بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحيم
و الحمدلله ربّ العالمين و الصّلاة و السّلام علي سيّدنا محمّد و آله الطّاهرين
سيّما بقيّةالله في الارضين
خيلي خوش‌آمديد. براي بنده بسيار جلسه‌ي شيرين و مفيدي بود؛ مطالب متنوّعي گفته شد
درباره‌ي بخشهاي گوناگونِ مسئله‌ي علم و فنّاوري
من از بيانات برادران و خواهران بهره بردم، استفاده کردم
البتّه خيلي از اين بحثها قابل بررسي است؛ يعني بايستي اينها در مجامعي بررسي بشود
هم پيشنهادهايي که ميشود، هم ايرادهايي که گرفته ميشود، لکن نفس اين تحرّک ذهني و علمي و روح انتقادي
و به يک معنا روح تهاجم- در اساتيد دانشگاه کشور براي بنده بسيار مطلوب و شيرين است
من همين را اتّفاقاً در بحثهايي که امروز آماده کرده‌ام، خواسته‌ام از اساتيد؛ يعني همين روحيه را مطالبه کرده‌ام
اين مطلبي هم که اين خانم در آخر گفتند -مسئله‌ِي تظلّمي که انجام گرفت- اين را دوستان ما در دفتر حتماً دنبال کنند
چون] يک تظلّم است و ما بايد رسيدگي کنيم؛ دنبال کنند ببينند مشکل چيست. البتّه شبيه اين را من در موارد ديگر هم شنفته‌ام
و به وزير محترم هم تذکّر داده‌ام که البتّه بايد به‌طورجدّي دنبال کنند
برادران و خواهران! ما در روزهاي پاياني ماه رمضان هستيم
از اين رياضت يک‌ماهه و لطافت و رقّتي که
براي شما به‌طور طبيعي بر اثر روزه، بر اثر دعا و عبادت حاصل شده، حدّاکثر استفاده را بکنيد
تحکيم رابطه‌ي با پروردگار، کمک‌کننده است، گره‌گشا است
اين مطالبي که در اينجا ذکر شد، بخشهاي کوچکي
از مشکلات ما و مشکلات کشور ما و مشکلات انقلاب ما و نظام ما است
خيلي مشکلات در بخشهاي گوناگون وجود دارد که بايد برطرف بشود با همّت من و شما، با تلاش من و شما
ارتباط ما با خدا به ما قدرت ميدهد، به ما اميد ميدهد، به ما دل‌خوشي ميدهد
علاوه بر اينکه همه‌ي اين بحثهاي دنيايي، مقدّمه است؛ مقدّمه است براي تعالي روحي، براي عروج
قدر بدانيد ماه رمضان را. اين دعاي
اَللّهُمَّ اِن لَم تَکُن رَضيتَ عَنّي في ما مَضيٰ مِن شَهرِ رَمَضان فَمِنَ الانَ فَاَرضَ عَنّي
دعاي مهمّي است؛ اگر تاکنون نتوانسته‌ايم رضايت الهي را، خشنودي الهي را به دست بياوريم
از خدا بخواهيم که از همين لحظه مشمول رضايت الهي بشويم يا مشمول مغفرت الهي بشويم
بالاخره شماها که تربيت‌کننده‌ي جوانها هستيد
ميتوانيد در مجموعه‌ي زير ولايت علمي و فکري خودتان هم اثر بگذاريد
شما که اهل توجّه و اهل تضرّع و اهل ارتباط قلبي با خدا باشيد، جوانها هم در زير
چتر تعليم شما و ولايت علمي شما، به‌طور طبيعي به همين سمت حرکت ميکنند
يکي از مشکلاتمان در مجموعه‌ي دانشگاه همين است
اگر اساتيد ما در جنبه‌هايي که براي کشور مورد نياز است
حرکت و پيشرفت داشته باشند، در زيرمجموعه‌ -که مجموعه‌ي دانشجويي است- تأثيرات آشکاري خواهد گذاشت
يک نکته‌ي ديگر هم در همين اوّل صحبتم عرض کنم؛ در آستانه‌ي روز قدسيم؛ روز قدس بسيار مهم است
صرفاً اين نيست که ما از يک ملّت مظلومي
که از ميهن خود و از خانه‌ِي خود رانده شده داريم دفاع ميکنيم
ما در واقع داريم با اين کارمان با يک نظام سياسي ظالمانه و استکباري مبارزه ميکنيم
امروز دفاع از فلسطين، دفاع از حقيقت است؛ حقيقتي بسيار گسترده‌تر از مسئله‌ي فلسطين
امروز مبارزه‌ي با رژيم صهيونيستي مبارزه با استکبار است، مبارزه با نظام سلطه است
همچنان‌که مي‌بينيد شما که عليه رژيم صهيونيستي حرف ميزنيد
