همه
احکام بانوان
احکام سفر
احکام محتضر و اموات
احکام پزشکی
ازدواج و زناشویی
اعتکاف
اماکن مذهبی
امر به معروف و نهی از منکر
اموال پیدا شده و مجهول المالک، مظالم
تکلیف و تقلید
جهاد و دفاع
حج و عمره
حقوق
خمس
خوردنی ها و آشامیدنیها
روزه
زکات
شکار و ذبح حیوانات
صدقات و تبرعات
طلاق و عده
طهارت و نجاست
غصب
قوانین و مقررات و اموال بیت المال
مسائل فرهنگی و اجتماعی
مسائل قضایی
معاملات و شغلها
نذر، قسم و عهد
نماز
نگاه، پوشش و معاشرت
ورزش، مسابقات و تفریحات
وصیت و ارث
وضو، غسل و تیمم
وقف، مساجد و قبرستان
ولایت فقیه
گناهان
موضوعات
پرسش و پاسخ
ارتباط با پایگاه PDFیک سال است که هر شنبه به شهر محل کارم مسافرت میکنم و پنج شنبه به وطن بر می گردم. نیت من این است که این سفرها هر هفته باشد، اگر به شکل پیشبینی نشدهای، اقامت در محل کار یا وطن بیش از ده روز شد، آیا میتوانم یک سفر غیرکاری در آن ده روز انجام دهم تا نظم سفرم به هم نخورد و بر اوّلین سفر بعدی، حکم مسافر برقرار نشود؟
اشکال ندارد.
من دریانورد هستم. یعنی در کشتی به طور متداول ۴ ماه مشغول کار هستم و سپس ۲ الی ۳ ماه در منزل مرخصی دارم. و مجموعا در سال حداقل ۷ ماه در کشتی مشغول هستم. با توجه به اینکه کشتی می تواند در یک موقعیت لنگر باشد یا برای تخلیه بار به کشور دیگری برود. نماز و روزه من در کشتی به چه صورت خواهد بود؟
نماز شما در سفرهای مذکور تمام و روزه صحیح است.
اگر شخصی نذر شرعی کند ولی بعد از یک سال بی پول شود و نتواند نذرش را ادا کند: خب حکمش این است که لازم نیست به نذرش وفا نماید. ولی همین شخص که امسال پول ندارد تا نذرش را ادا کند چند سال آینده کار می کند و توانایی مالی پیدا می کند؛ سوالم این است که آیا این شخص همان سال اول که ناتوان شد نذرش حنث شد و به کلی از بین رفت؟ یا تنها همان سال از گردنش ساقط شده ولی سال های بعد باید انجام دهد؟
به طور کلی اگر کسی نذر خود را مقید به زمان خاصی کرده باشد، و در آن زمان نتواند به نذر خود عمل کند، تکلیفی ندارد. ولی اگر مقید به زمان خاصی نبود، هر زمان که توانایی پیدا کرد باید به نذر خود عمل کند. همچنین اگر هنگام نذر برای "هر سال" جداگانه نذر کرده بود، در این صورت اگر یکسال قدرت انجام نذر را نداشت، فقط برای همان سال تکلیف ندارد ولی در سالهای دیگر باید طبق نذر عمل کند.
1. آیا جمع آوری ریگ جهت رمی جمرات توسط خود فرد باید انجام بگیرد یا یک نفر دیگر هم میتواند برای حاجیان، جمعآوری کند؟
2. در انجام رمی جمرات که هر حاجی باید خودش رمی را انجام دهد، آیا حاجی دیگر می تواند به جای او رمی را انجام دهد؟
3. آیا جمعآوری سنگ برای جمرات را در خود شهر مکه میتوان انجام داد یا لازم است در مشعر این کار صورت گیرد؟
2. در انجام رمی جمرات که هر حاجی باید خودش رمی را انجام دهد، آیا حاجی دیگر می تواند به جای او رمی را انجام دهد؟
3. آیا جمعآوری سنگ برای جمرات را در خود شهر مکه میتوان انجام داد یا لازم است در مشعر این کار صورت گیرد؟
ج1) جمع آوری ریگ برای دیگری فی نفسه اشکال ندارد.
ج2) مادامی که خود شخص می تواند رمی کند، نیابت دیگری از او صحیح نیست.
