پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
آیا هنگام قرائت حمد و سوره توسط امام جماعت، می توان مشغول ذکر شد؟
اشکال ندارد؛ البته در نمازهای ظهر و عصر ذکر گفتن استحباب دارد و در نمازهای صبح و مغرب و عشا احتیاط مستحب، سکوت است؛ هرچند گفتن ذکر جایز است.
من مدتی پیش عهدی با خداوند بستم ولی بعد از مدتی آنرا شکستم و اکنون توبه کردم و از خدای مهربان خواستم مرا ببخشد، حال آیا کفاره عهدی که بر عهده من است را باید فورا پرداخت کنم یا اینکه میتوانم نیت کنم سال بعد آن را پرداخت کنم؟ آیا نماز و روزه های واجبی که قبل از پرداخت این کفاره بجا می آورم درست است یا اینکه ابتدا باید کفاره را پرداخت کنم؟
اگر عهد را شکسته اید کفاره آن کفاره افطار عمدی روزه ماه رمضان است؛ لذا یا 60 فقیر را اطعام کنید یا 60 روز روزه بگیرید که 31 روز اول آن پی در پی باشد. البته ادای کفاره فوریت ندارد و می توانید نماز و روزه های دیگر را انجام دهید ولی در ادای آن نباید سهل انگاری شود.
پزشک برایم دارویی مشخص کردند که باید روزی سه بار یعنی هر هشت ساعت یک بار مصرف کنم؛ در این صورت حتماً یک وعده در ساعات بین اذان صبح تا اذان مغرب خواهد بود. تکلیف بنده در ایام ماه مبارک رمضان چیست؟
اگر خوردن داروی مذکور، ضروری باشد، روزه بر شما واجب نیست و در صورت بهبودی تا رمضان بعد، قضای آن را به جا آورید.
همسر من هنگام ازدواج، معتقد و اهل نماز و روزه بود اما کم‌کم اعتقادش را از دست داده؛ آیا ادامه زندگی با این شخص اشکال شرعی دارد؟ تکلیف من چیست؟
صِرف ترک نماز و روزه و سایر واجبات شرعی، باعث ارتداد *مسلمان و کافر شدن و نجاست وی نمی شود و تا زمانی که ارتداد وی احراز نشده، حکم سایر مسلمانان را دارد و ادامه زندگی با او شرعاً اشکال ندارد. البته وظیفۀ شما با وجود شرائط، امر به معروف و نهی از منکر زبانی است.
----------------------------------------------------------
* اگر توحید، نبوت یا یکی از ضروریات دین اسلام را انکار کند و انکار هر یک از ضروریات دین به انکار رسالت یا تکذیب پیامبر اکرم اسلام (صلّی الله علیه وآله) یا وارد کردن نقصی به شریعت منجر شود، باعث کفر و ارتداد است.
ملاک در تنگی وقت عمره چیست؟ ضیق وقت برای وقوف واجب یا وقوف رکنی؟
علی الظاهر تا ظهر روز عرفه می تواند عمره تمتع را بجا آورد و اگر از ظهر عرفه گذشت احتیاط در آن است که عدول به افراد کند و عمره را پس ازحجّ انجام دهد و سال بعد حجّ تمتّع را اعاده نماید.
بنده خانه‌ای در شهری خریده‌ام و گاهی اوقات ماهی تا دو روز و یا در ماه به صورت پراکنده ۱۰ تا ۱۵ روز در آنجا می‌مانم. (یعنی شکل خاصی ندارد.) حکم من در آنجا به عنوان وطن دوم چگونه است؟ آیا می توانم نماز و روزه را کامل انجام دهم؟
مجرد آنچه در سؤال آمده موجب وطن شدن نمی شود و نماز شما در شهر مذکور بدون قصد ده روزه شکسته است.
لازم به ذکر است کسی که قصد دارد برای همیشه یا سالیان متمادی سالی سه چهار ماه (مانند تابستان و ایام تعطیل) در مکانی زندگی کند، چنانچه وسایل زندگی مانند خانه و امثال آن را فراهم کند، آنجا از نظر عرف وطن دوم او محسوب می‌شود، اما اگر صرفاً برای ییلاق و مانند آن، بدون قصد توطن و بدون فراهم آوردن لوازم زندگی آنجا برود، تحقق وطن، بعید است.
