پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
در نماز جماعت چهار رکعتی، اگر یک رکعت از جماعت، عقب باشیم و امام جماعت، مشغول خواندن تسبیحات اربعه باشد؛ ما شروع به خواندن حمد می کنیم ولی نمی دانیم که با خواندن سوره به رکوع امام می رسیم یا خیر؛ آیا خواندن سوره لازم است؟
بنابر احتیاط واجب باید سوره را بخوانید؛ مگر خوف نرسیدن به رکوع امام را داشته باشد.
1- اگر فردی هنگام قرائت سوره، برخی آیات یادش رفت و هر چه صبر کرد، یادش نیامد، تکلیفش چیست؟
2- اگر فردی در تسبیحات اربعه و یا ذکرهای واجب نماز مانند تشهد مقداری از آن یادش رفت و هر چه صبر کرد، یادش نیامد، تکلیفش چیست؟
ج1) به طور کلی در غیر سوره توحید و کافرون تا وقتی که نمازگزار بیش از نصف سوره را نخوانده است، می‌تواند آن را رها کند و سوره دیگری بخواند؛ بنابراین در سوره توحید و کافرون یا جایی که بیش از نصف سوره را خوانده، چنانچه مقداری از سوره را فراموش کند و به هیچ طریقی _ هرچند با خواندن از روی قرآن و یا خواندن کسی که کنار او ایستاده و یا نگاه به گوشی به گونه ای که از حالت نماز خارج نشود _ نتواند کامل کند، باید نماز را رها کرده و پس از یادآوری یا تهیه نوشتار، مجدداً نماز را از سر بگیرد.
ج2) چنانچه به هیچ طریقی نتواند ذکر واجب را بگوید، باید نماز را رها کرده و پس از یادآوری یا تهیه نوشتار، مجدداً نماز را از سر بگیرد.
اگر کسی با خواندن صیغه، نذر کند که در صورت برآورده شدن فلان حاجتم نماز امام زمان (عج) را مثلاً 40 روز خواهم خواند؛ آیا اعمال بعد از این نماز (تهلیل و تسبیحات حضرت فاطمه و صد صلوات در سجده) را هم باید انجام دهد؟
در فرض سؤال اگر در هنگام نذر، کیفیت خاص نماز (همراه با تعقیبات وارد شده) مد نظر نبوده است تنها نماز را ـ بدون تعقیبات ـ انجام دهد و کافی است.
حضرت آقا در قسمت شک در اجزای نماز فرموده اند: "اگر کسی در حال نماز شک کند یکی از کارهای واجب نماز را انجام داده یا نه، چنانچه وارد جزء بعدی نشده باشد، باید آن را به جا آورد و اگر وارد جزء بعدی (هر چند جزء مستحب) شده باشد، به شک خود اعتنا نکند."
آیا موارد زیر، جزء مستحبِ ذکر شده در فتوای بالا به حساب می‌آیند؟
1. ذکر سمع الله لمن حمده مستحب بعد از رکوع.
2. الله اکبر مستحب قبل از رکوع یا الله اکبر مستحب قبل از قنوت. (مثلاً اگر در حال گفتن این ذکر شک کند سوره یا حمد و سوره یا تسبیحات را خوانده یا نه)
ج1و2) ذکر های مذکور نیز جزء مستحبات در نماز می باشد و نباید به شک در جزء قبلی اعتنا کند.
اگر شخصی در رکعت دوم به جماعت اقتدا کند، وظیفه چیست؟
اگر مأموم در رکعت دوم اقتدا کند، با توجه به نماز امام، سه صورت فرض می شود:
1. چنانچه نماز امام دو رکعتی است، مستحب است مأموم ذکر قنوت را با امام بخواند و هنگام تشهد امام، می تواند برخیزد و بقیه نماز را فرادا بخواند یا به صورت نیم خیز بنشیند تا امام سلام نماز را بگوید، سپس برخیزد.
2. چنانچه نماز امام سه رکعتی است، مستحب است قنوت و تشهد را با امام بخواند و احتیاط واجب آن است که موقع خواندن تشهد، به صورت نیم خیز بنشیند و بعد از تشهد با امام برخیزد و حمد و سوره را بخواند و اگر برای سوره وقت ندارد، فقط حمد را بخواند و در رکوع، خود را به امام برساند و بعد از دو سجده، تشهد رکعت دوم را بگوید و اگر نماز او نیز سه رکعتی است، هنگام سلام امام می تواند برخیزد و بقیه نماز را فرادا بخواند یا نیم خیز بنشیند و پس از سلام امام برای رکعت سوم برخیزد.
3. چنانچه نماز امام چهار رکعتی است، در رکعت اول مانند فرض قبل عمل نموده و در رکعت دوم نمازش (که رکعت سوم امام است) بعد از دو سجده، تشهد را به مقدار واجب بخواند سپس برخیزد و رکعت سوم را به جا آورد و چنانچه برای گفتن سه مرتبه تسبیحات وقت ندارد، یک مرتبه بگوید و خود را در رکوع به امام برساند و بقیه نماز را همان گونه که گفته شد ادامه دهد.