آن مسئول و سياستمدار آمريکايي، احساس دشمني و خصومت با شما ميکند
احساس ميکند که به او ضربه زده‌ايد؛ واقع قضيّه هم همين است
بنابراين روز قدس را بايد بزرگ دانست، راهپيمايي روز قدس هم خيلي مهم است
من حرف عمده‌ام امروز -که البتّه وقت زياد نيست
بنده هم حالا تا آنجايي که بتوانم و حال و حوصله کمک کند عرض ميکنم- توجّه به مسئوليّت معلّمي
و مسئوليّت استادي است؛ اين عرض عمده‌ي ما است
بالاخره استاد در محيط دانشگاه يک نقش‌آفريني منحصربه‌فردي دارد
گمان نشود که حالا اين جوانها هر کدام يک حرفي دارند، يک فکري دارند؛ نه
شما اثرگذاريد در روح جوان، در دل جوان، در فکر جوان
او را وادار به فکر ميکنيد، وادار به حرکت ميکنيد؛ خيلي ميتوانيد اثر بگذاريد
نقش استاد دانشگاه و معلّمِ جوانان دانشجو، يک نقش کم‌نظير و بي‌بديلي است
اگر استاد احساس مسئوليّت داشته باشد، متعهّد باشد، مثبت‌انديش باشد، اميدوار باشد
عزم و نيّت قاطع براي اقدام در کشور داشته باشد، اين در دانشجو اثر ميگذارد
اگر استاد معتقد به اصالتهاي ميهني خودش، اصالتهاي سرزميني خودش باشد
معتقد به مباني ديني خودش باشد، معتقد به مباني انقلابي خودش باشد، در دانشجو اثر ميگذارد. عکسش هم همين‌جور
استادي که نگاهش به بيرون از مرزها است، هيچ اعتقادي به محدوده‌ي کشور و مفاهيم
رايج کشور و مفاهيم معتبر هويّت قومي خودش ندارد
و بي‌اعتنا است، طبعاً همان‌جور دانشجويي را تربيت ميکند
اين را ما در يک دوره‌اي مشاهده کرديم؛ حالا ديگر نميخواهم وارد بحث بشوم
در يک دوره‌ي بسيار تلخي -در اوايل دوره‌ي پهلوي
اين را در کشور ديديم که چه‌جور اساتيدي، چه‌جور شاگرداني تربيت کردند، چه نسلي به وجود آمد
که اگر انقلاب نميشد، خدا ميداند که آن نسلِ بکلّي
تهيدست از همه‌ي اصالتها -اصالتهاي ديني و وطني و ملّي و همه‌چيز
و آنهايي که داشتند رو مي‌آمدند، چه بر سر اين کشور مي‌آوردند. انقلاب واقعاً
نجات داد کشور را، از اين بُعد که آن تربيت‌شده‌ها، آن نسلي که در آن
مجموعه و در آن دانشگاه و در آن محيط تربيت شده بودند
خدا ميداند که چه ميکردند با اين کشور اگر ميخواستند سرِ کار بيايند
خب، بنابراين حرف ما اين است؛ ما راجع به استاد ميخواهيم صحبت بکنيم
ببينيد، برادران و خواهران عزيز
دانشگاه، به شکل غربي دانشگاه يعني همين که امروز ما داريم
البتّه ما از گذشته‌ي خودمان خيلي خبر نداريم؛ نميدانيم آن دانشگاه‌ها
يا مدارسي که امثال خواجه‌نصيرها و ابن‌سيناها و خوارزمي‌ها و خيّام‌ها و
ميردامادها و شيخ‌بهائي‌ها را تربيت کرد، چه‌جوري بوده؛ متأسّفانه اطّلاع درستي
از آن نظامهاي آموزشي و به يک معنا [نظامهاي] دانشگاهي
قرنهاي گذشته‌ي خودمان نداريم؛ جزو کم‌کاري‌هاي ما، يکي‌ اين است
که به‌وسيله‌ِي غرب ابداع شد و به همه‌ي کشورهاي دنيا از جمله به کشور ما هم صادر شد
سه جنبه‌ي مهم در اين دانشگاهِ به اين شکل، وجود دارد: يک جنبه، اين است که مرکز علم است
يک جنبه، اين است که مرکز نوآوري و نگاه نو به مسائل است، چون مجموعه‌ي جوانند
نگاه نوآور به مسائل، نوطلبي، نوآوري [وجود دارد]، دانشگاه مرکز اين است
يک جنبه‌ي ديگر جنبه‌ي اثرگذاري در محيط کشور و محيط جامعه است
دانشگاه جزو اثرگذارترينِ مراکز در مجموعه‌ي کشورها [است
در همه‌ي جوامع اين‌جور است و مخصوص کشور ما هم نيست که اثرگذار است؛ حالا اين اثرگذاري، يا به‌وسيله‌ي