ج3) شرط است که سنگها از حرم باشد و سنگ خارج از حرم کافی نیست. بنا بر این در حرم از هر موضعی که مباح باشد، می تواند بردارد؛ و مستحب است از مشعر بردارد.
ج2) مادامی که خود شخص می تواند رمی کند، نیابت دیگری از او صحیح نیست.
ج3) شرط است که سنگها از حرم باشد و سنگ خارج از حرم کافی نیست. بنا بر این در حرم از هر موضعی که مباح باشد، می تواند بردارد؛ و مستحب است از مشعر بردارد.
1. کسی که مسئول نظافت و نظم مکانی است، آیا می تواند وسائل جامانده در آن مکان را برداشته و به مکانی که از قبل مشخص شده، تحت عنوان وسایل جامانده انتقال دهد؟
2. آیا این شخص، ضامن وسائل جا مانده است و باید دنبال صاحبان آن ها بگردد؟ وسائل جا مانده، قیمتهای متفاوتی دارند؛ مثلاً خودکار، انگشتر و ... (اگر وسائل، جمع آوری نشوند، آن مکان به شدت بی نظم و در کار موجب اختلال است.)
2. آیا این شخص، ضامن وسائل جا مانده است و باید دنبال صاحبان آن ها بگردد؟ وسائل جا مانده، قیمتهای متفاوتی دارند؛ مثلاً خودکار، انگشتر و ... (اگر وسائل، جمع آوری نشوند، آن مکان به شدت بی نظم و در کار موجب اختلال است.)
در فرض سؤال اگر معلوم باشد که صاحب این وسائل از آنها اعراض کرده، برداشتن یا انتقال این وسائل اشکالی ندارد؛ در غیر این صورت بنا بر احتیاط واجب باید خود شخصی که این وسایل را برداشته، احکام مجهول المالک را رعایت کند، یعنی اگر امکان دسترسی به مالکش نباشد و ناامید از پیدا کردن او باشد، بنابر احتیاط واجب، همان وسائل یا قیمت آن ها را به نیت مالکش به فقیر صدقه بدهد.
زن و شوهری در پاکستان از مذھب اھل سنت بودند. زن از شوھر قھر کردہ و به خانه پدر رفته است و یک سال است که نزد شوھرش نرفته؛ آن زن در ھمین دوران از دادگاہ پاکستان، طلاق خلع گرفته و اکنون میخواهد با یک شیعه دوازدہ امامی ازدواج کند.
1. با توجه به اینکه آن زن از یک سال پیش در منزل پدرش است، برای عدہ باید چه کار کند؟
2. آیا طلاق خلع که از دادگاہ گرفته است، کفایت میکند؟
1. با توجه به اینکه آن زن از یک سال پیش در منزل پدرش است، برای عدہ باید چه کار کند؟
2. آیا طلاق خلع که از دادگاہ گرفته است، کفایت میکند؟
ج1) اگر دخولی در زمان ازدواج محقق شده باشد، باید بعد از اجرای طلاق شرعی، عده نگه دارد و بعد از تمام شدن عده میتواند ازدواج کند.
ج2) اگر بر اساس مذهب خودشان طلاق با تمام شرائط شرعی آن محقق شده باشد، اشکال ندارد.
ج2) اگر بر اساس مذهب خودشان طلاق با تمام شرائط شرعی آن محقق شده باشد، اشکال ندارد.
1- من و همسرم هر دو معلم هستیم، خرج زندگیمان یکی است. مهریه ام را بخشیده ام، طلایی که نزد من است به مقدار فیش حج است. آیا حج بر من واجب است؟ با وجود خانه و ماشین، ولی هنوز برای حج ثبت نام نکرده ایم، چون تا به حال مستطیع نبودیم.
2- اگر وام بگیریم می توانیم دو فیش حج آزاد بخریم. آیا این کار بر ما واجب است و ما مستطیع محسوب می شویم و در صورت فوت، حج بر گردن ماست؟
2- اگر وام بگیریم می توانیم دو فیش حج آزاد بخریم. آیا این کار بر ما واجب است و ما مستطیع محسوب می شویم و در صورت فوت، حج بر گردن ماست؟
ج1) اگر مهریه شما به اندازه خرج حج بوده و همسر شما توانایی پرداخت آن را داشته است، و در گرفتن آن به مشقت نمی افتادید، حق بخشش آن را به میزان حج نداشته اید لذا با وجود سایر شرایط حج، بر شما واجب است که به حج بروید و اگر قادر بر این امر نبوده است و طلاهای مذکور نیز در حد شأن و کفاف شما باشد فروش آن واجب نخواهد بود.
