پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
اگر ندانیم کدام یک از دو لباس، نجس است، آیا می‌توان در هر دو لباس نماز خواند؟ یا باید از هر دو اجتناب کرد؟
کسی که دو لباس دارد، اگر بداند یکی از آن ها نجس است؛ باید با هر دو لباس نماز بخواند. مثلاً اگر می خواهد نماز ظهر و عصر بخواند، باید با هر کدام، یک نماز ظهر و یک نماز عصر بخواند؛ ولی اگر وقت تنگ است؛ باید نماز را به دستوری که برای برهنگان گفته شده، به جا آورد و به احتیاط واجب آن نماز را با لباس پاک قضا نماید.
1. کسی که دسترسی به آب ندارد و وظیفه اش تیمم است و نمی داند که عذر او تا آخر وقت بر طرف می شود یا نه، آیا می تواند اول وقت نماز بخواند؟
2. اگر نماز خواند و قبل از قضا شدن نماز، دسترسی به آب پیدا کرد، آیا باید نماز را اعاده کند؟
ج1) کسی که وظیفه اش تیمم است، چنانچه بداند یا احتمال دهد که عذر او تا آخر وقت باقی است، می تواند در اول وقت نماز بخواند؛ ولی اگر بداند که تا آخر وقت عذر او برطرف می شود، باید صبر کند و با وضو یا غسل نماز بخواند یا در تنگی وقت با تیمم نماز را بجا آورد.
ج2) اعاده واجب نیست.
اگر فرصت برای غسل حیض و یک نماز چهار رکعتی باقی باشد، آیا باید غسل کرد و نماز عصر خواند و نماز ظهر را قضا کرد یا باید تیمم کرد و وقت غسل را به ادای نماز ظهر - در کنار ادا کردن نماز عصر - اختصاص دهد؟
اگر حائض آخر وقت از خون پاک شود، باید غسل کند و نماز عصر را بخواند و خواندن نماز ظهر واجب نیست.
من تا کنون نماز می‌خواندم و روزه می‌گرفتم اما نمی‌دانستم باید مرجع تقلید داشته باشم و تازه متوجه شدم؛ حکم نماز و روزه هایم تا به امروز چگونه است؟
اعمال گذشته شما اگر طبق یکی از سه مورد زیر باشد، صحیح است:
الف) اعمال مطابق با فتوای مجتهدی باشد که در هنگام عمل باید از او تقلید می کردید.
ب) اعمال مطابق با فتوای مجتهدی باشد که فعلاً باید از او تقلید کنید.
ج) اعمال مطابق با احتیاط باشد.
اگر شخصی که نذر کرده روز معینی را روزه بگیرد، نذر خود را فراموش کند ولی آن روز را به غیر نیت نذر، روزه بگیرد، آیا وفای به نذر صورت گرفته است؟
عمل به نذر تحقق یافته است.
در حال خواندن نماز آیات بودم؛ پس از اتمام رکعت اول و انجام دو سجده آن، متوجه شدم که برای به جا آوردن نماز صبح فرصتی باقی نمانده است و اگر بخواهم نماز آیات را تمام کنم نماز صبح قضا خواهد شد، تکلیف چیست؟
در فرض مذکور باید نماز آیات را قطع کرد و نماز یومیه را خواند و دوباره نماز آیات را خواند؛ اگر غیر از نماز یومیه، کاری که منافات با نماز دارد، انجام نگرفته باشد می‎توان نماز آیات را از همان جایی که قطع شده ادامه داد و تمام کرد و نیازی به اعاده نیست.
تکلیف نمازهای خانمی که فرآیند زایمانش طولانی شده و هنوز بچه به دنیا نیامده است تا نفساء محسوب شود، چیست؟ اگر به علت طولانی شدن فرآیند زایمان بیم آن می‌رود که نمازش قضا شود چه باید بکند؟ با توجه به این که ممکن است در این بازه به خونریزی بیفتد.
خونی که زن بعد از خارج شدن اولین جزء جنین، می‌بیند نفاس است و در این حالت نماز ندارد ولی اگر قبل از آن باشد باید خودش وضو بگیرد و اگر خودش نمی‌تواند، باید با کمک دیگران وضو بگیرد و اگر عاجز از آن است تیمم کند و نمازش را در صورت قدرت به صورت ایستاده و الّا نشسته و الّا خوابیده و رو به قبله بخواند.
بنده با قصد اینکه ده روز در تهران بمانم تا نماز و روزه هایم کامل باشد به تهران سفر کردم. در اثنای سفر و قبل از رسیدن به مقصد، خودرو بنده دارای اشکال شد؛ هنوز نماز چهار رکعتی روز اول را نخوانده بودم که تصمیم هایی در ذهنم آمد که برای تعمیر خودرو آیا به اهواز برگردم یا خیر، و مرتباً بعد از این سوالات ذهنی به نتیجه رسیدم که خیر بمانم تا نماز و روزه ام کامل باشد. آیا اینگونه سوالات ذهنی به معنای تردید است؟ یا تردید باید قطعیت پیدا کرده باشد؟
الآن با توجه به اینکه دو روز گذشته و در این دو روز نماز و روزه کامل گرفته ام، استفتائی دیدم مبنی بر اینکه:
"چنانچه قصد ده روز بعد از اولین نماز چهار رکعتی دچار انصراف یا تردید شود نمازها و روزه ها کامل است."