کارهاي فرهنگي و نوشتن و توليد فرهنگي است، يا به‌وسيله‌ي کارهاي
سياسي است، يا به‌وسيله‌ي کارهاي مبارزاتي است؛ انواع و اقسامي دارد اين اثرگذاري. اين سه جنبه‌ي دانشگاه است
از روزي که دانشگاه در کشور ما به وجود آمده است
عوامل سلطه‌گر -که بر سياستهاي کشور مسلّط بودند
کاملاً تسلّط داشتند بر همه‌ِي ابعاد کشور و زواياي کشور؛ هم اطّلاع داشتند
هم نفوذ داشتند، هم هر کار ميخواستند ميکردند
در مورد جنبه‌ي اوّل از سه جنبه‌ي دانشگاه، کارشان عبارت از اين بود که نگذارند
در جنبه‌ِي علمي، ما به يک حرکت طبيعي متناسب با استعداد ايراني برسيم؛ دست پيدا نکنيم
اينها شواهد دارد، اينها حرفهايي است که سند دارد، شاهد دارد
که بعداً، مختصراً عرض خواهم کرد. در مورد جنبه‌ي دوّم که جنبه‌ي
نوآوري است، آن را بکلّي در اختيار گرفتند؛ يعني کاملاً تسلّط بر آن جنبه پيدا کردند
در مورد جنبه‌ي سوّم، سعي کردند اثرگذاري دانشگاه بر محيط خارج را مديريّت کنند
حالا انواع و اقسام شکلهاي مديريّت؛ چه از طريق دستگاه‌هاي فرهنگي وابسته‌ي به خودشان
چه حتّي از طريق دستگاه‌هاي امنيّتي، سعي کردند مديريّت کنند
يعني در واقع يک سلطه‌ي هميشگي، دائمي‌، به‌طور نامحسوس
و در مواردي هم محسوس- بر دانشگاه ما وجود داشته از همه‌ي اين سه جهتي که مورد نظر است
امّا در آن جنبه‌ي اوّل، که گفتيم جنبه‌ي علمي است و سعي کردند [آن را] تضعيف کنند
معنايش اين است که متاع علمي‌اي که به دانشگاه‌هاي ما داده شد، متاع دست­‌دوّم بود
علم کهنه و از کار افتاده بود
يعني غربي‌ها، پيشرفتهاي مهمّ علمي را هرگز منتقل نکردند
حالا ما کشور خودمان را خبر داريم؛ قاعدتاً کشورهاي شبيه کشور ما -که تحت نفوذ و زير سلطه بودند
همه از همين قبيلند. فرض بفرماييد علوم جديد، دانشهاي جديد، دانشهاي نو
را که با پيشرفتهاي علمي به آنها ميرسيدند، هرگز به دانشگاه‌هاي کشوري مثل کشور ما منتقل نکردند
بلکه] چيزهايي را که از آن طراوت و نويي خارج شده بود منتقل کردند
اين هم البتّه دلايلي داشت؛ اين امر که همين علوم کهنه را يا همين فنّاوري­هاي قديمي را چرا وارد
اين کشور و کشورهاي شبيه ما کردند، دلايلي داشت
آن‌وقتي که رقيب براي استعمار غربي پيدا شد
اثر «پيدا شدن رقيب» در کشورهايي که با آن رقيبها ارتباط داشتند ظاهر شد
فرض بفرماييد حکومت کمونيستي که رقيب
نظام سلطه‌ي مستقرّ تا آن زمان بود -يعني رقيب انگليس و آمريکا و بقيّه- وقتي سرِ کار آمد
براي اينکه حوزه‌ي نفوذ خودش را توسعه بدهد، کشوري مثل هند را
و دانشگاه هند را مجهّز کرد به برخي از علومي که غربي‌ها هرگز تا آخر حاضر نبودند بدهند
يا واضح‌تر، کشوري مثل چين را مجهّز کرد به دانشهايي و به فنّاوري‌هايي
که امکان نداشت از طريق غربي‌ها به آنها دست پيدا کنند؛ براي اينکه رقابت سياسي بود، توسعه‌ي نفوذ بود
چيني‌ها مسئله‌ي هسته‌اي را از روس­ها فراگرفتند؛ هندي‌ها مسئله‌ي هسته‌اي را از روس­ها
از شوروي سابق- فراگرفتند. اينها چيزهايي نبود که امکان داشته باشد
نظام دانشگاهي و علمي غرب، اينها را به کشورهايي مثل چين يا مثل هند و به­‌طريقِ­‌اوليٰ مثل ما منتقل کند
بنابراين از لحاظ علمي، هرگز اين‌جور نبود که اجازه بدهند يا کمک کنند يا تسهيل کنند
که دانشگاه کشورهايي مثل کشور ما که زير نفوذ بود و زير سلطه بود به يک معنا، پيشرفت علمي بکند
بلکه حتّي ضربه هم زدند؛ يعني اگر استعداد برجسته‌اي را در اين دانشگاه‌ها پيدا کردند، جذب کردند