ج2) کسی که هزینه ی رفتن به حج را در اختیار ندارد، اما می تواند قرض بگیرد، و سپس به سادگی قرض خود را ادا کند، واجب نیست که خود را با قرض گرفتن، مستطیع کند. اما اگر بگیرد، حج بر او واجب می شود.
ج2) کسی که هزینه ی رفتن به حج را در اختیار ندارد، اما می تواند قرض بگیرد، و سپس به سادگی قرض خود را ادا کند، واجب نیست که خود را با قرض گرفتن، مستطیع کند. اما اگر بگیرد، حج بر او واجب می شود.
شخصی که پدرش فوت کرده است و مبلغی پول برای سه سال نماز و روزه به من داده و گفته اگر خودت هم به جا نیاوردی اشکال ندارد؛ (مباشرت شرط نیست.) فقط میخواهم این نماز و روزهها انجام شود. اگر من در بین رفقا و دوستان که اطمینان به انجام عمل توسط آنان دارم اعلام کنم و تعدادی قبول کنند که بدون گرفتن پول انجام دهند؛ آیا این کار من شرعاً اشکال دارد و آیا مالک پول دریافتی از فرزند میت هستم؟
عمل مذکور اشکال ندارد ولی اگر افراد داوطلب تبرّعا به نیابت از میت بخوانند، ذمه میت بریء و اجاره هم خود به خود باطل می شود و باید اجرت را به کسی که شما را اجیر کرده برگردانید؛ ولی اگر افراد داوطلب از طرف شما نمازها را بخوانند در فرض سؤال شما مالک اجرت میشوید.
کسی که سفر، شغل اوست (یعنی قوام شغل و کار او به سفر است)، مانند راننده، خلبان، کشتیبان، ساربان، چوپان و مانند آنها، آیا از همان سفر اول باید نماز را تمام بخواند یا از سفر سوم نمازش کامل است؟
در فرض دوم اگر کسی که این شرایط را دارد و در اولین سفرش نماز نخواند، یعنی سفرش طوری باشد که به وقت نماز نرسد، آیا این سفر برای او سفر اول محسوب می شود؟ یا حتماً باید نماز بخواند تا صدق سفر اول کند؟
در فرض دوم اگر کسی که این شرایط را دارد و در اولین سفرش نماز نخواند، یعنی سفرش طوری باشد که به وقت نماز نرسد، آیا این سفر برای او سفر اول محسوب می شود؟ یا حتماً باید نماز بخواند تا صدق سفر اول کند؟
با تحقق شرائط سفر شغلی، از اولین سفر شغلی، حکم، جاری است و نماز تمام و روزه صحیح است.
1- صحن و حیاط مسجد جزء مسجد نیست؛ آیا می توانیم فرش مسجد را برای نماز و مراسم به صحن مسجد منتقل کنیم؟ انتقال فرش مسجد به حسینیه چطور؟
2- برای مراسم اهل بیت و نیمه شعبان گاهی اوقات صندلیهای مسجد را به کوچه جنب مسجد منتقل میکنند؛ آیا این کار جایز است؟ (صندلی ها مال مسجد است نه وقف مسجد)
2- برای مراسم اهل بیت و نیمه شعبان گاهی اوقات صندلیهای مسجد را به کوچه جنب مسجد منتقل میکنند؛ آیا این کار جایز است؟ (صندلی ها مال مسجد است نه وقف مسجد)
ج1و2) امول مذکور تابع کیفیت وقف و قصد اهدا کنندگان است؛ اگر برای استفاده در مراسم مربوط به مسجد وقف یا اهدا شده است، در صورتی که مراسم مربوط به مسجد باشد، اشکال ندارد؛ اما اگر برای خصوص استفاده در شبستان مسجد وقف یا اهدا شده باشد، استفاده در بیرون از مسجد جایز نیست.
