پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
در شکهایی که نماز را باطل می کند، آیا باید نماز را قطع کنیم، یا اینکه باید نماز را با تشهد و سلام به پایان برسانیم؟
اگر یکی از شک هایی که نماز را باطل می کند، برای نمازگزار پیش آید، بنابر احتیاط نمی تواند بلافاصله نماز را رها کند؛ بلکه باید قدری فکر کند تا شک پابرجا شود (یعنی یقین یا گمان به یک طرف پیدا نکند) آنگاه می تواند نماز را رها و قطع کند.
1. اگر تیمم بدل از غسل یا وضو کرده باشیم و در حین نماز به آب دسترسی پیدا کنیم، آیا نماز ما باطل است و همان جا باید نماز را رها کرده و پس از وضو یا غسل نماز را دوباره به جا آوریم؟
2. اگر نماز ظهر را خوانده باشیم و نماز عصر باقی مانده باشد و دسترسی به آب پیدا کنیم، آیا باید نماز ظهر را دوباره اعاده کنیم؟
در فرض سؤال، نماز را ادامه داده و صحیح است ولی برای نماز بعدی باید وضو یا غسل انجام دهید. البته اگر قبل از رکوع رکعت اول به آب دسترسی پیدا کنید، احتیاط مستحب آن است که بعد از اتمام نماز، مجدداً آن را با وضو یا غسل بخوانید.
در روز جمعه برای نماز جمعه، اذان گفتند؛ بعد از نماز جمعه برای نماز عصر هم دوباره اذان می گویند. آیا این اذان عصر، اشکال دارد؟ یعنی این اذان، اذان دومی که بدعت است محسوب می‌شود؟
اگر بین نماز جمعه و نماز عصر، نافله نماز عصر را نخوانند یا فاصله طولانی نشود، بنا بر احتیاط واجب باید اذان گفتن برای نماز عصر، ترک شود.
آیا می توان بعد از نماز صبح، نماز قضا، نماز زیارت یا هر نماز دیگر خواند؟ شنیده شده که کراهت دارد و تا طلوع آفتاب بهتر است دعا و قران خوانده شود. آیا صحیح است؟
خواندن نماز قضا و نمازهای مستحبی بعد از نماز صبح، اشکال ندارد و کراهت آن ثابت نیست.
بیماری که چند روز سوند به او وصل باشد، چگونه باید نماز بخواند؟ اگر با همین حالت تیمم کند و به صورت نشسته نماز بخواند، آیا صحیح است یا باید قضا کند؟
در فرض سؤال، وظیفه او وضو گرفتن است ولی چنانچه یقین دارد که از اوّل وقت نماز تا آخر آن به مقدار وضو گرفتن و نماز خواندن مهلت پیدا می‌کند، ‌باید نماز را در وقتی که مهلت پیدا می کند ‌بخواند و اگر به مقدار وضو و نماز مهلت ندارد، ‌می‌تواند با هر وضویی یک نماز بخواند، یعنی برای هر نماز به یک وضو اکتفا کند، هر چند وضو در بین نماز باطل شود و احتیاط واجب آن است که در صورت امکان پیش از هر نماز، مخرج بول را که نجس شده آب بکشد.
راننده اتوبوس برای نماز توقف نمی‌کند و تا توقف بعدی، حتماً نماز قضا می‌شود و توقف نخواهد کرد. چگونه و کجا باید نماز بخوانیم؟ ضمن این که نمی‌دانم جهت قبله کدام طرف است.
باید از راننده بخواهید توقف کند و نماز بخوانید. در صورتی که ناچار شوید نماز را در اتوبوس بخوانید، باید وضو بگیرید و اگر ممکن نیست، تیمم کنید. اگر نتوانید قبله را مشخص کنید، به هر سمتی که گمان به قبله دارید، نماز بخوانید. و در صورت شک و وسعت وقت، بنا بر احتیاط باید به چهار طرف نماز بخوانید و اگر برای چهار نماز وقت ندارید، به هر اندازه که وقت دارید، نماز بخوانید. رکوع و سجود را به مقداری که می‌توانید - هر چند با اشاره - انجام دهید.
کسی که در بین نماز حائض می شود و نماز را رها می کند، آیا مرتکب گناه شده است؟
نماز در فرض مذکور باطل است و با ترک نماز، گناهی مرتکب نشده است.
خرید و فروش و مطالعه کتبی نظیر کتاب آیات شیطانی چه حکمی دارد؟
خرید و فروش و نگهداری کتب ضلال جایز نیست؛ مگر به منظور رد بر آن در صورتی که لازم باشد و شخص توان علمی آن را دارا باشد.