بردند در خدمت خودشان قرار دادند. و اين وضعيّت وجود داشت؛ سالهاي متمادي در دوران پهلوي اين وضعيّت وجود داشت
آن جنبه‌ي دوّم را که گفتيم جنبه‌ي نوآوري است، کاملاً قبضه کردند
يعني دانشگاه شد محلّ انتقال ارزشهاي غربي
به جامعه؛ يعني در زمينه‌هاي گوناگون، مظهر ارزشهاي غربي‌
و معتقد به ارزشهاي غربي شد؛ يعني روي اين کار کردند
اين بخش را به‌معناي واقعي کلمه در دانشگاه‌ها قبضه کردند
در آن جنبه‌ي سوّم هم عرض کرديم که مديريّت کردند؛ سعي کردند مديريّت کنند
يک جاهايي با زبان، يک جاهايي با پول و با رشوه
با دادن سِمتهاي مختلف، يک جاهايي هم با زور. ساواک ايران
به وسيله‌ي نيروهاي آمريکايي و اسرائيلي تجهيز شد براي اينکه دانشجوي معترض را
از اعتراض خودش منصرف بکنند؛ و کردند، اين کار را انجام هم ميدادند
خب، پس دانشگاه وضعش اين بود؛ يعني اين‌جوري دانشگاه در کشور ما پيش رفت
امّا با همه‌ي اينها دانشگاه جزو مهم‌ترين مراکزي بود که به نهضت اسلامي و نهضت امام لبّيک گفت
هيچ نظام دانشگاهي مستقرّي اين را ايجاب نميکرد، اقتضا نميکرد
امّا درعين‌حال شما ديديد دانشگاه وارد شد. خب حالا اغلب شماها آن دوره را درک نکرديد
اهمّيّت اين لبّيک دانشگاه به نهضت امام براي اغلب شما برادران و خواهران جوان
که اينجا حضور داريد معلوم نيست، امّا براي ما که آن زمان را از نزديک ديديم، اهمّيّتش مشخّص است
اين لبّيک در حالي بود که فکر چپ
افکار مارکسيستي- در دانشگاه ترويج ميشد. اين را من به شما عرض بکنم
افکار مارکسيستي در دانشگاه ترويج ميشد، اين‌جور نبود که به‌طورعادي [رايج شود]؛ نه، کمک ميکردند
کمک ميکردند براي مقابله‌ي با افکار اسلامي در دانشگاه
همان وقتي که يک جزوه‌ي چند صفحه‌اي اسلامي اگر دست کسي ديده ميشد
مورد تعقيب و اشکال بود، همان‌وقت نوشته‌هاي مارکسيستي، راحت در دانشگاه
توليد ميشد و فروش ميرفت؛ دست دانشجوها بود و هيچ اهمّيّتي هم نداشت؛ استاد چپ هم مي‌آمد حرفهايش را ميزد
يعني تفکّر اسلامي با يک رقيب عمده‌اي که همان تفکّر چپ مارکسيستي بود، در دانشگاه مواجه بود
که فشار مي‌آوردند. هم از اين طرف تفکّر چپ بود، از آن طرف
هم تبليغات فاسدکننده‌ي اخلاق، يعني گرايشهاي فسادآور جواني
که آن هم باز عمداً در دانشگاه‌ها ترويج ميشد که جوان را از
راه مبارزه و راه ايستادگي و راه مقاومت و راه اسلام و آنچه امام به آن دعوت ميکرد، دور ميکرد
امّا درعين‌حال با وجود اين دو عامل اساسي مزاحم معارض
دانشگاه به نهضت اسلامي لبّيک گفت و به او پيوست
و براي او تلاش کرد و کار کرد، هم در دوران مبارزات، هم بعد از مبارزات. بعد از مبارزات اگر جوانهاي دانشجوي ما نبودند
جهاد سازندگي شکل نميگرفت، سپاه هم شکل نميگرفت
عمده‌ي بچّه‌هاي اصلي سپاه، بچّه‌هاي دانشجو بودند
عمده‌ي بچّه‌هاي اصلي جهاد سازندگي، بچّه‌هاي دانشگاه بودند؛ آمدند، وارد ميدان شدند
اين نشان‌دهنده‌ي زمينه‌هاي مساعدي است که دانشگاه ما دارد
البتّه اين از لحاظ جنبه‌هاي جامعه‌شناختي و مانند اينها جاي بحث دارد که علّت چيست
خب، کساني که در اين زمينه‌ها واردند، بحث ميکنند؛ ما هم يک برداشتي داريم
که حالا وارد آن مسائل نميخواهيم بشويم. ولي واقعيّت اين است
که زمينه‌ي گرايش به اسلام و انقلاب در دانشگاه و جوان دانشجو و مانند اينها فراوان بود
خب، اين يک فرصت بسيار مهمّي است. البتّه انقلاب هم به دانشگاه خيلي کمک کرد
