پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
آیا ازدواج موقت با کسی که نمی‌دانیم شوهر دارد یا در عدّه است، اشکال دارد؟ آیا هنگام صیغه عقد، لازم است در این باره از ایشان سؤال شود؟
ج1) اشکال ندارد و عقد صحیح است.
ج2) مستحب است قبل از عقد، از حال زن در مورد شوهردار بودن و یا در عده بودن، سؤال شود.
آیا در اجاره خانه حتماً باید صیغه اجاره خوانده شود؟ اگر بگوییم مثلاً خانه را به مبلغ ۴۰۰ هزار تومان اجاره می‌کنم و در ضمن آن شرط می‌کنم ۵ میلیون تومان به عنوان قرض یا ودیعه بدهم، آیا این عبارت در تحقق عقد اجاره، کافی است؟ اگر اصلاً صیغه‌ای خوانده نشود، همین که عمل، نشانگر اجاره باشد، چطور؟
در فرض سؤال، اجاره صحیح است. برای تحقق اجاره نیاز به لفظ خاصی نیست و با عمل (مشروط به این که اجاره بها و مدت اجاره و شرایط ضمن آن معلوم باشد) به قصد اجاره دادن هم معامله صحیح است.
من مدتی عقد موقت آقایی بودم. ایشان در ایران نیست و من از او خواسته بودم صیغه را باطل کند و قبول کرد. به خاطر همین من نمی‌دانم دقیقاً چه وقت صیغه را باطل کرده و دسترسی هم به او ندارم. حالا با توجه به این که می‌خواهم ازدواج کنم، نمی‌دانم باید از چه زمانی عده نگهدارم؛ آیا می‌شود از آخرین رابطۀ جنسی عده را حساب کرد؟
در فرض سؤال باید عده را از زمان بخشیده شدن مدت توسط مرد، حساب کنید و تا اطمینان به زمان بخشیده شدن مدت پیدا نکنید، نمی‌توانید عده را حساب کنید. بنا بر این در فرض مذکور باید به قدری صبر کنید تا اطمینان به اتمام عده حاصل شود.
من قبلاً حج عمره انجام دادم، بعد از ازدواج فهمیدم که در موقع حج، جنب بودم و غسل نکرده بودم. حال تکلیف ازدواجم چه می شود؟ الآن نایب گرفتم که به جای من اعمال را انجام دهد، چه اعمالی را نایب باید به جا آورد؟
تا زمانی که طواف ها از جمله طواف نساء و نماز آن ها را خود شما و در صورت عدم توانایی، نایب شما به جا نیاورد، باید از ازدواج و محرماتی که با طواف نساء حلال می شود، اجتناب کنید و ضمناً صیغه عقد باید مجدداً بعد از آن جاری شود.
در خصوص ازدواج موقت و صیغه با شخصی که احتمال می دهیم شغلش این است و عده نگه نمی دارد، حکم چیست؟
اگر زن بگوید شوهر ندارد و در عدّه نیست و احتمال داده شود که راست می گوید ازدواج با او اشکال ندارد، البته اگر زن متهم به دروغ گویی باشد، احتیاط مستحب است که قبل از ازدواج در این زمینه تحقیق شود.
چنانچه شخصی نیاز به استفاده از تلفن اداره جهت انجام امور شخصی داشته باشد و مسئول مربوطه نیز با وی هماهنگ باشد، حکم شرعی آن چیست؟
به طور کلی استفاده کارمندان از امکانات بیت المال در ساعات رسمی کار به مقدار متعارفی که مورد ضرورت و نیاز است و شرایط کاری بیانگر اذن به کارمندان در این مقدار از استفاده است، اشکال ندارد و همچنین استفاده از امکانات بیت المال با اذن کسی که از نظر شرعی و قانونی حق اذن دارد، بدون اشکال است. در نتیجه اگر تصرّفات شخصی انسان در بیت المال به یکی از دو صورت مذکور باشد، چیزی در این رابطه به عهده او نیست، ولی اگر از اموال بیت المال استفاده غیر متعارف کند و یا بدون اذن کسی که حق اذن دارد، بیشتر از مقدار متعارف استفاده نماید، ضامن آن است و باید عین آن را اگر موجود باشد به بیت المال برگرداند و اگر تلف شده باشد، باید عوض آن را بدهد؛ همچنین باید اجرة المثل استفاده از آن را هم در صورتی که اجرت داشته باشد به بیت المال بپردازد.
