پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری
دریافت:

آرشيو استفتائات جديد

  • احکام تقليد
  • احکام طهارت
  • احکام نماز
    • شرايط نماز
      چاپ  ;  PDF
       
      شرایط نماز

       

      نجس شدن بدن هنگام نماز
      س. اگر هنگام نماز دچار خون دماغ شویم، نماز باطل است؟
      جواب: اگر خون داخل بینی باشد و به بیرون سرایت نکند، اشکال ندارد وگرنه، در صورتی که برطرف کردن نجاست از بدن بدون انجام عملی‌که منافات با نماز دارد ممکن باشد، باید پس از تطهیر بدن، نماز تکمیل شود و اگر بر طرف کردن نجاست با حفظ حالت نماز امکان ندارد و وقت هم وسعت دارد، واجب است نماز قطع شود و با بدن پاک نماز خوانده شود.
       
       
      پوشش زن در حال نماز
      س. پوشش زن در حال نماز چگونه باید باشد؟ اگر نامحرم نباشد، باز هم پوشش کامل لازم است؟
      جواب: زن در حال نماز ـ جز گردی صورت و دستها تا مچ ـ تمام بدن را باید بپوشاند، اما در صورتی که نامحرم حضور نداشته باشد، پوشاندن پاها تا مچ واجب نیست.
       
      رعایت قبله در نوافل
      س. آیا رعایت قبله در نمازهای مستحبی مثل نماز شب واجب است؟ آیا می شود نماز مستحبی را بدون رعایت قبله خواند؟
      جواب: نماز نافله هم باید به طرف قبله خوانده شود، مگر اینکه در حال حرکت ـ راه رفتن یا سواره ـ خوانده شود، که رعایت قبله لازم نیست.
       
      قرار گرفتن در دو افق متفاوت و تکرار نماز
      س. من در روز سفر نماز صبح را در فرودگاه کراچی خواندم و سپس در همان روز قبل از فجر، در قاهره فرود آمدم. آیا باید دوباره نماز صبح را در فرودگاه قاهره بخوانم.
      ج. واجب نیست.

       

      تأخیر عمدی نماز از وقت
      س. اگر کسی عمداً وقت نماز خود را به تأخیر اندازد آیا حرام است؟ آیا عقاب اخروی دارد؟
      ج. اگر عمداً تأخیر بیندازد تا قضا شود، گناه کرده و باید قضای آن نماز را بجا آورد و از گناهش توبه کند.

       

      خواندن نماز به نیّت قضا در وقت ادا
      س. اگر شخصی به اشتباه گمان برد که وقت نماز صبح تمام شده و نماز خود را به نیّت قضا بخواند و هنگام نماز ظهر بفهمد که نماز صبح قضا نشده بود، حکم نمازی که خوانده چیست؟
       
      ج. اگربه قصد وظیفه فعلیه وآنچه برعهده او می‌باشد نماز را خوانده، صحیح است.
       
      وقت نماز عشاء
      س. آیا در پایان وقت شرعی نیمه شب، نماز عشا قضا می‌‌شود؟
      ج. واجب است نماز عشا را تا قبل از نیمه شب شرعی بخوانند و بعد از آن تا قبل از اذان صبح به قصد قربت بجا آورده و نیت ادا و قضا نکنند.
       
      پیدا کردن جهت قبله
      س. قبله یابی به کمک قواعد علمی (جهت یابی یا روشهای قبله یابی) و یا قبله نما یا قطب نما چه حکمی دارد؟
      ج. اگر از قواعد علمی و یا قبله‌نما اطمینان به جهت قبله حاصل شود مانع ندارد و می‌توان به آن اعتماد کرد.
       
       رو برگرداندن از قبله در هنگام نماز
      س. اگر در نماز سهواً صورت به طرف چپ یا راست برگردد آیا نماز باطل است؟ 
      ج. اگر التفات صورت فاحش نیست به گونه‌ای که تمام صورت به طرف راست و یا چپ برگردانده نشود، اشکال ندارد.
       
