پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری
دریافت:

راهنماى فتاوا

  • مقدمه
  • تقليد
  • طهارت
  • وضو
  • غسل
  • تيمم
  • احكام اموات
  • قبله
  • وقت نماز
  • لباس نمازگزار
  • مكان نمازگزار
  • احكام مسجد
  • واجبات نماز
  • نماز جماعت
  • نماز جمعه
  • نماز مسافر
    چاپ  ;  PDF

    نماز مسافر

    100. مسافر بايد نماز ظهر و عصر و عشا را با هشت شرط، شكسته به‌جا آورد يعنی دو ركعت بخواند: ...
    شرط هفتم: آن‌كه شعل او مسافرت نباشد، بنابراين شتردار و راننده و چوب‌دار و كشتيبان و مانند اين‌ها، اگرچه برای بردن اثاثيه منزل خود مسافرت كنند، در غير سفر اوّل بايد نماز را تمام بخوانند. ولی در سفر اوّل اگرچه طول بكشد، نمازشان شكسته است.
    (تحريرالوسيله، ج1، فصل في صلاه المسافر، ص230، سابعها و توضيح المسائل، نمازمسافر، شرط هفتم)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: س: شرايط وجوب قصر بر مسافر در نمازهای چهار ركعتی كدام است؟
    ج: امور هشت‌گانه ذيل است: ...
    7ـ مسافرت را شغل خود قرار نداده باشد مانند باربر و راننده و ملوان و غيره؛ و كسی كه شغل او در سفر است، ملحق به اين‌هاست.

    (اجوبة الاستفتائات، س640)
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
    101. س: شخصی در يك شركت، ناظر خريد است چند سال است كه هر روز صبح از وطن خود به محل كار كه بيش از حدّ شرعی فاصله دارد می ‌رود و غروب بر می ‌گردد و گاهی شخصاً رانندگی می‌ كند، آيا اين شخص مسافر است يا دائم‌ السفر؟
    ج: در محل كار و بين راه حكم مسافر دارد.
    (استفتاءات، ج1، ص246، س379)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: س: کسی که سفر شغلي حداقل هر ده روز يک‌بار انجام می‌دهد، تا چه مدت آن را ادامه دهد حکم سفر شغلی بر آن مترتب می‌شود؟
    ج: ميزان، صدق تکرّر سفر برای شغل است، همين‌که کاري که برای آن سفر می‌کند شغل او محسوب باشد ولو شغل دو سه ماهه، و برای آن بدون تخللّ اقامت ده روز در يک‌جا مکرّراً مسافرت می‌کند، در سفر سوم نمازش تمام است.
    (استفتا، 62505)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: كسی كه سفر مقدمه شغل اوست [مانند كارمندی كه به محل خدمت خود مسافرت می‌ كند] آيا در سفر نمازش تمام و روزه‌ اش صحيح است يا آن‌كه اين حكم اختصاص به كسی دارد كه شغل او حتماً مسافرت باشد [مانند راننده و ملوان]؟
    ج: كسی كه سفر مقدمه كار او است، اگر در خلال هر ده روز حداقل يك بار برای كار به محل كارش رفت و آمد نمايد، نمازش تمام و روزه ‌اش صحيح است.
    (اجوبة الاستفتائات، س641)

