پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
آیا زن می‌تواند بدون اجازه شوهر در صورتی که با حق ایشان منافات داشته باشد، روزه استیجاری بگیرد؟
در فرض سؤال چنان چه زن قبل از ازدواج، اجیر شده باشد، در صورتی که برای اجاره و روزه، زمان تعیین شده باشد، روزۀ استیجاری او صحیح است؛ حتی اگر با حق شوهر منافات داشته باشد. ولی اگر زمان برای روزه گرفتن تعیین نشده باشد یا زمان، وسعت داشته باشد، در صورت درخواست تمکین، قبل از اذان ظهر، تمکین واجب است؛ ولی بعد از اذان ظهر بنا بر احتیاط، تمکین جایز نیست و همچنین اگر بعد از ازدواج اجیر شده باشد، در صورتی که در معرض اراده شوهر برای استمتاع باشد، اجاره باطل است؛ در غیر این صورت اجاره صحیح است و می‌تواند روزه‌های مذکور را بگیرد؛ ولی اگر شوهر تصمیم بر استمتاع بگیرد، کشف از بطلان اجاره می‌شود.
از طریق تلقیح مصنوعی و با اسپرم شوهر و تخمک زن دیگر، فرزندی متولد شده است، چه احکامی دارد؟ موضوع محرم و نامحرم چگونه است؟
در فرض مذکور، که صاحب اسپرم، همسر صاحب رحم می باشد و فرزند متولد شده، فرزند شوهر این زن است، اگر پسر باشد به صاحب رحم محرم است، ولی چون صاحب رحم، صاحب تخمک نبوده، باید نسبت به احکام نسب، احتیاط را مراعات نماید.
و اگر فرزند دختر باشد، برادر، پدر، عمو و دایی صاحب رحم بنابر احتیاط واجب نه می تواند به عنوان محرم به او نگاه کند و نه با او ازدواج کند و همچنین داماد آینده آنها هم بنابر احتیاط واجب نمی تواند به عنوان مادرزن این خانم را محرم حساب کند و حق ازدواج با او را ندارد.
با توجه به پنج حدیثی که در «وسائل الشیعه، ابواب الحیض، باب چهلم» وجوب ذکرگوییِ حائض و نُفَساء در اوقات نماز را از امام باقر و امام صادق علیهما السلام گزارش شده است، آیا ذکر گفتن با وضو در وقت نماز برای زن های حائض و نفساء، مستحب یا واجب است؟
مستحب است زن حائض در وقت نماز خود را از خون پاک نماید و پنبه و دستمال را عوض کند و وضو بگیرد، و اگر نمی تواند وضو بگیرد تیمم نماید و در جای نماز رو به قبله بنشیند و مشغول ذکر و دعا و صلوات شود.
آیا می توان دختر باکره ای را که فاقد پدر و جد پدری می باشد به جهت محرمیت به عقد فرزند نوزاد پسرِ مردی که به منزل آنها تردد دارد (اعم از فامیل و...) در آورد؟ در صورت خوانده شدن مجرد عقد در قبل آیا آنها به هم محرم بوده و آن دختر عروس آن مرد و مادرش مادر زن نوزاد محسوب می شود؟ محرمیت و ازدواج آنها در آینده با یکدیگر چه حکمی دارد؟
دختر بالغه رشیده که پدر و جد پدری ندارد، اختیار ازدواجش با خودش است و نیاز به اجازه کسی ندارد؛ ولی در تزویج او با پسر نابالغ اگر چه شیرخوار باشد باید با ولایت پدر پسر باشد و عقدی که با قصد جدی تزویج و به نحو صحیح خوانده شده تمام آثار شرعی بر آن مترتب است.
در استحاضه قلیله که فقط حالت لکه بینی خیلی کم دارد ـ قبل از شروع عادت ماهانه ـ آیا نزدیک وقت نماز مغرب مثلاً یک ساعت مانده به نماز مغرب، زن می‌تواند خودش را تطهیر کند و وضو بگیرد و با همان وضو هم نماز ظهر و عصرش را بخواند و اگر وضو باطل نشد بعد اذان مغرب، نماز مغرب و عشا را نیز بخواند؟ یعنی این که دیگر لباسش را در این بین عوض نکند؟
اگر زن از هنگام وضو (برای نماز ظهر) یقین دارد، داخل واژن پاک بوده، تا زمانی که این پاکی ادامه داشته باشد برای نماز های بعدی (نماز عصر، مغرب و عشاء) لازم نیست مجدداً وظایف استحاضه قلیله را انجام دهد؛ در غیر این صورت با وجود خون هر چند در باطن باید برای هر نماز وضو بگیرد.
1. «به طور کلی واگذاری حق طلاق به زوجه، صحیح نیست اما اگر زن در عقد دائم، آن را شرط کرده باشد، با رعایت سایر شرایط، طلاق شرعی صحیح است و اگر قانونی در این زمینه باشد، باید رعایت شود.»
در مورد جمله فوق، منظور از «در عقد دائم» آیا بعد از خواندن عقد نکاح است؟
2. آیا صدور وکالت بر طلاق، سه روز قبل از جاری شدن عقد نکاح، از لحاظ شرعی صحیح است؟
ج1) یعنی اگر زن ضمن عقد ازدواج یا عقد لازم دیگر، شرط کند که از طرف شوهر، وکیل در طلاق باشد و با رعایت کلیه شرایط شرعی و به خاطر وکالت یاد شده، اقدام به طلاق نماید، طلاق، صحیح است و اگر قانونی در این زمینه وجود داشته باشد، باید مراعات شود.