انقلاب حقيقتاً دانشگاه را نجات داد؛ از آن گرايشهاي مختلف و انحرافي، دانشگاه را نجات داد؛ دانشگاه را به حرکت درآورد
دانشگاه را به اهمّيّت علم واقف کرد، به اهمّيّت نوآوري علمي واقف کرد
امروز شما ببينيد وضع دانشجوهاي ما و اساتيد ما و مراکز تحقيقي ما با گذشته
با دوره‌ي قبل از انقلاب- چقدر تفاوت کرده
يعني امروز دانشگاه، مرکز نوآوري علمي است، جاي نوآوري علمي است. البتّه حالا برادرها اينجا بحثهايي کردند
که عرض کرديم، اين بحثها جاي مطالعه و بررسي و مناقشه دارد
لکن حقيقت اين است: امروز جهت‌گيري دانشگاه، جهت‌گيري نوآوري علمي است
و پيشرفتهايش هم محسوس است
همين که شما ميگوييد که ما در رتبه‌ي علمي دنيا -مثلاً فرض کنيد که طبق قضاوت فلان پايگاه
استنادي- پانزدهم هستيم، يا هفدهم هستيم، يا اين قدر پيش رفته‌ايم، خب معنايش همين است
اين حرکت علمي کشور در دانشگاه، اعتماد به نفس داد
بالاخره در آن دوران دانشجوها نقش ايفا کردند. بعضي از اساتيد هم البتّه نقش ايفا کردند، در اين ترديدي نيست
عموم اساتيد را نميتوانيم بگوييم امّا بعضي از اساتيد در آن دوران انصافاً نقش ايفا کردند در هدايت دانشجوها
امروز همان دانشجوهاي مبارز و فعّال -شماها و امثال شماها که در دانشگاه‌ها هستيد
تبديل شده‌اند به استادهاي دانشگاه و ميتوانند نقش ايفا کنند؛ ميتوانند کار بکنند براي آينده‌ي دانشگاه
من ميخواهم عرض بکنم اساتيد ما بايد نقش خودشان را
در ايجاد بالندگي در دانشگاه از يک سو
و حراست از ارزشهاي انقلاب و اسلام در دانشگاه از سوي ديگرپيدا کنند و تعريف کنند
يعني بايد نقش‌آفريني کنند. شما اساتيد محترم در دانشگاه بايد نقش‌آفريني کنيد
انگيزه‌هاي مخالف وجود دارد، بايد نقش‌آفريني بشود
دو جور نقش‌آفريني وجود دارد: يکي شاگردپروري و عالم‌پروري است يعني نقش‌آفريني روي دانشجو
يکي نقش‌آفريني در بيرون محيط دانشگاه؛ دو جور نقش‌آفريني ما توقّع داريم که اساتيد دانشگاه ما داشته باشند
امّا در مورد شاگردپروري، اهمّيّت اين کار خيلي بالا است. شما ميخواهيد نيروي انساني را
آماده کنيد براي يک دوران آينده‌ي بسيار پرمسئله
دورانهاي آينده‌ي ما يعني دهه‌هاي آينده‌ي ما، دهه‌هاي بسيار پُرمسئله‌اي است
مسائل گوناگوني [دارد]؛ مي‌بينيد تحوّلات دنيا را؛ تحوّلات بسيار سريع و بسيار قاطع [است
يا اين است که اين تحوّلات آينده، موجب خواهد شد که اين حباب وابستگي، اين حصار وابستگي‌اي
که به‌صورت تاريخي روي ملّت ايران گذاشته شده است، شکسته خواهد شد
و ما از اين حباب و از اين حصار بيرون مي‌آييم و جاي خودمان را پيدا ميکنيم، شأن خودمان را پيدا ميکنيم
حرف خودمان را در دنيا عَلَم ميکنيم، مطرح ميکنيم
ما حرف داريم، نظام اسلامي حرفهاي زيادي دارد؛ حرفهاي تازه‌ي زيادي دارد
و در دهه‌هاي آينده، نيروي انساني ما، نيرويي که امروز شما داريد تربيت ميکنيد
با همّت خود، با عزم خود، با سواد خود و دانشي که آموخته
با روحيّاتي که به او داده شده، خواهد توانست اين حصار وابستگي و
تعطيل و مانند اينها را بشکند و واقعاً يک حرکت به معناي واقعي بکند و ايران و ايراني در جايگاه واقعي خودش قرار بگيرد
يا اين خواهد شد، يا خداي نکرده، وارد يک دوران تحقيرشدگي طولاني ديگري خواهد شد
اگر چنانچه اين خصوصيّات را نيروي انساني ما نداشته باشد
اگر نيروي انساني ما وابسته انديشيد، وابسته حرکت کرد
