پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
کفّاره پوشاندن سر چیست؟ و آیا بعض سر حکم تمام سر را دارد؟
بنا بر احتیاط یک گوسفند قربانی کند و بعض سر، حکم تمام سر را ندارد؛ مگر در صورتی که عرفاً بر آن صدق کند که سر را پوشانیده است؛ مثل اینکه کلاه کوچکی که فقط قسمت وسط سر را می پوشاند، بر سر بگذارد.
آیا رمی جمرات در طبقه فوقانی جایز است؟ آیا رمی به قسمت سیمانی ستون، مجزی است یا خیر؟
ظاهر آن است که رمی در طبقه فوقانی جایز است؛ اگر چه احتیاط در رمی همان قسمت معمول در گذشته است. ضمناً قسمت سیمانی اگر عرفاً جزء ستون (جمره) محسوب شود، رمی آن صحیح است.
هاشور کردن ابرو چه حکمی دارد؟
به طور کلی اگر عرفاً زینت محسوب می شود، باید از نامحرم پوشانده شود. ضمناً اگر مانع رسیدن آب به محل وضو یا غسل باشد، باید آن را برطرف کرد اما اگر در زیر پوست باشد، مانع رسیدن آب نیست و وضو و غسل با آن اشکال ندارد.
با در نظر گرفتن تورم فعلی، آیا فروشنده می‌تواند اجناسی را که قبلاً خریده است، با قیمت جدید بفروشد؟
اگر در حدی نباشد که عرفاً اجحاف (ستم) در حق خریدار، محسوب شود و خلاف قوانین و مقررات مربوط نباشد، اشکال ندارد، ولی بهتر بلکه مستحب است فروشنده به مقداری از سود که مخارج او را تأمین می‌کند، اکتفا نماید.
آیا می توان بر روی اعضای وضو چند بار آب بریزیم و سپس دست بکشیم؟ آیا دست کشیدن روی آنها تعداد خاصی دارد؟
آب ریختن بر روی عضو و دست کشیدن تعداد خاصی ندارد و وقتی عرفاً عضو کامل شسته شد، شستن بار اول محقق شده است؛ البته اگر فرد، اطمینان به شسته شدن کامل نداشته باشد می تواند به قصد شستشوی اول ادامه دهد تا به اطمینان برسد.
آیا هنگام وضو، شستن کامل صورت و یا دست در هر بار آب ریختن، واجب است؟ یا این که جایز است در بار اول مثلاً نصف و بار دوم، نصف دیگر را بشوییم؟
آب ریختن بر روی عضو و دست کشیدن تعداد خاصی ندارد و وقتی عرفاً عضو کامل شسته شد، شستن بار اول محقق شده است؛ البته اگر فرد اطمینان به شسته شدن کامل نداشته باشد می تواند به قصد شستشوی اول ادامه دهد تا به اطمینان برسد.
ورزش و بازی بولینگ خانوادگی، آیا جایز است؟
اگر عرفاً از آلات قمار باشد، بازی با آن حتی بدون شرط بندی جایز نیست و اگر از آلات قمار نباشد، چنانچه با برد و باخت و یا موجب ترتب مفاسد نباشد، اشکال ندارد و تشخیص موضوع بر عهده شخص مکلف است.
یکی از مراحل تعیین هویت اشخاص، خرد و پودر کردن بخشی نسبتا کوچک از استخوان پیکر است. در حین خرد کردن این استخوان، ممکن است بخش های کوچکی به هر دلیلی از ادامه روند خارج شوند (قطعاتی حدوداً به اندازه نصف عدس یا کمی بیشتر و کمتر). بعد از پودر کردن نیز برای توزین میزان لازم از پودر، از کاغذ استفاده می شود و معمولاً مقدار اندکی از پودر روی کاغذ می ماند. آیا اصولاً دفن این قطعات کوچک استخوان و یا کاغذ آغشته به مقدار اندکی پودر لازم است یا خیر؟ همچنین، در این گونه موارد ملاک و معیار به طور کلی چیست؟ (پیکر اصلی در هر صورت دفن می شود و سوال مربوط به قطعات کوچک استخوان در حین خرد کردن، و یا پودر بخشی است که برای تعیین هویت استفاده می شود.)
اگر مقدار باقی مانده از استخوان به حدی باشد که عرفاً از اجزاء بدن میت صدق کند باید دفن شود و بنا بر احتیاط واجب در صورت امکان (اگر مستلزم نبش قبر نباشد) باید با بدن میت دفن شود.
اهداء اعضای بدن و اهداء بافت قابل پیوند میت (استخوان، پوست، غضروف) به بیماران ضایعه سوختگی و یا پیوند استخوان در اثر انحراف شکستگی و شدید، به بیماران نیازمند جایز است؟
استفاده از اعضای میّت برای پیوند به بدن شخص دیگر برای نجات جان او یا درمان بیماری وی اشکال ندارد؛ مگر در اعضایی که برداشتن آنها از بدن میّت، موجب صدق عنوان مثله باشد و یا عرفاً هتک حرمت میّت محسوب شود، که در این صورت جایز نیست.
