پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
بنده تعدادی کتاب از بیت المال در اختیارم بود که متأسفانه با کتاب‌های شخصی قاطی شده است و نمی‌دانم چه کتاب‌هایی برای من و چه کتبی برای بیت المال است. ضمناً من از آن محل جا به جا شده ام ولی می‌توانم کتاب‌ها را در محل جدید قرار بدهم. مسئولیت بنده در قبال این کتب چیست؟
اگر با تحقیق و مراجعه به مسئول مربوطه امکان تشخیص کتاب‌های شخصی از بیت المال وجود ندارد، در صورت امکان با کسی که در این مورد اختیار قانونی و شرعی دارد مصالحه کنید و اگر مصالحه نیز ممکن نبود، با قرعه، کتاب‌های بیت المال را از کتاب‌های شخصی جدا کرده و تحویل بدهید.
اگر واقف بر دو امر خیر وقف نماید؛ مثلاً بر هزینه‌های حمام و مسجد (بدون تعیین سهم هر یک)
1. آیا عواید آن باید به نسبت مساوی برای هزینه‌های حمام و هزینه‌های مسجد صرف گردد یا هر کدام به اقتضاء میزان نیاز در هر زمان؟
2. با فرض از بین رفتن بنیان یکی از دو امر خیر، مانند این که حمام تخریب و از حیّز انتفاع ساقط گردد، آیا کل عواید می‌بایست در هزینه‌های مسجد صرف گردد (با فرض نیاز)، یا عواید مربوط به حمام می‌بایست در مصلحت دیگری از جنس همان مصلحت (مانند امور بهداشتی) صرف شود؟
ج1) به طور مساوی بین دو مورد تقسیم می‌شود.
ج2) در صورتی که یکی از مصارف وقف از بین برود؛ زیر نظر متولی شرعی، در امور خیر مصرف می‌شود؛ اما احتیاط آن است که در محلی از جنس مصرف قبلی ــ مانند غسال‌خانه یا امور بهداشتی دیگر ــ مصرف شود.
1.‌ متولّی موقوفه در سن پیری به سر می‌برد و عملاً توانایی اجرایی برای اداره موقوفه را ندارد و برای وی، امین تعیین گردیده است. آیا شخص امین، در حکمِ وکیل است یا ناظر محسوب می‌شود؟
2. چنانچه متولی موقوفه، اهلیّت لازم برای اداره موقوفه را نداشته باشد، آیا این متولی، عزل شده و متولّی دیگر تعیین می‌گردد و یا این‌که برای وی ناظر تعیین می‌شود؟
ج1) تولیت وقف، قابل واگذاری به غیر نیست؛ بلی متولی شرعی موقوفه می‌تواند فرد امینی را وکیل کند؛ اما تعیین ناظر بر عهدۀ متولی نیست.
ج2) در فرض مذکور متولی خود به خود عزل شده و اگر در وقف‌نامه تعیین تکلیف نشده باشد، اختیار با حاکم شرع است.
گفته می شود که در روابط زناشویی تصمیم گیری حق مرد است و زن باید تمکین نماید، مگر آنکه عذر شرعی داشته باشد و زن حق مضاجعت هر چهار ماه یک بار دارد. در موارد ذیل حکم چیست؟
1- مرد در روابط جنسی به نوعی عمل کند که موجب اذیت یا مریضی زن گردد.
2- اگر تعداد روابط جنسی به اندازه ای کم باشد که خوف آن باشد زن به گناه بیفتد.
3- به گونه ای عمل شود که زن عملاً نه مطلقه است تا شوهر کند، ولی با مطلقه بودن از حیث جنسی تفاوت چندانی ندارد.
با توجه به این که ممکن است موارد فوق از حیث حکم شرعی دقیق نباشند لطفاً حکم کلی شرعی در موارد فوق و موارد مشابه بیان شود.
ج1) بر زن لازم است که در برابر خواسته جنسی مرد تمکین کند و مرد هم باید از اعمال غیر متعارفی که موجب اذیت و یا بیماری زن می شود پرهیز نماید.
ج2) اگر زن جوان است و به جهت شهوت زیاد خواستار روابط جنسی بیشتری از طرف شوهر می باشد به گونه ای که اگر اجابت نشود به معصیت می افتد بنا بر احتیاط واجب باید مرد به گونه ای عمل نماید که زن به معصیت نیفتد ( یعنی نمی تواند به یک دخول در 4 ماه اکتفا نماید) و اگر نمی تواند باید او را طلاق دهد.
3) بر مرد جائز نیست که به گونه ای با همسر خود برخورد کند که زن نه از شوهر بهره ای ببرد و نه مانند مطلقه بتواند شوهر دیگری اختیار کند؛ مخصوصاً در صورتی که با این کار، خوف وقوع در معصیت برای زن وجود داشته باشد.
آیا بلوغ شرعی، (یعنی 9 سال برای دختر) برای صحت معامله های بزرگ مثل ھبه ھمه اموال، کافی است؟
صرف بلوغ، برای رفع حجر از کودک کافی نیست و باید به مرحله رشد هم رسیده باشد یعنی بتواند صلاح و مصلحت خودش را در امور مالی تشخیص بدهد و اموالش را به جا و درست مصرف کند.