فرد خیری برای مسجدی که نیاز به وسایل سرمایشی داشت، وسایل را خرید و من و برادرم برای مسجد کار سرویس و نصب را انجام دادیم. حالا اگر آن فرد خیّر با گذشت چند روز، پولی جهت اجرت نصب به من بدهد، اگر بردارم، ایرادی دارد؟
با توجه به اینکه من به نیت کمک به مسجد، سرویس کاری را انجام داده ام آیا با گفتۀ این فرد خیّر، می توانم نیتم را برگردانم؟
با توجه به اینکه من به نیت کمک به مسجد، سرویس کاری را انجام داده ام آیا با گفتۀ این فرد خیّر، می توانم نیتم را برگردانم؟
اگر قصد تبرّع و انجام رایگان داشتهاید و یا قرینهای بر تبرّع وجود داشته، تغییر نیت و گرفتن مزد بعد از عمل، جایز نیست.
زن و شوهری پس از ازدواج، با تلاش و همکاری یکدیگر، صاحبِ خانه و اموالی شدند، مرد در بیرون از منزل کار می کرد و زن درون منزل با حفظ و نگهداری از بچه ها و انجام کارهای خانه؛ پس از گذشت ده سال با توجه به مالی که شوهر جمع کرده، ادعا کرده که فقط خودش مستطیع است و باید به حج برود، اما زن معتقد است که اموالِ جمع شده، حاصل همکاری دو نفر بوده است، آیا هر دو مستطیع هستند یا فقط مرد مستطیع است؟
چنانچه پول در ملک شوهر بوده و به مقدار استطاعت شرعی او باشد، مرد مستطیع است.
در حین نماز جماعت برخی از افراد که دیر به نماز می رسند، برای این که پیش نماز در رکوع صبر کند تا آنها به جماعت برسند با صدای بلند اذکاری نظیر یا الله، ان الله مع الصابرین و ... را میگویند. با توجه به این که این اذکار در حین برقراری نماز جماعت با صدای بلند گفته میشود و احتمال دارد حواس نمازگزاران را پرت کند. آیا از لحاظ شرعی این کار درست است؟ وظیفه پیش نماز در این مواقع چیست؟ آیا باید اعتنا نکند یا این که صبر کند؟
گفتن این اذکار اشکالی ندارد و اگر امام جماعت در رکوع بفهمد کسی تازه رسیده و می خواهد اقتدا کند، مستحب است رکوع را دو برابر معمول طول دهد و سپس برخیزد؛ اگرچه بفهمد کس دیگری هم برای اقتدا وارد شده است.
در مورد مسائلی که حضرتعالی فتوا نداده اید و احتیاط واجب داده اید با ترتیب الاعلم فالاعلم به مرجع دوم مراجعه کرده و مدتی عمل کردم.
الف) آیا اکنون می توانیم پس از اینکه مدتی عمل کردیم در همان مسئله به مرجع سومی رجوع کنیم که او هم دقیقاً از نظر ما مساوی با مرجع دوم بوده است؟
ب) این کار یعنی تغییر دادن مرجعی که به او در احتیاط واجب های شما رجوع کرده ایم با فرض مساوی بودن مراجعی که به آنها رجوع می کنیم، تا چند بار در یک عمل واحد خاص جایز است؟
الف) آیا اکنون می توانیم پس از اینکه مدتی عمل کردیم در همان مسئله به مرجع سومی رجوع کنیم که او هم دقیقاً از نظر ما مساوی با مرجع دوم بوده است؟
ب) این کار یعنی تغییر دادن مرجعی که به او در احتیاط واجب های شما رجوع کرده ایم با فرض مساوی بودن مراجعی که به آنها رجوع می کنیم، تا چند بار در یک عمل واحد خاص جایز است؟
بنا بر احتیاط واجب جائز نیست.
یکی از دوستان من در امور مالی اداره مشغول به کار است و کلیه امور رفاهی، فروشگاه، تعاونی و رستوران اداره زیر نظر خودش است و خریدها را خودش انجام میدهد؛ ایشان وقتی به تعداد زیاد خرید میکند، فروشنده به دوست من تخفیف میدهد و ایشان پول این تخفیف را در جیب خودش قرار می دهد. البته خودش میگوید من به قیمت اصلی جنس میخرم و فقط تخفیفش را برای خودم برمیدارم. آیا پول مذکور حلال است؟
مأمور خرید، حق دریافت هیچ درصدی ندارد و هر چه دریافت میکند، باید به اداره مربوطه تحویل دهد.