یک ماه بعد (اواخر بهمن)، سال خمسی بنده است.
1. اگر اکنون لباس و کفش نو به نیت مراسمی که در اسفند ماه داریم و همچنین عید نوروز تهیه کنم، آیا به آنها خمس تعلق می گیرد؟ اگر یک بار از آنها استفاده کنم چطور؟
2. اگر پیش پرداختی برای سفر زیارتی که قرار است بعداً عازم شوم، داشته باشم، آیا بایستی مبلغ پرداختی را در محاسبه خمس سال، در نظر بگیرم یا نه؟
ج1) خمس دارد. مگر این که قبل از سال خمسی، واقعاً مورد نیاز شما باشد؛ یا تهیه آنها برای آینده، عرفاً جزء مؤونه شما محسوب شود، که در این صورت خمس ندارد.
ج2) اگر ناگزیر از پیش پرداخت قبل از سال خمسی هستید و مقدار آن در حد شأن عرفی شما است، خمس ندارد.
اگر زنی چادر بدن‎نما بپوشد، و چراغ اتاق روشن باشد، و بدن از زیر چادر پیدا شود، طبیعتاً نماز اشکال پیدا می‎کند؛ حالا اگر چراغ را خاموش کند، آیا می‎تواند با همان چادر نماز بخواند؟
اگر عرفاً چادر، بدن نما است و پوشش زیر چادر هم کامل نیست، نماز با آن، حتی در صورت خاموش کردن چراغ، صحیح نمی‌باشد.
همچنین اگر نازکی چادر به حدّی باشد که سایه بدن یا موها از پشت چادر مشخص باشد بنابراحتیاط واجب باید آن را نیز بپوشاند.
بنده منزلی را برای اسکان خود خریدم؛ ولیکن هیچ وقت در آن مستقر نشدم. ولی از اجاره آن جهت کمک به زندگی استفاده می‎کردم. اکنون این منزل را برای تبدیل به أحسن فروختم. و الآن پول آن نزد من موجود است. با توجه به کنار گذاشتن پول برای انجام حج، عملاً نمی‌توانم منزل بهتری را تهیه کنم. چه بسا همان منزل سابق را هم نمی‎توانم دوباره بخرم. در این صورت آیا بنده مستطیع هستم؟
شئون عرفی اشخاص با هم متفاوت است. کسی که داشتن مسکن شخصی از ضروریات زندگی او می‌باشد و یا عرفاً مناسب با شأن او است و یا سکونت در منزل استیجاری یا عاریه‌ای و یا وقفی برای او حرج و مشقت دارد و یا موجب وهن او می‌شود، برای تحقق استطاعت، داشتن خانه ملکی شرط است.
اینجانب، مرغ و خروس لاری پرورش می‎دهم؛ با توجه به این که عده زیادی، این حیوانات را در راه حرام مثل جنگ و شرط بندی و قمار به کار می‎گیرند، آیا فروش این حیوان به دیگران، بدون ذکر علت و هدف خریدار، حرام است و درآمد آن اشکال دارد یا نه؟
در صورتی که فروشنده می‌داند مشتری از حیوانات مذکور، در راه حرام استفاده می‎کند، در صورتی که معامله او عرفاً کمک به حرام محسوب شود، حرام است در غیر اینصورت اشکال ندارد؛ البته اگر وظیفه شما نهی از منکر باشد و با نفروختن، نهی از منکر محقق شود، نباید بفروشید.
وقتی وضو می‌گیرم، چند قدم از محل وضو فاصله می‌گیرم و روی پایم را برای مسح پا خشک می‌کنم. آیا اشکال دارد؟
اگر به قدری باشد که عرفاً موالات* در وضو به هم نخورد، اشکال ندارد.
-----------
*موالات لازم در وضو به این معنا است که شستن عضو بعدی را به قدری تأخیر نیندازید که همه اعضای قبلی خشک شود و اگر برخی خشک شود و برخی خشک نشود، ضرری به صحت وضو وارد نیست.
در آیات سجده قرآن، آیا باید مثل سجده نماز، هفت موضع بر زمین قرار بگیرد؟
در سجده واجب قرآن اگر پیشانی را به قصد سجده به آنچه سجده بر آن صحیح است بگذارد و عرفاً سجده صدق کند، کفایت می کند و احتیاط مستحب آن است که مواضع دیگر سجده، غیر از پیشانی را نیز بر زمین بگذارد ولی دیگر شرایط سجده نماز، مانند رو به قبله بودن، با وضو بودن و مانند آن لازم نیست.