از وابستگي خوشش آمد، قدر استقلال را ندانست
قدر اسلام و ارزشهاي اسلامي را ندانست، به خودش بي اعتماد بود -اگر اين‌جور بود- آن‌وقت ما وارد يک
دالان تاريک طولاني ديگري خواهيم شد، مثل همين دوراني که
در زيرسلطه‌ي غرب از اندکي قبل از مشروطه تا قبل از انقلاب قرار داشتيم
که با زحمت زياد و با تلاش زياد، توانستيم خودمان را به يک نحوي نجات بدهيم
باز وارد همان فرآيند تلخ دشوار گذشته خواهيم بود
اين بستگي دارد به اينکه شما امروز اين دانشجو را چه‌جوري پرورش بدهيد
بنابراين پرورش دانشجو به نظر من خيلي مهم است
شما جوان را بايد تربيت کنيد براي آن صورت اوّل
براي اينکه اين جواني که امروز شما تربيت ميکنيد، بتواند در قبال قضاياي آينده و حوادث و تحوّلات مهمّي
که جهان در مقابل خود دارد -نه فقط کشور ما يا منطقه‌ي غرب آسيا
که البتّه تحوّلات جهاني، اينجا هم اثر دارد يا يکي از مراکز مهمّش اينجا است
لکن تحوّلاتي که من عرض ميکنم تحوّلات جهاني است؛ زمينه‌هاي علمي و عملي
و سياسي و تقسيم قدرت و امثال اينها؛ تحوّلات عجيبي وجود خواهد داشت
يک عنصري باشد مقاوم، با عزم و اراده، با ايمان
داراي اعتماد به نفْس، کاربلد، کاردان، آگاه باشد، عميق باشد، انقلابي باشد، متديّن باشد
تا بتواند در آن روز کشور را به راهي که شايسته‌ي او است ببرَد
يکي از خصوصيّاتي که اين جواني که شما تربيت ميکنيد و روي او اثر ميگذاريد
بايد دارا باشد، [اين است که] معتقد و مُباهي به هويّت ملّي خود باشد
من آن روز در جمع مسئولين که اينجا بودند، راجع به هويّت ملّي صحبت کردم
عرض کردم که منافع ملّي در رابطه‌ي با هويّت ملّي، معنا ميشود و ترجمه ميشود
آن چيزي که ظاهرش منفعت است، امّا باطنش با هويّت ملّي ناسازگار يا معارض است، در واقع منافع ملّي نيست
زيانهاي ملّي است. بايد با اين هويّت ملّي، اين جوان را آشنا کنيد
که مُباهي به اين هويّت باشد و به استقلال که البتّه غالباً جوانهاي امروز ما، قدر استقلال را هم نميدانند
خب جوان دانشجو از اوّل عمرش، در يک کشوري زندگي کرده که هيچ وابستگي سياسي
به قدرتهاي خارجي نداشته؛ از اوّل، هميشه ديده که در مقابل قدرتهاي خارجي­ که ديگران جرئت نميکنند
بگويند «بالاي چشمتان ابرو است»، جمهوري اسلامي ايستاده؛ اين استقلال سياسي است
اين را از اوّل ديده‌اند، [لذا] قدرش را نميدانند؛ آن دوره‌اي را که هر چه آمريکا ميگفت
و قبل از او هر چه انگليس ميگفت بايد در کشور تحقّق پيدا ميکرد، اينها درک نکرده‌اند
لذا قدر استقلال را نميدانند؛ اين بايد تفهيم بشود به اينها. اين يک‌جور نقش اساتيد بر روي دانشجوها است
نقش دوّم، نقش در مسائل کشور است
همين که چند نفر از اين برادران، اينجا گفتند و من کاملاً تصديق ميکنم
يکي از برادرها گفتند ما مفاهيم قدرت و تهديد و امنيّت و مانند اينها
را [به جامعه] پمپاژ نکرده­ايم؛ البتّه اهمّيّت اينها در اين نيست که به جامعه پمپاژ بشود
اهمّيّت در اين است که به مراکز تصميم‌گيري پمپاژ بشود؛ يعني اينها تصميم‌سازي است. بله، بنده هم همين را قبول دارم
اين کارها نشده، اين کارها بايد بشود. يا برادر ديگري
راجع به طرحهاي مصوّب و مانند اينها گفتند، يا آن برادري که سيستم غلط کار صنعتي در طول پنجاه سال را ذکر کردند
اينها حرفهاي اساسي است؛ عرض کردم، اينها قابل بحث است؛ اينها را بايد بحث کرد، بايد پخته کرد
امّا اينها حرفهايي و فکرهايي و نظراتي است که بايد به مراکز تصميم‌گيري منتقل بشود
