cür. Bunlar ağırdır. Bunlar İslam ümməti üçün ağırdır:
“عَزيزٌ عَلَيهِ ما عَنِتُّم” –
Bunlar Peyğəmbəri (s) incidir. Bu barədə düşünmək və çalışmaq lazımdır.
Quran Peyğəmbərə (s) belə buyurur:
“قُل يا اَهلَ الکِتابِ تَعالَوا اِليٰ کَلِمَةٍ سَواءٍ بَينَنا وَ بَينَکُم”
Kitab əhli müsəlman deyil. Amma ortaq bir nöqtəmiz var və o, “Tövhid”dir.
Belə ki, tövhid bütün dinlərdə mövcuddur. Tövhid bütün dinlərin əsasını təşkil edir:
“اَلّا نَعبُدَ اِلَّا اللَه”
Peyğəmbər (s) İslam dini ilə digər dinlər arasındakı ortaq cəhətdən istifadə edir.
Quran göstəriş verir:
“De: “Ey kitab əhli, sizinlə bizim aramızda eyni olan “Allahdan başqasına ibadət etməyək, heç nəyi ona tay tutmayaq və Allahı qoyub bir-birimizi (özümüzə) Rəbb qəbul etməyək!” kəlməsinə tərəf gəlin!... ”
Qeyri-müsəlmanlarla belə olmağı göstəriş verir. Biz müsəlmanların bu qədər ortaq cəhəti var: -
Kəbə birdir, qiblə birdir, namaz birdir, həcc birdir, ibadətlər birdir,
Peyğəmbər birdir, bütün İslam dünyasında Əhli-beytə qarşı sevgi var – bütün bunlar bizim ortaq cəhətimizdir.
Bu ortaq cəhətdən keçməməliyik.
Bu vaxta qədər biz çalışmışıq. Biz bu vaxta qədər bu istiqamətdə
bütün imkanlarımızdan istifadə etmişik. Bundan sonra da edəcəyik.
Biz hamısı əhli-sünnə olan fələstinli qardaşlarımıza bütün cəhətlərdən –
siyasi və elmi cəhətdən - dəstək vermişik. Bundan sonra da dəstək verəcəyik.
Bizim üçün fərqi yoxdur. Burada bizim üçün mühüm olan islami hərəkət və İslam dövlətidir.
Bu gün, Allaha həmd olsun ki, İslam dünyasında formalaşmış müqavimət cəbhəsinə bizim tərəfimizdən dəstək verilir. Ona dəstək veririk.
Nə qədər gücümüz varsa, bunlara dəstək verəcəyik, indi də dəstək veririk, bundan qabaq da dəstək vermişik.
Ümidvarıq, inşallah, Allah-taala hamımızı doğru yola yönəldəcək, bu yolda, inşallah, irəliləyə biləcək,
İslam dünyasının nüfuzlu şəxsiyyətlərinin böyük arzusunu,
İslam dinin əziz Peyğəmbərinin (s) pak ruhunun da arzusu olan bu böyük arzunu,
yəni İsalmi vəhdəti, inşallah, gerçəkləşdirəcəyik.
Allahın salamı, rəhməti və bərəkəti üzərinizə olsun!