    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
    102. كسی كه شغلش مسافرت است اگر ده روز يا بيشتر در وطن خود يا غير وطن خود بماند، چه از اول قصد ماندن ده روز را داشته باشد، چه بدون قصد بماند، بايد در سفر اولی كه بعد از ده روز می ‌رود، نماز را شكسته بخواند.
    (توضيح المسائل، م1312 و 1313)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: س: شخصی که مکرّر برای شغلش مسافرت می‌کند اگر ده روز در وطن و يا جای ديگر اقامت کند آيا در اين مورد هم در سفر سوم نمازش تمام است و يا اين‌که پس از اقامه ده روز فقط در سفر اول نمازش قصر می‌باشد؟
    ج: در صورت اقامت ده روز در يک محل در بين سفرهای شغلي، فقط در سفر اول بعد از اقامت ده روز نمازش قصر است.
    (استفتا)
    توضيح:
    به فتوای حضرت امام خمينی(قدّس سرّه) تنها كسانی كه شغل آن‌ها مسافرت می‌ باشد، يعنی قوام كارشان به سفر است كه در غير سفر و در محل ثابت انجام نمی‌ پذيرد مانند: راننده ‌های برون شهری، خلبانان و ملوانان نمازشان در سفرهای شغلی تمام و روزه صحيح است. ولی كسانی كه شغل آن‌ها مسافرت نيست، هر چند، هر روز برای كارشان به مسافرت می ‌روند نمازشان در سفر شكسته است، مانند معلّمی كه هر روز يا هر هفته برای تدريس به سفر می ‌رود.
    به يك مسأله و يك استفتا توجه كنيد:
    مسأله: كسی كه شغلش مسافرت نيست، اگر مثلاً در شهری يا در دهی جنسی دارد كه برای حمل آن مسافرت‌های پی‌درپی می‌ كند، بايد نماز را شكسته بخواند.
    (تحريرالوسيله، ج1، فصل في صلاة المسافر، ص231، م24 و توضيح المسائل، م1316)
    س: سپاه، عده ‌ای را برای امور روستاها استخدام می ‌كند و مقرّ سپاه هم وطن‌شان نيست و هر روز يا هر سه روز به ناچار به اطراف آن شهر مسافرت می‌ كنند تكليف نماز و روزه آن‌ها چيست؟ و خلاصه، لازمه كارشان مسافرت است.
    ج: در غير وطن بدون قصد اقامه ده روز در محل واحد، نماز شكسته و روزه صحيح نيست.
    (استفتاءات، ج1، ص246، س376)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: به فتوای رهبر معظم انقلاب(دام ‌ظلّه)، كسانی كه شغلشان در سفر است يا برای كارشان حداقل در كمتر از ده روز به محل كار سفر می ‌كنند، مانند كسانی هستند كه شغلشان مسافرت است، يعنی بايد نمازهای چهار ركعتی را در اين‌گونه مسافرت‌ها تمام بخوانند و روزه صحيح است، مانند معلمانی كه برای تدريس يا كارمندانی كه برای انجام وظيفه يا كارگرانی كه برای كار؛ مثلاً هر هفته يك بار به محل كارشان می ‌روند و برمی ‌گردند، نمازشان در سفر برای كار تمام است. ولی اگر سفر برای تحصيل باشد، نظر مبارك ايشان مبني بر احتياط است. مگر آن‌كه تحصيل در حكم كار و شغل آن‌ها باشد، مانند افرادی كه در سپاه و ارتش برای تحصيل مأموريت دارند.

    به دو استفتا توجه كنيد:

    س: دانشجويانی كه هر هفته برای تحصيل مسافرت می‌ كنند، چه حكمی دارند؟
    ج: در فرض سؤال حكم نماز در سفر تحصيلی مبنی بر احتياط است.(1)
    (اجوبة الاستفتائات، س652)
    (1) افرادی كه چنين وضعيتي دارند، می‌توانند با مراعات شرايط به فتوای مجتهد ديگر رجوع كنند.

    س: دبير شاغل در شهرستان رفسنجان می ‌باشم با توجه به پذيرفته شدن در مركز عالی ضمن خدمت و مأموريت به تحصيلیِ آموزش و پرورش، سه روز ابتدای هفته را در شهرستان كرمان اشتغال به تحصيل دارم و بقيه ايام هفته را در شهرستان خود به خدمت مشغولم، نظر حضرت‌عالی در مورد احكام نماز و روزه اينجانب چه می ‌باشد آيا حكم دانشجو بودن به ما جاری است يا خير؟
    ج: اگر مأمور به تحصيل هستيد نماز شما تمام و روزه صحيح است.
    (اجوبة الاستفتائات، س653)
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
    103. س: فتوای حضرت امام را در مورد بلاد كبيره مفصلاً بيان نماييد.
    ج: در شهرهای بزرگ خارق العاده كه تشخيص آن موكول به نظر عرف است، ميزان در مبدأ و منتهای مسافت، منزل است و در قصد اقامت ده روز بايد نيّت اقامت ده روز در يك محلّه را داشته باشد.
    (تحريرالوسيله، ج1، فصل في صلاة المسافر، ص225، م4 و استفتاءات، ج1، ص207، س277)