مراکز تصميم‌گيري بايد در جريان اين مسائل قرار بگيرند، از اينها استفاده کنند
يکي از علل اينکه من اصرار دارم اين جلسه در هر ماه رمضان تشکيل بشود
و [اساتيد دانشگاه] بيايند و حرف بزنند -البتّه دلم ميخواست در سال دوازده بار اين‌جور جلسه‌اي تشکيل بشود که متأسّفانه نميتوانيم
همين است که اين حرفها گفته بشود، مسئولين بشنوند، مراکز تصميم‌گيري بشنوند؛ بايد اثر بگذاريد
فرض بفرماييد در مسائل اقتصادي کشور، ما اين‌همه راجع به مسائل اقتصادي حرف ميزنيم
همه هم تصديق ميکنند؛ اقتصاد مقاومتي را مطرح کرديم
همه هم از صدر تا ذيل تأييد ميکنند، تصديق ميکنند، برايش جلسه و کميته و کميسيون و مانند اينها هم تشکيل ميدهند
امّا] آن­چنان­که بايدوشايد کار پيش نميرود. خب اشکال کجا است؟
يک گره‌ علمي وجود دارد؛ اين گره‌ علمي را چه کسي بايد باز کند؟ شما که در دانشگاه هستيد بايد باز کنيد
يا مسئله‌ي اشتغال. ما امسال اشتغال را مطرح کرديم، بحث کرديم؛ توليد ملّي و اشتغال
اشتغال» يا «توليد ملّي» يک فکر است، همه هم ميخواهند اين کار را انجام بدهند
تلاشهايي هم ميکنند. من اوّل سال در سخنراني گفتم
يعني کاري را که دولت کرده بود به افکار عمومي گزارش دادم؛ هفده هزار ميليارد تومان
براي کارگاه‌هاي کوچک يا متوسّط يا چه صرف کردند تا کمک کنند که بلکه راه بيفتند، لکن اثر مطلوب را نبخشيد
اشکال کار کجا است؟ شبيه اين کار در دولت قبل هم انجام گرفته بود، شبيه اين کار در دولت هشتم هم انجام گرفته بود
نميشود. چرا نميشود؟ خب يک اشکال علمي دارد؛ لابد يک اشکالي در کار هست، گرهي هست؛ اين گره، گره علمي است
اين کجا بايد باز بشود؟ در دانشگاه
اگر اين نقدينگي عظيمي که گزارش ميشود در دست مردم وجود دارد
در خدمت اشتغال قرار بگيرد، شما ببينيد چه اتّفاقي در مملکت مي‌افتد. چرا قرار نميگيرد؟
حالا مشکل بانک‌ها را اينجا مطرح کردند؛ بله، خب حالا اين اشکالات نظام بانکي، بايستي در مراکز تصميم‌گيري مورد توجّه قرار بگيرد
يا مسئله‌ي اصل ۴۴ را -که تقويت بخش خصوصي و وارد‌کردن بخش خصوصي و سرمايه‌هاي بخش خصوصي
در اقتصاد کشور است- ما چندسال پيش مطرح کرديم، همه به‌به و چَه‌چَه کردند
کارهايي هم انجام گرفت؛ امّا خب تحقّقش را نميبينم؛ من احساس نميکنم پيشرفت کار را
نه‌اينکه نميخواهند، ميخواهند، تلاش هم ميکنند، منتها پيش نميرود؛ اِشکالِ علمي وجود دارد، من اين را ميخواهم بگويم
نقشي که دانشگاه ميتواند ايفا کند اين است که گره‌هاي علمي را در اين زمينه‌ها جستجو کند
بشناسد و باز کند و در اختيار دستگاه‌هاي کشور بگذارد
يا بحث آسيب‌هاي اجتماعي است، بحث عدالت اجتماعي است که اين‌همه حرف عدالت اجتماعي را همه ميزنيم
اين‌همه راجع به عدالت اجتماعي ميگوييم، جزو واضحات و مسلّمات است. خب کو؟
حالا تحقّق پيدا کرد عدالت اجتماعي؟ ضريب جيني روزبه‌روز بالاتر رفته است، بدتر شده است
چرا؟ علّت چيست؟ اين فکرِ درست، اين خواستِ درست، اين هدفِ درست، چرا در کشور تحقّق پيدا نميکند؟
راجع به مديريّت کلان کشور، يکي از آقايان اينجا صحبت کرده؛ اتّفاقاً بنده هم يادداشت کرده‌ام
يکي از کارهايي که ميتوانيد شما انجام بدهيد، کمک‌کردن به مديريّتهاي کلان کشور است
يعني ببينيد يکي از اشکالات مديريّتهاي کلان ما اين است که نرم‌افزار مديريّتي ما ويروسي بشود
يعني دشمن بتواند در انديشه‌ي مديريّتي ما ويروسي را وارد کند که