نحوه خواندن نماز آیات را لطفاً توضیح دهید.
نماز آیات دو رکعت است که هر رکعت آن پنج رکوع و دو سجده دارد و به چند صورت می‌توان آن را به جا آورد:
صورت اول:
در هر رکعت، پنج بار حمد و سوره خوانده می‌شود؛ به این صورت که بعد از نیت و تکبیرة الاحرام، یک حمد و سورۀ کامل می‌خواند و به رکوع می‌رود؛ سپس سر از رکوع برداشته، دوباره حمد و سوره را می‌خواند و به رکوع دوم می‌رود و باز سر از رکوع بر می‌دارد و به همین شکل ادامه می‌دهد تا پنج رکوع انجام شود؛ سپس به سجده می‌رود و پس از انجام دو سجده، رکعت دوم را مانند رکعت اول به جا می‌آورد و پس از انجام دو سجده، تشهد را خوانده و سلام می‌دهد.
صورت دوم:
در هر رکعت، فقط یک حمد و سوره خوانده می‌شود؛ به این صورت که سوره را پنج قسمت کرده و بعد از نیّت و تکبیرة الاحرام، حمد و یک قسمت از سوره را (چه یک آیه باشد یا کمتر و یا بیشتر) می‌خواند و به رکوع می‌رود و بعد از رکوع بدون این که حمد بخواند، قسمت دوم سوره و سپس رکوع دوم را انجام می‌دهد و همین طور ادامه می‌دهد تا سوره‌ای که پیش از هر رکوع، یک قسمت از آن را خوانده، قبل از رکوع آخر تمام شود؛ سپس رکوع پنجم را به جا می‌آورد و به سجده می‌رود و پس از اتمام دو سجده، رکعت دوم را مانند رکعت اول انجام داده و تشهد را خوانده و سلام می‌دهد.
و بنابر احتیاط واجب «بِسْمِ الله الرَّحْمنِ الرَّحیمِ» را نمی‌توان یک قسمت از سوره به حساب آورد و با آن رکوع کرد.
کسی که بین رکعت دوم و سوم، شک کند، حکمش چیست؟ حکم شک بین سه و چهار چیست؟
شک در رکعات در نمازهای دو رکعتی و سه رکعتی، مبطل نماز است. اما اگر در نماز چهار رکعتی بعد از سر برداشتن از سجده دوم شک کند، دو رکعت خوانده یا سه رکعت، باید بنا را بر سه رکعت گذاشته و یک رکعت دیگر بخواند و نماز را تمام کند و بعد از نماز، یک رکعت نماز احتیاط ایستاده، یا دو رکعت نشسته بخواند. همچنین اگر بین سه و چهار، شک کند، در هر جای نماز باشد، بنا را بر چهار بگذارد و نماز را تمام کند؛ بعد از نماز، یک رکعت نماز احتیاط ایستاده، یا دو رکعت نشسته، به جا آورد.
کسی که قبل از اذان صبح جنب شده و علم دارد که اگر بخوابد برای غسل بیدار نمی شود، با این حال می خوابد و بعد از اذان بیدار شده و غسل می کند و تا افطار از خوردن و آشامیدن امساک می کند. روزه وی چه حکمی دارد؟ بر فرض وجوب کفاره آیا کفاره جمع واجب است؟
در فرض مذکور، روزه باطل است و علاوه بر قضا، کفاره نیز واجب می شود ولی کفاره جمع ندارد.
من به دلیل این که دیروز مریض بودم، فکر می‌کردم نمی‌توانم روزه بگیرم، لذا قبل از اذان صبح نیت نکردم؛ اما قبل از اذان ظهر احساس کردم می‌توانم روزه بگیرم و تا آن موقع چیزی نخورده بودم؛ الآن روزه‌ای که گرفتم صحیح است یا نه؟
در فرض سؤال، بنابر احتیاط واجب علاوه بر روزه گرفته شده، قضای روزۀ آن روز را نیز به جا آورید.