      انحراف از قبله
      س. می‌خواستم بدانم که در نماز انحراف از قبله تا چه حد مجاز است و به نماز لطمه‌ای نمی‌زند؟
      ج. در نماز نباید عمداً انحراف از قبله داشته باشد، اما اگر طبق دلیل معتبری به یک طرف به عنوان قبله نماز بخواند سپس روشن شود که آن طرف قبله نبوده است، چنانچه انحراف از قبله مابین طرف راست و چپ نمازگزار باشد نمازش صحیح است و اگر در اثنای نماز متوجه اشتباه و انحراف از قبله شود، آنچه که خوانده و گذشته صحیح است و در بقیه نمازها باید رو به قبله بایستد و فرقی بین باقی بودن وقت و عدم آن نیست. و چنانچه انحراف از قبله بیش از حد مابین راست و چپ او باشد، اگر وقت باقی است باید نماز را اعاده کند و اگر وقت گذشته، چیزی بر او نیست اگر چه معلوم شود پشت به قبله نماز خوانده است
       
      نماز خواندن به غیر جهت قبله در حال اضطرار
      س. کسی که در حال اضطرار نمی‌تواند به طرف قبله نماز بخواند، آیا جهات غیر از قبله برایش یکسان است؟
      ج. با امکان منحرف شدن به کمتر از 90 درجه، انحراف تا حدّ 90 درجه یا بیشتر جایز نیست و نماز مجزی نیست و هر گاه در حالتی باشد که به هیچ نحو نتواند رو به قبله یا رو به نقطه نزدیک به قبله نماز بخواند به همان حال که هست نماز بخواند و صحیح ومجزی است و قضا ندارد.
       
      آگاه کردن دیگران از جهت قبله
      س. بنده در مسافرت‌های بین شهری به قبله‌های سر راهی رستوران‌ها اعتماد ندارم و از قبله‌نما استفاده می‌‌کنم، در یکی از مسافرتها قبله‌ای که من به سمت آن نماز می‌‌خواندم با قبله ای که از قبل در نمازخانه رستوران مشخص شده بود اختلاف زیادی داشت و بنده نیز چون یقین داشتم که وظیفه ای نسبت به آگاه کردن بقیه مسافرها ندارم، حرفی نگفتم. آیا واقعاً بر گردن من حقی بوده است؟
      ج. در فرض سؤال، شما وظیفه‌ای نسبت به دیگران ندارید.
       
      نماز خواندن به گرد کعبه
      س. به نظر حضرتعالی خواندن نماز جماعت استداره‌ای در مسجد الحرام صحیح است یا خیر؟
      ج. نماز کسانی که پشت سر یا دو طرف امام ایستاده‌اند، صحیح است لکن نماز افرادی که روبروی امام قرار دارند، صحیح نیست.
       
      استفاده از قبله‌نما و خورشید در تعیین جهت قبله
      س. آیا امروزه می‌‌شود از قبله‌نما و یا خورشید، برای نشان دادن قبله استفاده کرد و چه قدر قابل اعتبارند؟
      ج. اگر موجب اطمینان است، مانعی ندارد.
       
       اعتبار قبله نما در تعیین قبله
      س. در مدرسه‌ای برای تعیین جهت قبله و ساخت محراب از قبله نماهای مدرج موجود در کشور استفاده شده است اما برخی معتقدند اعتماد به قبله نمای فوق معتبر نبوده و می‌‌بایستی به شاخص رجوع کرد. نظر معظم‌له در خصوص اعتبار قبله‌نما برای تعیین قبله چیست؟
      ج. اگر اطمینان آور است، اعتماد به آن مانع ندارد.
       
      نماز خواندن به غیر جهت قبله
      س. شخصی برای مدتی به جهتی که توهم می‌کرده قبله است نماز خوانده و بعداً فهمیده که قبله کمی متمایل به راست یا چپ است چه حکمی دارد؟
      ج. ‌اگر طبق دلیل معتبری به یک طرف به عنوان قبله نماز خوانده  سپس روشن شده که آن طرف قبله نبوده است، چنانچه انحراف از قبله مابین طرف راست و چپ نمازگزار بوده نمازش صحیح است و اگر دلیل معتبری برای جهت نمازش نداشته نمازهای گذشته صحیح نیست.
       