اگر در نماز، موی خانم دیده شود آیا نماز، باطل است؟
زن باید موقع نماز، موی خود را بپوشاند؛ ولی اگر در بین نماز متوجه شود که پوشش لازم را ندارد، در صورتی‌ که بلافاصله خود را بپوشاند، نمازش صحیح است همچنین اگر بعد از نماز متوجه شود که مقدار واجب پوشش را نداشته، نمازش صحیح است.
تردید در تغییر نیّت نماز یا در شکستن نماز که در نهایت به ادامه نیت قبلی منجر می شود، آیا نماز صحیح است؟
نماز در هر دو فرض، چنانچه با حال تردید اجزاء نماز را انجام نداده باشد، صحیح است.
نذر کرده ام (با شرایط صحیح همراه با صیغه نذر) که اگر فلان اتفاق افتاد، نماز شکر بخوانم. حال اگر حاجتم برآورده شود، نماز شکر را باید به چه شکلی بخوانم؟ آیا فقط نیت شکر و خواندن دو رکعت نماز مثل نماز صبح، کافی است؟
اگر موقع نذر کردن، نماز شکر به نحو وارد شده را قصد نکرده باشید، خواندن دو رکعت نماز مستحبی مانند نماز صبح به نیت شکر گزاری کفایت می کند.
اگر فرصت برای غسل حیض و یک نماز چهار رکعتی باقی باشد، آیا باید غسل کرد و نماز عصر خواند و نماز ظهر را قضا کرد یا باید تیمم کرد و وقت غسل را به ادای نماز ظهر - در کنار ادا کردن نماز عصر - اختصاص دهد؟
اگر حائض آخر وقت از خون پاک شود، باید غسل کند و نماز عصر را بخواند و خواندن نماز ظهر واجب نیست.
اگر کسی هنگام قرائت نماز عمداً دو دست خود را بدون تأسی از اهل سنت، روی شکم خود قرار دهد، آیا نماز باطل است؟
در نماز روی هم گذاشتن دست ها در جلوی بدن اگر با این قصد باشد که این عمل جزء نماز است، نماز را باطل می کند و احتیاط واجب آن است که بدون این قصد هم آن را انجام ندهد.
آیا در وسط نماز می توان نیت را عوض کرد؟
عدول از یک نماز به نماز دیگر جایز نیست؛ مگر در موارد خاص، که بعضی از آن موارد واجب و بعضی دیگر جایز است.
مواردی که عدول از یک نماز به نماز دیگر واجب است، عبارت است از:
1. از نماز عصر به نماز ظهر؛ قبل از وقت مخصوص نماز عصر، در صورتی که بین نماز متوجه شود که نماز ظهر را نخوانده است.
2. از نماز عشا به نماز مغرب؛ قبل از وقت مخصوص عشا؛ در صورتی که بین نماز عشا متوجه شود که نماز مغرب را نخوانده است و از محل عدول هم تجاوز نکرده باشد؛ یعنی قبل از رکوع رکعت چهارم باشد.
3. از یک نماز قضا به نماز قضای دیگری که در ادای آنها ترتیب معتبر است؛ مانند نماز قضای ظهر و عصر یک روز که بر اثر فراموشی، قبل از انجام قضای نماز اول، به خواندن نماز دوم مشغول می شود.
در مواردی هم عدول جایز است و از آن جمله:
1. در صورتی که شروع به نماز ادا کند و در بین آن یادش بیاید که نماز قضایی به گردنش هست که در این جا اگر محل عدول باقی باشد، مستحب است به‎ نماز قضا عدول نماید، مگر آن که بترسد با عدول به نماز قضا وقت فضیلت نماز ادا ‎فوت شود.
2. عدول از نماز واجب به نماز مستحبی و این عدول در دو جا است:‎ اول: در ظهر روز جمعه برای کسی که قرائت سورۀ جمعه را فراموش کند و سورۀ دیگری‎ را بخواند و به نصف یا بیشتر از آن رسیده باشد (می تواند همان را با عدول، نافله قرار دهد). دوم: در جایی که شخص مشغول نماز باشد و نماز جماعت برپا شود و بترسد به‎ جماعت نرسد، که در این صورت جایز است نمازش را نافله قرار دهد ودر دو رکعتی‎ سلام دهد تا به جماعت برسد.
اگر نماز مغرب را تا نیمه شب به تأخیر بیاندازیم، آیا نماز، قضا می‌شود؟
پایان وقت ادای نماز عشاء، نیمه شب شرعی است؛ و پایان وقت ادای نماز مغرب تا هنگامی که فقط به قدر نماز عشا تا نیمه شب مانده است. بله، اگر کسی تا این زمان نمازش را نخوانده بود، تا قبل از اذان صبح باید نماز را بدون نیت قضاء و اداء بخواند.