همسر من هنگام ازدواج، معتقد و اهل نماز و روزه بود اما کم‌کم اعتقادش را از دست داده؛ آیا ادامه زندگی با این شخص اشکال شرعی دارد؟ تکلیف من چیست؟
صِرف ترک نماز و روزه و سایر واجبات شرعی، باعث ارتداد *مسلمان و کافر شدن و نجاست وی نمی شود و تا زمانی که ارتداد وی احراز نشده، حکم سایر مسلمانان را دارد و ادامه زندگی با او شرعاً اشکال ندارد. البته وظیفۀ شما با وجود شرائط، امر به معروف و نهی از منکر زبانی است.
----------------------------------------------------------
* اگر توحید، نبوت یا یکی از ضروریات دین اسلام را انکار کند و انکار هر یک از ضروریات دین به انکار رسالت یا تکذیب پیامبر اکرم اسلام (صلّی الله علیه وآله) یا وارد کردن نقصی به شریعت منجر شود، باعث کفر و ارتداد است.
خانمی از شوهرش طلاق گرفته است و می‌خواهد به عقد موقت مرد دیگری در بیاید، باید چند روز عدّه نگهدارد؟
میزان عدّه طلاق عقد دائم، سه پاکی است؛ یعنی زنی که نه سالش تمام شده و یائسه نیست، اگر شوهر با او نزدیکی کرده و با شرایط شرعی در پاکی، او را طلاق داده باشد، بعد از اجرای صیغه طلاق بلافاصله عدّه او شروع می‌شود که باید به قدری صبر کند که دو بار حیض ببیند و پاک شود و همین که حیض سوم را دید عدّه او تمام می شود (اگر چه سه ماه نشود و لازم نیست حیض سوّم او نیز تمام شود)، امّا اگر حیض نمی‌بیند، ولی در سن زنهایی باشد که حیض می‎بینند یا حیض می‌بیند ولی پاکی او بیش از سه ماه است، چنانچه شوهرش بعد از نزدیکی، او را در پاکی طلاق دهد و پاکی همچنان تا سه ماه ادامه داشته باشد، باید تا سه ماه قمری، عدّه نگه دارد. همچنین در صورتی که مرد پیش از نزدیکی کردن با همسرش او را طلاق دهد یا زن یائسه باشد، عدّه ندارد، یعنی زن می‎تواند بعد از طلاق فوراً ازدواج کند.
زنی که در صیغه مردی بوده و بدون رعایت عده با مرد دومی همبستر شده، آیا می‌تواند با مرد دوم ازدواج کند یا به یکدیگر حرام ابدی شده‌اند؟
اگر در زمان عده عقد موقت، مردی بدون خواندن عقد نکاح با زن، زنا کند، اگر چه گناه کرده و باید توبه کند، ولی حرام ابد نمی‌شوند.
شخصی جهت سه دانگ مشاع منزلش، وقف‌نامه رسمی تنظیم و سند مالکیت را نیز به نام وقف انتقال داده و خودش را متولی قرار داده است، ولی منزل از چند ماه قبل از تنظیم وقف‌نامه در تصرف همسر اولش بوده و خودش جای دیگری با همسر دومش مستأجر می باشد؛ یعنی منزل در تصرف خودش نبوده که به عنوان متولی آنرا قبض و اقباض نماید یا به اداره اوقاف تحویل دهد. واقف چند روز پس از تنظیم وقف‌نامه، از وقف منصرف شده، حال با توجه به این که گرچه مالک اصلی منزل، خود واقف بوده ولی از زمان تنظیم وقف‎نامه عملاً منزل به تصرف واقف (به عنوان متولی) یا اداره اوقاف در نیامده آیا وقف محقق شده است؟
اگر واقف سهم خود را با صیغه، وقف نموده باشد و خود را متولی موقوفه قرار دهد، چنانچه خانه در تصرف متولی بوده نیاز به قبض جدید نیست و وقف تمام است و چنانچه تصرف همسر اول در خانه مانع از تصرف واقف بوده است قبض محقق نشده است.