    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: س: نظر جنابعالی درباره شهرهای بزرگ از جهت قصد توطّن يا اقامت ده روز در آن‌ها چيست؟
    ج: در احكام مسافر و قصد توطن و قصد اقامت ده روز فرقی بين شهرهای بزرگ و معمولی نيست و حتی با قصد توطّن در يك شهر بزرگ و مدتی در آن‌جا ماندن، بدون معيّن كردن محله ی خاصی از آن، تمام آن شهر حكم وطن را درباره او پيدا خواهد كرد. همچنين اگر قصد اقامت ده روز در مانند اين شهر نمايد، بدون اين‌كه محله‌ی خاصی از آن را قصد نمايد، حكم تمام بودن نماز و صحّت روزه در مورد او در تمام محلّه ‌های آن شهر جاری خواهد بود.
    (اجوبة الاستفتائات، س707)
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
    104. مسافری كه می ‌خواهد ده روز در محلی بماند، اگر از اول قصد داشته باشد كه در بين ده روز به اطراف آن‌جا برود، چنانچه جايی كه می ‌خواهد برود از حصار و ديوار شهر بيرون نباشد، يا از مزارع و باغات اطراف آن باشد به مقداری كه رفتن به آن‌جا منافی با صدق اقامه در آن محل نباشد [يعنی عرفاً بگويند كه ده روز در يك محل مانده است] بايد نماز را تمام بخواند ولی چنانچه بخواهد تا كمتر از چهار فرسخ برود، چنانچه در نيّت او باشد كه در بين ده روز، فقط يك مرتبه برود و بيش از دو ساعت، رفتن و برگشتن را طول ندهد، در همه ده روز بايد نمازش را تمام بخواند.
    (تحريرالوسيله، ج1، القول في قواطع السفر، ص235، م7 وتوضيح المسائل، م1338)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: س: آيا هنگام قصد اقامت، جايز است نيّت خروج از محل اقامت به محل ديگری را كه كمتر از چهار فرسخ با آن فاصله دارد بنمائيم؟
    ج: قصد خروج از محل اقامت به اندازه كمتر از مسافت شرعی اگر به صدق اقامت ده روز ضرر نزند مثل بيرون رفتن از آن‌جا به مدت چند ساعت از روز يا شب برای يك بار يا چند بار به شرطی كه مجموع ساعات خروج از شش، هفت ساعت بيشتر نشود، در اين صورت، قصد خروج به قصد اقامت لطمه نمی زند.
    (اجوبة الاستفتائات، س665)
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
    105. تخيير بين قصر و اتمام در مكه و مدينه، اختصاص به مسجدالحرام و مسجدالنبی (صلی الله عليه و آله) دارد و در تمام مكه و مدينه جاری نيست، بلی اختصاص به مسجد اصلی ندارد و در جاهای توسعه داده شده مسجد هم جاری است، هرچند احتياط، اقتصار بر مسجد اصلی است، پس در تمام مسجد فعلی، مسافر می‌ تواند نماز را تمام بخواند، همان طور كه می ‌تواند شكسته بخواند.
    (تحريرالوسيله، ج1، القول في احكام المسافر، ص240، م8 و مناسك حج، م1316)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: مسافر می ‌تواند در تمام دو شهر مكه و مدينه نماز را تمام بخواند و اختصاص به مسجدالحرام و مسجدالنبی(صلی الله عليه و آله) ندارد.
    (مناسك حج، م1153)
    ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
    106. تا انسان قصد ماندن هميشگی در جايی كه غير وطن اصلی خودش است نداشته باشد وطن او حساب نمی‌ شود مگر آن‌كه بدون قصد ماندن، آن‌قدر بماند كه مردم بگويند اين جا وطن اوست.
    (توضيح المسائل، م1331)
    آيت‌الله‌العظمی‌ خامنه‌ای: س: کسی که می‌خواهد ساليانی در مکانی بماند، تا چه مدتی بنای ماندن آن‌جا را داشته باشد، حکم وطن را دارد، و آيا بين ماندن در آن‌جا صرفاً به قصد زندگی يا برای کار يا هر دو، تفاوتی وجود دارد؟
    ج: اگر بنای زندگی در آن‌جا را به مدّت هفت، هشت سال داشته باشد برای ترتّب حکم وطن کافی است. ولی اگر برای کار يا امر ديگری غير از زندگی در آن‌جا، مدتی بخواهد بماند، حکم وطن مترتّب نيست.
    (اجوبة الاستفتائات، س684)
  • نماز آيات
  • نماز قضا
  • نافله نماز
  • روزه
  • رؤيت هلال
  • مبطلات روزه
  • مسافرت در ماه رمضان
  • قضا و کفّاره روزه
  • روزه قضاى پدر و مادر
  • كفّاره تخلّف نذر
  • اعتكاف
  • خمس
  • حجّ‏
  • نگاه
  • نکاح
  • مجسمه‌سازی
  • ارث زوجه
  • چند استفتاء از محضر حضرت آيت الله خامنه‌اى (دام ظله)
کاربر گرامی؛ لطفا قبل از تکمیل فرم، موارد زیر را مطالعه کنید:
  • جهت مکاتبه با دفتر، از قسمت ارسال نامه استفاده نمایید.
  • به منظور استفتاء یا ارسال سوال شرعی، از قسمت ارسال سوال شرعی استفاده نمایید.
  • جهت ارایه انتقاد و پیشنهاد به سایت دفتر، از قسمت ارتباط با پایگاه استفاده نمایید.
  • از فرم زیر فقط برای ارایه نظرات در مورد محتوای همین صفحه استفاده نمایید.
  • مسوولیت ارسال اشتباه بر عهده ارسال کننده آن است.
700 /