در روز اول اعتکاف قبل از اذان صبح، غسل حیض انجام دادم و قبل از اذان ظهر متوجه شدم که پاک نشده و از مسجد خارج شدم. آیا از روز دوم پس از غسل، ورود به اعتکاف و مسجد جایز است و آیا روز اوّل اعتکاف حساب می شود؟
کسی که دو روز در اعتکاف بماند، باید روز سوم را ادامه دهد، اگرچه اصل اعتکاف واجب نبوده باشد و در فرض سؤال چون اعتکاف شما یک روز دیرتر از دیگران شروع شده، بعد از اتمام اعتکاف دیگران باید یک روز دیگر در مسجد به عنوان معتکف بمانید.
لکه‌های قهوه‌ای رنگی که هیچ‌گونه خونی در آن نیست و بعد از ایام عادت ماهانه در روزهای هشتم، نهم و دهم و همچنین قبل از ایام عادت ماهانه مشاهده می‌شود چه حکمی دارد؟ حکم نماز و روزه در این ایام چیست؟
اگر لکه‌های کوچک بعد یا قبل از از دوران عادت، خون نباشد، زن وظیفه‌ای ندارد؛ اما اگر لکه های بعد از دوران عادت خون باشد، هرچند به صورت لکه‌های قهوه‌ای رنگ و از ده روز نگذرد، همه آن لکه‌ها حیض است. همچنین لکه های قبل از دوران عادت اگر حداقل سه روز مستمر باشد - هر چند در باطن - به‌ گونه‌ای که بگویند حیض را جلو انداخته، حیض است و باید نماز و روزه را ترک کند. اما در صورتی که لکه‌های خون، قبل از حیض، حداقل سه روز - هر چند در باطن - مستمر نباشد، استحاضه است و باید با مراعات احکام استحاضه، عبادات را انجام دهد.
حدّ واجب مبیت در منا چقدر است؟ آیا از غروب تا نصف شب کفایت می کند؟ نصف دوّم شب چطور؟
مبیت از غروب تا نیمه شب کفایت می کند و اگر بدون عذر آن را ترک کند بنا بر احتیاط واجب از نیمه شب تا صبح بیتوته کند، اگر چه بیتوته از نیمه دوم شب در حال اختیار نیز بعید نیست.
اقامه نماز آیات کسوف بر مردم چه مناطقی واجب است؟ کسانی که خود رویت کنند؟ یا جاهایی که اینچنین اعلام کرده اند؟ اگر چیزی مثل ابر، مانع رؤیت بود، تکلیف چیست؟ آیا قول منجّمین اعتبار دارد؟ آیا طریق دیگری برای اثبات هست؟ آیا اقدام استهلال و دنبال کسوف گشتن واجب است؟ آیا شهادت دو نفر کافی است؟
نماز آیات بر همه مردم شهر یا روستا و محلاتی که کسوف در آن اتفاق افتاده است، واجب است، هر چند خود شخصاً آن را رؤیت نکنند. در تعیین شهرها یا روستاها به گفته اهل خبره اگر موجب اطمینان شود یا شهادت دو نفر عادل می توان اکتفا کرد. ضمناً وجود ابر و غبار و امثال آن در چنین محل هایی مانع وجوب نیست. البته اگر مکلف، شک دارد که آیا کسوف در شهر یا روستای او قابل رؤیت است، واجب است که خود شخصاً به دنبال کسوف بگردد.
ساکن کرج و محل کارم تهران است. جمعه شب بیماری را به بیمارستان تهران آوردم و شب در بیمارستان ماندم و فردای آن روز از همان جا به محل کار رفتم؛ نماز و روزه چه حکمی دارد؟ همچنین اگر بعد از اتمام کار به بیمارستان بروم و شب در آنجا بمانم، فردای آن روز وضعیت نمازم چه می شود؟
به طور کلی، کسی که سفر شغل اوست، اگر به سفر غیر شغلی برود، هر چند به محل شغلش باشد، نمازش قصر است؛ اما چنانچه برای کاری غیر از شغل به محل شغلش سفر کند، ولی تصمیم بگیرد که به خاطر شغل در آنجا بماند، در مدتی که آنجا توقف می کند تا به سر کار برود، بعد از آن و در برگشت، نمازش تمام است، گرچه احتیاط آن است که در مدتی که آنجا توقف می کند تا به سر کار برود نماز را هم تمام و هم قصر بخواند.