      خون داخل بینی در نماز
      س. خون داخل بینی که بیرون نمی‌‌آید ولی با آینه دیده می‌‌شود، آیا برای نماز اشکال دارد؟
      ج. اشکال ندارد.
       
      خروج خون از بینی نمازگزار
      س. اگر کسی بین نماز خون دماغ شد حکم نمازش چیست؟
      ج. اگر امکان جلوگیری از آن وجود دارد، جلوگیری نماید وگرنه چنانچه وقت نماز ضیق نباشد، نماز را بشکند و تطهیر نماید ولی اگر وقت ضیق باشد، می‌تواند با همان حال نماز بخواند.
       
      همراه داشتن شیئ غصبی در نماز
      س. اگر در نماز وسیله‌ای غصبی همراهمان باشد ولی جزئی از لباسمان نباشد، مثلاً یک تسبیح غصبی در جیبمان باشد، آیا نمازمان باطل می‌شود و اشکال دارد یا خیر؟
      ج. اشکال ندارد.
       
      نماز خواندن با لباس آغشته به خون
      س. فردی هنگام کشتن حیوانی حلال گوشت خون روی لباسش می‌‌چکد، بعد با همان لباس نماز می‌‌خواند، آیا نماز او صحیح است یا خیر؟
      ج. اگر به وجود خون روی لباسش جهل داشته و بعد از نماز فهمیده و یا خون کمتر از درهم بوده، نمازش صحیح است و در غیر این صورت باید نمازش را اعاده نماید.
       
      نماز خواندن با وضوی نماز قبلی
      س. آیا با وضویی که برای نماز صبح گرفته شده می‌توان نماز ظهر را اقامه کرد؟
      ج. تا وقتی که وضو باطل نشده، مانع ندارد.

       

      وجود خون بعد از نماز در لباس نمازگزار
      س. اگر عابری از کنار ذبح حیوان عبور کند و احتمال پاشیدن خون بدهد اما برسی نکند بعد از نماز متوجه شود خون بیشتر معفو در لباس است نماز خوانده شده صحیح است؟
      ج. نماز صحیح است اگر چه احتیاط مستحب در صورت باقی بودن وقت، اعاده است.

       

      علم به عدم توقف اتوبوس در وقت نماز
      س. با علم به عدم توقف اتوبوس در وقت نماز، سوار شدن جایز است؟
      ج. اگر پیش از دخول وقت، سوار اتوبوس شده و موجب استخفاف و سبک شمردن نماز نمی شود، مانعی ندارد.

       

      نیّت نماز صبح هنگام شک بین ادا و قضا
      س. اگر در هنگام نماز صبح ندانی که آفتاب طلوع کرده یا نه به چه نیتی باید نماز را خواند؟
      ج. تا یقین نکرده‌اید که آفتاب طلوع کرده باشد، نماز ادا است.

       

      حکم نماز‌های خوانده شده با تیمم باطل
      س. من تا امروز تیمم را به این صورت انجام میدادم که فقط کف دو دست بدون انگشتان را بر پیشانی مسح میکردم وامروز فهمیدم که باید تا سر انگشتان باشد.تکلیف من نسبت به گذشته چه میشود؟
      ج. نماز هایی که با تیمّم باطل خوانده شده است قضا شود.

       

      عدم امکان رعایت قبله در نماز
      س. اگر امکان استقبال قبله برای نماز در وقت نباشد وظیفه چیست؟
      ج. نباید نماز قضا شود و هر اندازه که می تواند باید در نماز فریضه رعایت قبله را بنماید و اگر فقط برای گفتن تکبیرة الاحرام یا برخی افعال نماز می تواند رو به قبله باشد به همان مقدار اکتفا می نماید و اگر اصلًا نتواند خود را رو به قبله کند رو به قبله بودن ساقط می شود، لیکن حتی‌الامکان به جهتی بایستد که نزدیکتر به جهت قبله است.

