پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
اگر انسان به فرد معیّنی غیر از ولیّ، وصیت کند که آن فرد، خودش شخصاً فرد وصیت کننده را پس از فوت، غسل دهد یا کفن نماید یا بر بدنش نماز بخواند یا او را دفن کند و او هم قبول کند، آیا برای عمل به وصیت، نیاز به اجازه ولیّ میت دارد؟
اگر میت برای غسل و کفن و دفن و نماز خود غیر از ولیّ، فرد دیگری را معین و به او وصیت کند، احتیاط واجب آن است که آن شخص از ولیّ میت اجازه بگیرد و بر ولیّ هم بنابر احتیاط، واجب است که اجازه بدهد.
آیا حکم ذیل صحیح است؟
"اگر سفر شغلی یا کثرت سفر در حد مسافت شرعی، مختص به وقت معینی از سال باشد، احکام کثیر السفر در اوقات دیگر سال، که فرد در معرض سفر شغلی یا کثرت سفر نیست، بار نمی شود؛ بنابراین در سفرهای اتفاقی و متفرقی که در اوقات دیگر سال دارد، نمازش شکسته است."
برای تحقق سفر شغلی سه شرط لازم است:
1. قصد انجام سفر شغلی؛
2. شروع سفر شغلی؛
3. قصد استمرار سفر شغلی
لذا اگر عرفاً، این سفرها، استمرار همان سفرهای قبلی محسوب گردد نماز در آنها تمام است؛ البته اگر در بین این سفرها ده روز تمام فاصله شده باشد، در اولین سفر شغلی نماز او قصر خواهد بود. بنا بر این اشخاصی که اشتغال به شغلی دارند که در سال یک بار به مدت مثلاً یک ماه طول می‌ کشد مانند کاروان داران حج، چنانچه بنا دارد همه ساله به این کار اشتغال داشته باشد، نمازش حتی در اولین سفر تمام است؛ هم چنین کسی که در بخشی از سال، سفر شغلی دارد و قصد و عزم او استمرار و انجام آن در هر سال است، مانند رانندگی در یک یا دو ماه از تابستان، سفرش حکم سفر شغلی را دارد و از سفر اول نمازش تمام است.
آیا بنده و همسرم، می توانیم نماز جماعت دو نفره در منزل بخوانیم؟ شرایط امام و مأموم و محل ایستادن امام و مأموم، کجا است؟
با وجود شرایط امامت در شوهر، اقتدای همسرش به او به صورت جماعت دو نفره جایز است. از جمله شرایط، این است که امام جماعت باید عاقل، عادل، شیعة دوازده امامی، حلال زاده و بنابر احتیاط بالغ باشد و نماز را صحیح بخواند.
نسبت به نحوه ایستادن در نماز جماعت، علاوه بر اینکه بنا بر احتیاط واجب باید بین زن و مرد حداقل یک وجب فاصله باشد، شرایط زیر نیز باید مراعات شود:
1. مأموم جلوتر از امام نایستد و احتیاط واجب آن است کمی عقب تر بایستد.
2. مکان امام از مکان مأموم بالاتر نباشد، البته اختلاف کم (کمتر از یک وجب) اشکال ندارد.
3. فاصلة میان امام و مأموم، زیاد نباشد.
1. آیا ذکر طولانی رکوع فقط در نماز فرادی توصیه شده است؟
2. طولانی کردن ذکر رکوع توسط امام جماعت؛ تا ماموم به رکوع جماعت برسد؛ تا چه اندازه باید باشد؟
ج1) طولانی کردن ذکر رکوع مطلقا مستحب است؛ لکن در نماز جماعت رعایت أضعف مأمومین شود.
ج2) اگر امام در رکوع بفهمد کسی تازه رسیده و می خواهد اقتدا کند، مستحب است رکوع را دو برابر همیشه طول بدهد و بعد برخیزد.
محل کار بنده تا منزل به صورت رفت و برگشت 50 کلیومتر هست البته خروجی شهر را اگه در نظر بگیرم کلاً رفت و برگشت 45 کیلومتر بیشتر نمی شود. آیا دائم السفر محسوب می شوم؟ خانم بنده مریض است و دو سه هفته یکبار یا دوبار باید فاصله 200 کیلومتری بصورت رفت و برگشت بروم و الان مدت 4 سال است که این سفرها ادامه دارد. در هر دو حال تکلیف نماز و روزه من چه می شود؟
ج1) اگر در سفر کاری حدود سه ماه هر روز به غیر از تعطیلات و یا حدود یک سال حداقل هر ده روز یک سفر شغلی داشته باشد، نماز کامل و روزه صحیح است.
ج2) سفرهای مربوط به درمان در فرض سؤال سفر کاری نیست لذا در ترددها نماز شکسته است و روزه صحیح نیست.