ج2) باطل است مگر این که اول وکالت به عقد نکاح بدهد، سپس وکالت در طلاق آن عقد را بدهد.
در صورتی که خانمی به علت عوارض مریضی ام اس، بنا به تشخیص کمیسیون پزشکان ناباروری، ناتوانی در تولید تخمک دارد و تنها راه درمان جهت بچه دار شدن، دریافت تخمک اهدایی از زن دیگر است که در محیط آزمایشگاه با اسپرم همسر ایشان تبدیل به جنین شده، سپس در رحم این خانم قرار گرفته و تبدیل به فرزند می شود؛ چنانچه فرزند متولد شده دختر باشد (ضمن این که این خانم به جهت مریضی امکان شیر دادن به نوزاد بعد تولد را ندارد) و از طرفی نمی‌خواهد کسی متوجه شود بچه به صورت مذکور متولد شده است، بفرمایید:
۱) وقتی دختر متولد شده به سن بلوغ رسید آیا به برادر مادرش (دایی) که تخمک به وی اهداء شده محرم است؟
۲_ وقتی دختر بزرگ شده و ازدواج کند، آیا همسر دختر (داماد) به مادر دختر (مادر زن) که تخمک به وی اهداء شده محرم است؟
ج1و2) اول این که در چنین عملی باید از مقدمات حرام مانند لمس و نظر پرهیز شود؛ ثانیاً در فرض مذکور که صاحب اسپرم، همسر صاحب رحم است، اگر فرزند متولد شده پسر باشد به این خانم، به عنوان فرزند شوهرش محرم است ولی چون صاحب رحم، صاحب تخمک نبوده است، چنانچه دختر باشد، بنا بر احتیاط واجب (این فرزند) به پدر و برادر این زن محرم نیست و نیز نمی‌تواند با آنها ازدواج کند. همچنین شوهر آینده این دختر (داماد) هم بنا بر احتیاط واجب به این خانم، محرم نیست.
مرجعیت فقهی زنان چه حکمی دارد؟
از شرایط مرجعیت، مرد بودن است.
1. تماشای فیلم رقص به طوری که شهوت آور نباشد و به قصد آموزش و یادگیری باشد، آیا حرام است؟
2. رقص به قصد تفریح و شادی و خوشحالی، در جمع کاملاً دخترانه و زنانه آیا اشکال دارد؟
ج1) نگاه کردن به رقص اگر موجب تحریک شهوت شود و یا باعث تأییدِ فرد گناه کار و تجرّی او و یا ترتّب فساد گردد، جایز نیست.
ج2) رقص زن برای زنان اگر عنوان لهو بر آن صدق کند مثل این که جلسه زنانه تبدیل به مجلس رقص شود، محل اشکال است و احتیاط واجب در ترک آن است؛ در غیر این صورت هم اگر به گونه ای باشد که باعث تحریک شهوت شده و یا مفسده ای بر آن مترتب شود و یا همراه با فعل حرام (مانند موسیقی و آواز حرام) باشد یا مرد نامحرمی حضور داشته باشد، حرام است؛ و شرکت در مجالس رقص هم اگر به عنوان تأیید کار حرام دیگران محسوب شود و یا مستلزم کار حرامی باشد جایز نیست؛ در غیر این صورت اشکال ندارد.
آیا بنده می توانم مبلغی از اموال همسرم (که از اموال شخصی اش است) از ایشان قرض بگیرم و از ابتدا قید کنم که طی فلان مدت و با فلان مقدار سود مشخص به شما بر می گردانم؟ اگر جایز است، حتی کراهت هم ندارد؟
اشکالی ندارد. به طور کلی بین مرد و همسرش، ربا نیست.
من مستطیع هستم، با توجه به این که شوهر بنده اجازه ثبت نام حج را به من نمی‌دهد، آیا باز هم حج تمتع بر من واجب است؟
در سفر حجّ واجب، برای زن اجازه شوهر شرط نیست و زن باید حج واجب خود را به‌جا آورد ولو این که شوهر او راضی به مسافرت او برای حج نباشد. اما اگر رفتن زن به حج بدون کسب اجازه شوهر موجب عسر و حرج برای زن شود، مستطیع نخواهد بود و حج بر او واجب نیست.
اگر مأمومین مرد در جماعت حضور داشته باشند و بیشتر از یک نفر باشند، آیا می توانند مساوی امام جماعت بایستند؟
در نماز جماعت اگر مأموم مرد، تنها یک نفر باشد، آیا می تواند مساوی امام بایستد؟
احتیاط واجب آن است که مأموم یا مأمومین، کمی عقب تر از امام بایستند.
استفاده و پوشیدن طلا برای مردان اگر به صورت مستقیم با بدن تماس نداشته باشد، مثلاً طلا روی لباس قرار گیرد، آیا باز هم حرام است؟
در هر صورت پوشیدن طلا برای مرد ـ هر چند به نحو یاد شده ـ حرام است.
چنانچه متبرعی از سوی شوهر، نفقه زوجه را بپردازد اعم از نان و مسکن و یا سایر نفقات، آیا باز هم زوجه می تواند از همسر خود مطالبه نفقه نماید؟
در فرض سؤال اگر زن تمکین تام داشته و کسی دین شوهر - نفقه زن - را بپردازد، کافی است.
آیا نگاه به نامحرم در فیلم های خارجی، اشکال دارد؟
نگاه کردن به تصویر زن نامحرم، حکم نگاه کردن به خود زن نامحرم را ندارد، بنابراین اگر نگاه از روی لذّت نبوده و خوف افتادن به گناه نباشد و تصویر هم متعلّق به زن مسلمانی که دیدن آن هتک محسوب شود، نباشد، اشکال ندارد.