در خارج از کشور، چیزی به نام ازدواج موقت یا همسر موقت و صیغه با اهل کتاب، بی معناست و از لحاظ فرهنگی پذیرفتنش برای آنان دشوار است یا شاید توهین تلقی شود؛ آیا من برای عقد موقت باید ضرورت قرائت یک صیغه عربی و تعیین مهریه و مدت معین را به او توضیح دهم و بعد بگویم خود به وکالت از تو انجام می دهم یا بدون طرح این موضوعات و بعد از حصول اطمینان از این که ذهنیت او نسبت به این رابطه صحیح است، خودم می توانم بدون اطلاع او از جزئیات عقد و مدت و مهریه، این کارها را انجام دهم؟ به عبارت دیگر، او حتماً باید آگاه باشد که متنی به عنوان صیغه‌ میان ما قرائت می شود و این قرائت را من به نیابت از او انجام می دهم یا لازم نیست؟
در فرض سؤال، همین که موضوع برای او توضیح داده شده و بعد وکالت کلی برای انجام این امور به شما بدهد، کافی است.
آیا جاری کردن صیغه عقد موقت بر دختران غیر شیعه مانند مسلمانان سنّی، مسیحی، یهودی، زرتشتی، بودایی، کافر و غیره جایز است؟
به طور کلی ازدواج موقت مرد مسلمان با زنان مسلمان و اهل کتاب با شرایط آن* مانعی ندارد. ولی ازدواج با سایر کفار (ولو موقت باشد) صحیح نیست.
--------------------------------------------------
* از جمله شرایط این است که زن، شوهر نداشته باشد و در عقد یا عدّه کسی دیگر نباشد.
اگر فرشی وقف مسجد گردد، آیا می توان در جایی از مسجد استفاده شود که صیغه مسجد خوانده نشده است؟ مثلاً آیا می توان در چایخانه، کفش داری، غذاخوری و... مسجد استفاده کرد؟
بستگی به نیّت واقف دارد؛ اگر برای داخل مسجد وقف شده باشد، استفاده از آن در خارج از آن محدوده جایز نیست.
مردی، زنی را صیغه موقت نموده است؛ آیا اگر زوجه به هر دلیلی تمکین نکند، مرد موظّف به پرداخت مهریه است و یا چون تمکین نمی‌کند، بر عهده مرد چیزی نیست؟
زنی که به عقد تمتع در آمده، مهر را با عقد مالک می‌شود؛ ولی استقرار تام آن، بستگی به دخول و وفای زن به تمکین در تمام مدت دارد. لذا اگر مرد مدت را نبخشد و زن هم وفای به آن مدت نکند، مرد می‌تواند مهر او را به نسبت آن قرار بدهد. اگر نصف است نصف و اگر ثلث است ثلث، و به همین منوال؛ به غیر از ایام حیض، پس برای ایام حیض، چیزی از مهر کم نمی‌شود و اگر هیچگونه تمکینی در طول مدت نکند، زن مستحق چیزی نیست و اگر هم مرد پرداخت کرده، می‌تواند مطالبه کند.
آیا نوجوانانی که هنوز به سن بلوغ نرسیده‌اند، آیا لازم است که برای استخدام در کار تعمیراتی و شاگردی از ولیّ‌شان اجازه گرفته شود؟
اجیر شدن نابالغ بدون اجازه ولی شرعی، صحیح نیست و لازم است با اذن ولیّ شرعی او باشد.