       

      ندانستن قبله در هواپیما
      س. چنانچه نماز در هواپیما مانع استقرار و طمأنینه نشود و سایر شرایط، مثل قیام و رکوع و سجود مراعات گردد ولی جهت قبله را ندانند، آیا نماز در هواپیما جایز است و وظیفه چیست؟
      ج. اگر می‌تواند علم و اطمینان به قبله پیدا کند و نماز را در وقت بخواند، باید صبر کند ولی اگر نماز قضا می‌شود به هر طرف که گمان بیشتر دارد، نماز بخواند و اگر هیچ راهی برای یافتن جهت قبله ندارد و گمانش هم به هیچ طرف نمی‌رود بنابر احتیاط باید به چهار طرف نماز بخواند و اگر برای چهار طرف وقت ندارد، به هر اندازه که وقت دارد نماز بخواند.

       

      پوشاندن موی مصنوعی در نماز
      س. آیا برای زن پوشاندن موی مصنوعی در نماز واجب است؟
      ج. اگر در معرض دید نامحرم نباشد، واجب نیست.

       

      مراعات نکردن پوشش در نماز
      س. حکم نماز کسی که به جهت جهل به حکم، پوشش لازم در نماز را مراعات ننموده چه می‌باشد؟
      ج. در صورتی که جاهل به حکم باشد  بنا بر احتیاط واجب نماز باطل می باشد.
       
      نماز با بدن یا لباس نجس
      س. حکم نماز کسی که به جهت جهل به حکم، با بدن یا لباس نجس نماز خوانده چه می‌باشد؟
      ج. کسی که نمی ‌داند  نماز  با بدن  و لباس نجس باطل است اگر با بدن یا لباس نجس نماز بخواند نمازش باطل است.
       

      نماز در صورت فراموشی نجاست بدن
      س. اگر کسی نجاست چیزی را فراموش کند و دست خیس بر آن بگذارد و نماز را با آن دست نجس بخواند و بعد نماز متوجه شود، آیا نمازش صحیح است یا باطل؟
      ج. در فرض سؤال، نماز محکوم به صحت است.

       

      نماز در وسائل نقلیه
      س. آیا نماز خواندن اختیاری در ماشین، قطار، هواپیما و کشتی جایز است؟
      ج. در صورتیکه بتواند نماز را بارعایت احکام و شرایط آن از جمله طمأنینه بجا آورد مانعی ندارد.

       

      مقدار پوشش پا برای خانم‌ها
      س. آیا پوشاندن پا از مچ به پایین برای خانم ها واجب است؟
      ج. پوشاندن تمام پا در برابر نامحرم واجب است.
       
      رعایت قبله در نماز مستحب
      س. آیا در خواندن نمازهای مستحب واجب است که رو به قبله باشیم؟
      ج. در نمازهای مستحبی نیز باید رو به قبله بود؛ مگر این که نمازگزار در حال حرکت باشد، مثل این که در حال راه رفتن یا در حال حرکت ماشین نماز بخواند.
    • واجبات نماز
    • مبطلات نماز
    • فراموشى در نماز
    • شک در نماز
    • آداب، مستحبات و مکروهات نماز
    • نماز قضا
    • نماز جماعت
    • نماز جمعه
    • نماز عید فطر و عید قربان
    • نماز مسافر
    • نماز استیجاری
    • نماز آیات
    • نماز احتیاط
    • نماز مستحبی
    • مسائل متفرقه نماز
  • احکام روزه
  • احکام خمس
  • احکام زکات
  • احکام حج و عمره
  • احکام معاملات
کاربر گرامی؛ لطفا قبل از تکمیل فرم، موارد زیر را مطالعه کنید:
  • جهت مکاتبه با دفتر، از قسمت ارسال نامه استفاده نمایید.
  • به منظور استفتاء یا ارسال سوال شرعی، از قسمت ارسال سوال شرعی استفاده نمایید.
  • جهت ارایه انتقاد و پیشنهاد به سایت دفتر، از قسمت ارتباط با پایگاه استفاده نمایید.
  • از فرم زیر فقط برای ارایه نظرات در مورد محتوای همین صفحه استفاده نمایید.
  • مسوولیت ارسال اشتباه بر عهده ارسال کننده آن است.
700 /