گمان می کردم هر کسی که به سن ۱۵ سالگی برسد نماز و روزه واجب می شود. اما نمی دانستم که جنب شدن قبل از ۱۵ سالگی، نیز باعث واجب شدن تکالیف شرعی می شود. آیا باید نماز و روزه را قضا کرده و کفاره هم بدهم؟
از زمانی که یقین به بلوغ و تکلیف دارید، چنانچه نماز یا روزه بجا نیاورده اید باید قضا کنید و چنانچه به مقدار آن شک دارید، همان حداقلی که یقین دارید از شما فوت شده است را باید قضا کنید و با توجه به اینکه یقین به تکلیف نداشته اید، کفاره عمد بر عهده شما نمی باشد؛ البته اگر قضای روزه ها یکسال بدون عذر تأخیر افتاده است، کفاره تاخیر* واجب است.
...........................
* به ازاء هر روز یک مد طعام یعنی 750 گرم نان یا گندم یا برنج و مانند اینها به فقیر پرداخت شود.
اگر کسی در کفاره عمد روزه، در خلال 31 روز، عمداً تا صبح غسل جنابت انجام ندهد، روزه وی چه حکمی دارد؟
روزه باطل نیست و می تواند کفاره را ادامه دهد.
با توجه به اینکه انتصاب ائمه جمعه و تأیید صلاحیت آنها از طرف ولی فقیه می باشد، آیا عذر برخی از افراد تحت عنوان نداشتن عدالت یا طرفداری سیاسی ائمه جمعه از جناحی خاص جهت عدم شرکت در نماز جمعه، مقبول می باشد؟
مؤمنین نباید در اثر توهّمات و سوءظن بی وجه، خود را از درک فضیلت نماز سیاسی - عبادی جمعه محروم سازند، ولی در هر صورت احراز عدالت امام جماعت موکول به نظر شخص مکلف است.
چنین خوانده ام که در انتخاب مرجع تقلید باید نظر دو مجتهدشناس عادل را ملاک انتخاب قرار داد؛ آیا ائمه جماعات مساجد می توانند همان مجتهدشناسان عادل باشند؟ با این توضیح که بنده این ائمه جماعات را به طور خاص نمی شناسم. آیا به اعتبار این که ایشان روحانی هستند و مردم پشت سر ایشان نماز می خوانند، می توانم نظر ایشان را معیار انتخاب مرجع تقلید قرار دهم؟
امام جماعت بودن به تنهایی کافی نیست، بلکه باید احراز کنید و مطمئن شوید که پیش نماز مذکور علاوه بر عدالت، مجتهد شناس هم هست.
کسی که از میقات برای عمره تمتّع یا عمره مفرده بدون احرام عبور نموده است، چه وظیفه ای دارد و چنانچه میقات دیگری بعد از آن میقات باشد، چطور؟
در صورتی که وقت تنگ نیست واجب است برگردد و از همان میقاتی که از آن عبور کرده است مُحرم شود؛ چه میقات دیگری در جلو باشد یا نباشد.
نماز خواندن بر روی جانماز و سجادہ ابریشم چه حکمی دارد؟
اشکال ندارد.
س1- در نماز جماعت و فرادا، اگر انسان در سجده به منظور درست قرار دادن پیشانی روی مهر، سر را به مقدار کمی، از مُهر جدا و جابجا کند، آیا اشکال دارد؟
س2- تکلیف نمازگزار در این وضعیت چیست؟
س3- آیا عمدی یا سهوی بودن این عمل، تفاوتی در مسأله ایجاد می کند؟
ج1و3) اگر بلند کردن پیشانی از زمین برای سجده روی مُهر، بر اثر جهل یا فراموشی بوده، و این عمل را فقط در یکی از دو سجده یک رکعت، انجام داده باشد نمازش صحیح است و اعاده واجب نیست. ولی اگر این کار با علم و عمد بوده و یا در هر دو سجده یک رکعت آن را انجام داده، نمازش باطل و اعاده آن واجب است و در این حکم فرقی بین نماز جماعت و فرادا نیست.
ج2) اگر به مقدار سر انگشت، پیشانی بر مُهر قرار دارد، سجده و نماز صحیح است؛ و نیازی به جابجا کردن نیست؛ در غیر این صورت هم، بدون این‌ که سر خود را از زمین بلند کند، پیشانی‌اش را حرکت دهد تا روی مُهر قرار گیرد.
آیا آرامش بعد از سجده دوم واجب است؟ یا می توان بعد از سجده دوم در جا بلند شد؟
در رکعت اول تمام نمازها و نیز در رکعت سوم نمازهای چهار رکعتی، بنابر احتیاط واجب باید بعد از سجده دوم بنشیند و سپس برای رکعت بعد برخیزد؛ البته اگر بدون اینکه مقداری بنشیند، برای رکعت بعد برخیزد، نماز باطل نیست.
در کدام قسمت از کربلا می توان نماز را شکسته یا کامل خواند؟
حکم تخییر در حائر حسینی (علیه السلام) به زیر گنبد (تحت القبّه) و جایی که نزد قبر امام حسین (علیه السلام) صدق می کند، اختصاص دارد و بنا بر احتیاط شامل رواق ها و صحن مطهر نمی شود.
در سلام نماز، آیا صرف گفتن «السلام علیکم» کفایت می کند؟
کافی است و بهتر است اضافه کند «وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَکاتُهُ» یا بگوید: «اَلسَّلاَمُ عَلَیْنَا وَ عَلی عِبادِ اللهِ الصّالِحینَ».