لطفا راهنمایی بفرمایید:
۱. آیا موردی که عرض کردم بمعنای تردید است؟
۲. در ادامه اقامتم اگر بعد از ۵ روز بخواهم برگردم باید نماز و روزه ام کامل باشد؟
۳‌. اگر تردید حساب می شده، آیا برای اینکه نماز روزه هایم کامل باشد می توانم باز هم به قصد اولیه ی ده روزه ام برگردم تا نماز و روزه ام کامل باشد؟
ج1) اگر به هر حال تصمیم گرفتید ده روز بمانید قصد دهه محقق می شود و صرف تردیدهای قبل از آن خللی به قصد ده روز نمی زند.
ج2) اگر بعد از خواندن یک نماز چهار رکعتی به هر دلیل منصرف شوید، زودتر برگشتن حتی در روز پنجم اشکالی ندارد.
ج3) به طور کلی اگر از زمانی که تصمیم به اقامت ده روز می گیرید و این قصد واقعی باشد یعنی واقعاً تصمیم داشته باشید از آن لحظه ده روز بمانید، قصد ده روز محقق می شود و صرف احتمالات ضعیف که مورد اعتنای عقلا نیست، ضرری به قصد اقامت نمی زند.
اگر در شرایط خاص (مثلاً در اردوی جهادی در منطقه محروم که حتی آنتن موبایل هم وجود ندارد) به هیچ وجه دسترسی به حکم شرعی نباشد، تکلیف چیست؟
می‌توان صبر کرد تا فتوای مجتهد اعلم را به دست آورد، یا در صورت امکان به احتیاط عمل نمود و اگر احتیاط ممکن نیست، چنانچه از انجام عمل، محذوری لازم نیاید، می‌توان عمل را به جا آورد و در صورتی که پس از آن معلوم شود که مخالف نظر مجتهد بوده، دوباره آن را اعاده یا قضا نمود.
1. زنی که می داند در روز سوم اعتکاف حائض خواهد شد، آیا می تواند معتکف شود؟ در صورت حیض شدن، آیا قضای اعتکاف واجب است؟
2. کسی که از قبل می داند که در ایّام اعتکاف در حدّ یک الی دو ساعت برای امتحان باید از اعتکاف خارج شود، آیا از اوّل می تواند نیّت اعتکاف کند و آیا اعتکاف صحیح است؟
ج1) در فرض سؤال معتکف شدن مانعی ندارد؛ منتها اگر زن حائض شود، فوراً باید از مسجد خارج شده و اعتکاف او قضا هم ندارد.
ج2) به طور کلی، معتکف می تواند برای امور ضروری شرعی و عرفی از مسجد خارج شود؛ ولی اگر به قدری طول دهد که صورت اعتکاف محو شود اعتکاف صحیح نیست و تشخیص آن بر عهده خود مکلف است.
در اثر تصادف، برخی از افراد مصدوم شدند و فردی نیز فوت کرد. بنده مقصر و محکوم شناخته شده و دیه جراحت مصدومین و دیه متوفی را به ایشان پرداختم. علاوه بر پرداخت دیۀ جرح و فوت، آیا تکلیف دیگری به ذمه دارم؟
در فرض سؤال، جهت قتلِ شبه عمد مؤمن، پرداخت کفاره، واجب است و آن عبارت است از دو ماه روزه گرفتن که یک ماه و یک روز آن باید متوالی باشد.
در صورت عدم امکان گرفتن روزۀ یاد شده، شصت مسکین را باید طعام داد.
اگر نمازگزار تشهد آخر نماز را فراموش کند و در سلام نماز یا بعد از سلام یادش بیاید وظیفه‌اش چیست؟
اگر منافی نماز انجام نشده باشد، باید تشهد را بخواند و بعد سلام نماز را بگوید و به خاطر سلام زیادی، سجده سهو به جا آورد؛ اما اگر منافی انجام شده باشد، نماز خوانده شده صحیح است و بعد از سلام، برای تشهد فراموش شده دو سجده سهو به جا آورد و احتیاط واجب آن است که پیش از سجده سهو، تشهدِ فراموش شده را قضا کند.
در مسأله قصد اقامت ده روز در مسافرت، که فقها فرموده‎اند: "اگر یک نماز چهار رکعتی بخواند، دیگر نمی‎تواند نماز شکسته بخواند، هر چند از قصد ده روز برگردد"؛ در این مسأله اگر نماز چهار رکعتی شخص، قضا شود؛ آیا در حکم همان خواندن نماز است، تا بقیه نمازهایش تمام باشد یا خیر؟
تا وقتی که نماز چهار رکعتیِ ادائی نخوانده (اگر چه وقت آن رسیده و نخوانده)، قصد ده روز محقق نمی‌شود و اگر در این حال از قصدش برگردد، نمازش در آن جا شکسته است.
اگر دست رنگی شده باشد، آیا باید برطرف کرد و بعد وضو گرفت؟ اگر رنگ با آب و صابون از بین نرود، آیا وضو و نماز خواندن با آن صحیح است؟
اگر رنگ مزبور مانع رسیدن آب به پوست نباشد، اشکال ندارد و الاّ باید برطرف شود، مگر آن که برطرف کردن آن در وقت نماز حرج و مشقت غیر قابل تحمل داشته باشد، که در این صورت باید وضو و غسل به صورت جبیره ای انجام شود، ولی پس از رفع عذر باید مانع را برطرف کند. بنا بر این اگر طبق وظیفه عمل ننموده باشد، نمازهای خوانده شده را باید قضا کند.
آیا روزه در روز عاشورا کراهت دارد؟
کراهت آن ثابت نیست.