تمام ابتکارات ما و کارهاي ما و تصميم‌هاي ما را خراب کند و به جهت خلافي هدايت کند و پيش ببرَد
ميتوانيم مانع بشويم؛ بايد مانع شد، جزو کارهاي اساسي [است]. يا استفاده‌ از ظرفيّتهاي مغفول‌مانده‌ي کشور
مسئله‌ي تبيين؛ يکي از کارهاي اساتيد، مسئله‌ي تبيين است
که حالا من تشکّر ميکنم از آقاي پارسانيا که راجع
به سند ۲۰۳۰ اينجا صحبت کردند؛ خب اين بايد تبيين بشود
ما يک‌چيزي راجع به اين سند ۲۰۳۰ آموزش‌و‌پرورش گفتيم، خب حرفهاي گوناگوني هم اطرافش زده شد
اين مسئله، خيلي مسئله‌ي مهمّي است؛ همين‌طور که ايشان اشاره کرد، اين جزئي از يک سند بالادستيِ
سازمان‌ملل -سند توسعه‌ي پايدار- است
که يک بخش آن همين سند ۲۰۳۰ مربوط به آموزش‌‌وپرورش است
در واقع آنچه اينها در اين سند توسعه‌ي پايدار -که از جمله اين سند ۲۰۳۰ [در آن] هست
طرّاحي دارند ميکنند و دست‌اندرکار هستند، اين است که يک منظومه‌ي
فکري و فرهنگي و عملي براي همه‌ي دنيا دارند جعل ميکنند. اين را چه کسي ميکند؟
دستهايي پشت سازمان‌ملل وجود دارد؛ يونسکو اينجا يک وسيله است، يک ويترين است
دستهايي نشسته‌اند، دارند براي همه‌چيز کشورهاي دنيا و همه‌ي ملّتها يک منظومه توليد ميکنند
منظومه‌اي که شامل فکر است، شامل فرهنگ است، شامل عمل است
و اين را دارند ارائه ميدهند و ملّتها بايد همه بر طبق اين، عمل کنند. يک بخش آن هم بخش آموزش‌‌وپرورش است که همين سند ۲۰۳۰ است
خب اين غلط است؛ اين غلط است؛ اصلاً اين معيوب است؛ اين حرکت، حرکت معيوبي است
چرا؟ چه کساني هستند اينهايي که دارند سند توسعه‌ي پايدار را فراهم ميکنند؟
چه حقّي دارند که درباره‌ي کشورها، درباره‌ي ملّتها، درباره‌ي سنّتهايشان، درباره‌ي عقايدشان
اظهار نظر کنند که بايد اين‌جوري کنيد، بايد آن‌جوري کنيد؛ همه‌ي اينها هم «بايد» است. اينکه ميگويند الزام نيست
اين سطحي‌نگري است؛ نخير، در واقع، همه‌ي اينها الزام است
و هرکدام از اينها که تحقّق پيدا نکند، بعد به‌عنوان يک نقطه‌ي منفي به‌حساب خواهد آمد
که «در فلان جدول، تهِ جدول قرار ميگيريد؛ فلان امتياز از شما سلب ميشود»! همه‌ي اينها اين‌جوري است
در واقع همه‌ي اينها «بايد» است، ولو در ظاهرش «بايد» نباشد. چه لزومي دارد؟
خب ما از چند سال قبل از اين آمديم گفتيم «الگوي ايراني‌ـ‌اسلامي پيشرفت»؛ بنده کلمه‌ي توسعه را هم عمداً به کار نبردم
آقاياني که مسئول اين کار هستند و از آن وقت ما با اينها ارتباط داريم
ميدانند؛ بنده عمداً گفتم کلمه‌ي توسعه را من به کار نميبرم، چون کلمه‌ي توسعه يک کلمه‌ي غربي است
يک مفهوم غربي دارد؛ من کلمه‌ي پيشرفت را به کار ميبرم
الگوي پيشرفت ايراني‌ـ‌اسلامي. خب اين الگو را بگرديم پيدا کنيم
چرا بايد براي پيشرفت ما، دستهاي غربي الگو بدهند به‌صورت همين سند توسعه‌ي پايدار يا ۲۰۳۰ و امثال اينها؟
اينها کار کيست؟ کار شماها است، کار دانشگاه‌ها است، کار اساتيد است
خب، بالاخره حرف زياد است و وقت کم
خداوند ان‌شاءالله به شماها، به ما توفيق بدهد بتوانيم کارهايمان را انجام بدهيم
همين‌طور که شماها داريد ميگوييد و من هم تصديق ميکنم -بنده هم همين‌جور [ميگويم]- ما ايستاده‌ايم
و به فضل الهي، به توفيق الهي، اين راه را، اين کار را، اين حرکت اسلامي و انقلابي را پيش‌ برده‌ايم و ان‌شاءالله پيش ‌خواهيم برد
و آن که پيروز خواهد شد قطعاً و يقيناً ما هستيم به فضل الهي