اگر زنی هنگام مجامعت با شوهر، بخاطر ارضاء جنسی هم زمان، اندام جنسی خود را تحریک کند، از نظر شرعی چه حکمی دارد؟
تحریک با دست خود شخص جائز نیست ولی با دست و یا بدن همسر اشکال ندارد.
شخصی قصد اقامت ده روز در جایی کرده و در این بین برای تفریح به اطراف محل رفته که بیشتر از مسافت شرعی بوده (بدون برنامه ی قبلی)، آیا قصد اقامت او باطل شده است؟
در فرض سؤال قصد ده روز به هم خورده و اگر بعد از بازگشت، بخواهد کمتر از ده روز در آنجا بماند نمازش قصر است.
حکم شرعی نبش قبر، بعد از بیست و پنج سال فوت او جهت دو طبقه کردن آن در صورتی که هنوز استخوان های متوفی باقی است، چه حکمی دارد؟
اگر استخوان های میت تبدیل به خاک نشده است، نبش قبر جایز نیست.
اگر به قصد مسافت شرعی از شهر خارج شویم، اما اذان ظهر با اینکه از شهر خارج شده ایم، امّا به حد ترخص نرسیدیم، در اینصورت حکم روزه چیست؟
در فرض سؤال، احتیاط آن است که روزه را بگیرید و بعداً قضای آن را هم بجا بیاورید؛ البته در این مسأله می توان با رعایت شرائط به مرجع جامع الشرائط دیگر که در این مسأله فتوا دارند، رجوع کرد.
آیا خوردن پنیری که از مایه پنیر حیوانی (رنت) درست می‌شود، در کشوری مانند روسیه که بیشتر حیوانات ذبح شرعی نمی‌شوند، مجاز است؟
مایه پنیر یا همان انفحه، پاک و حلال است.
در طرح غربالگری، قبل از دمیده شدن روح در جنین، پزشک تشخیص داد که جنین ناقص الخلقه بوده و باید سقط شود؛ آیا سقط در فرض مذکور جایز است؟
ناقص الخلقه بودن جنین، مجوّز شرعی برای سقط جنین حتّی قبل از ولوج روح در آن محسوب نمی شود؛ البته اگر تشخیص بیماری در جنین قطعی بوده و داشتن و نگهداشتن چنین فرزندی موجب حرج باشد، در این صورت جایز است قبل از دمیده شدن روح، جنین را اسقاط کنند؛ ولی بنا بر احتیاط، دیه آن باید پرداخت شود.
فردی جنُب می‌شود ولی به آب دسترسی ندارد و تیمم می‌کند؛ سپس می خوابد و هنگامی که از خواب بیدار می شود، می خواهد نماز بخواند، اما هنوز به آب کافی برای غسل دسترسی ندارد. آیا وظیفه او تیمم مجدد است یا وضو؟
کسی که تیمم بدل از غسل کرده، اگر حدث اصغر از او سر بزند، مثلاً بول کند یا بخوابد، تا زمانی که عذر شرعی مجوّز تیمم بر طرف نشده است، بنا بر احتیاط واجب باید برای اعمال مشروط به طهارت، بار دیگر تیمم بدل از غسل نماید و وضو هم بگیرد.
آیا می توان دختر باکره ای را که فاقد پدر و جد پدری می باشد به جهت محرمیت به عقد فرزند نوزاد پسرِ مردی که به منزل آنها تردد دارد (اعم از فامیل و...) در آورد؟ در صورت خوانده شدن مجرد عقد در قبل آیا آنها به هم محرم بوده و آن دختر عروس آن مرد و مادرش مادر زن نوزاد محسوب می شود؟ محرمیت و ازدواج آنها در آینده با یکدیگر چه حکمی دارد؟
دختر بالغه رشیده که پدر و جد پدری ندارد، اختیار ازدواجش با خودش است و نیاز به اجازه کسی ندارد؛ ولی در تزویج او با پسر نابالغ اگر چه شیرخوار باشد باید با ولایت پدر پسر باشد و عقدی که با قصد جدی تزویج و به نحو صحیح خوانده شده تمام آثار شرعی بر آن مترتب است.
آیا اعلم بودن مرجع تقلید فقط در زمینه های علمی و فقهی است یا در زمینه های سیاسی و موضع گیری های اجتماعی نیز هست؟
ملاک اعلمیت آن است که مرجع نسبت به سایر مراجع، قدرت بیشتری بر شناخت حکم الهی داشته باشد و بهتر بتواند احکام شرعی را از ادلّه، استنباط کند و همچنین نسبت به اوضاع زمان خود به مقداری که در تشخیص موضوعات احکام و ابراز نظر فقهی مؤثر است، آگاه تر باشد.
آیا ولایت فقیه، تقلیدی است یا اعتقادی؟ کسی که به آن اعتقاد ندارد چه حکمی دارد؟
ولایت فقیه از شئون ولایت و امامت است که از اصول مذهب می باشد، با این تفاوت که احکام مربوط به ولایت فقیه مانند سایر احکام فقهی از ادلّه شرعی استنباط می شوند و کسی که به نظر خود بر اساس استدلال و برهان به عدم پذیرش ولایت فقیه رسیده، معذور است.