پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
بنده طلبه هستم. چند سالی برای یک کار تبلیغی هر هفته به تهران مسافرت می‌کنم. در ایام کرونا چند ماهی هست که به تهران نرفتم. طبق فتوای حضرت آقا می‌دانم در اولین سفر، نمازم شکسته است؛ ولی سؤال این است که:
1. اگر قبل از سفر اول، یک سفر غیر تبلیغی به تهران یا شهر دیگری داشته باشم، آیا باز هم در سفر اول، نمازم شکسته است؟
2. در فرض این که هفتۀ اول، در سفر غیر تبلیغی نمازم شکسته است، آیا هفته بعد، نمازم مطلقا کامل است یا باید بدانم در هفتۀ آینده هم حتماً سفر کاری دارم؟ (چون ممکن است هفته اول و دوم بروم؛ ولی هفته سوم مشکلی پیش بیاید و نتوانم سفر کنم.)
3. ملاک اتمام یا قصر نماز، داشتن سفر در هر ده روز است یا سفر کاری و تبلیغی و یا هر دو؟
ج1) در فرض مذکور، در سفر اول شغلی، بنابر احتیاط واجب باید نماز را به صورت جمع یعنی هم قصر و هم تمام بخوانید.
ج2) در فرض این که سفرهای شغلی ادامه دارد، هر وقت، قبل از سفر شغلی، ده روز یک جا ثابت نباشید، نمازتان تمام است و سفر بعدی ربطی به این سفر ندارد.
ج3) برای تحقق سفر شغلی که باعث تمام بودن نماز است، سه شرط لازم است:
1- قصد انجام سفر شغلی
2- شروع سفر شغلی
3- قصد استمرار سفر شغلی
زنی که به خاطر روزه گرفتن، دچار ریزش شدید مو شده و نیاز به استفاده از داروهای تقویتی دارد، آیا روزه بر او واجب است؟
اگر ریزش مو به اندازه ای باشد که بیماری محسوب شود، به مقداری که روزه گرفتن باعث شدت بیماری می شود، واجب نیست. بنا بر این اگر تا ماه رمضان بعد روزه گرفتن هر چند به صورت متفرق (هر چند روز یک بار) ضرر نداشته باشد قضای آن را باید بگیرد و اگر مریضی تا ماه رمضان آینده ادامه یابد و قضای روزه ضرر داشته باشد، قضا واجب نیست، ولی باید برای هر روزه یک مدّ طعام (تقریباً 750 گرم گندم یا برنج و مانند آن) به عنوان فدیه به فقیر بپردازد.
آیا به پولی که از بیمۀ بیکاری گرفته می‌شود، خمس تعلق می‌گیرد؟
اگر بر اساس قرارداد بین پرداخت کننده و گیرنده بیمه باشد، خمس دارد.
آیا قاری قرآن می‌تواند آیات حمد و سوره نماز را مانند تلاوت مجلسی قرآن بخواند؟
به طور کلی نمازهای ظهر و عصر باید آهسته خوانده شوند و چنانچه عمداً مجلسی با صدا بخواند نماز باطل می شود و نسبت به نماز مغرب و عشاء و صبح، آقایان باید آنها را با صدا و بلند بخوانند ولی چنانچه بلند خواندن به نحوی باشد که از حالت نماز خارج شوند و یا بیشتر از معمول صدا را بلند کنند، مانند این‌که با فریاد بخوانند، نماز باطل است.
بستن چشم در نماز مخصوصاً در حال سجده چه حکمی دارد؟
بستن چشم ها در نماز مانع شرعی ندارد، گر چه در غیر رکوع مکروه می باشد.
اگر وسایل کسی در حال خسارت دیدن باشد و ما بدون اذن مالک اقدام به حفاظت و جلوگیری از خسارت کنیم، ولی اشتباهاً منتج به افزایش خسارت شود، آیا ضامن هستیم؟
موارد مختلف است، اگر مال مجهول المالکی باشد که در معرض تلف است و شما به قصد حفظ آن، اقدام کرده باشید، در صورتی که در حفظ آن کوتاهی نکرده باشید، ضامن نیستید.
اگر کسی به صورت اشتباهی عهد شرعی را نقض کند، آیا باید کفاره بدهد؟
در فرض سؤال اگر از روی غفلت و سهواً خلاف عهد شرعی عمل شده باشد، عهد شکسته نمی شود و کفاره ندارد.
شخصی مدت ها اموالی را از مکانی دولتی دزدیده و به فروش می رسانده؛ بعد دستگیر شده و محکوم به حبس و رد مال گردیده است. لطفا تکلیف اموالی را که خریداران خریده اند در صورت:
1) عدم علم به دزدی بودن
2) شک به دزدی بودن
3) علم به دزدی بودن
4) اگر رد اموال و پرداخت جریمه از جانب دزد انجام گردد، آیا خریداران بریء الذمه می‌گردند؟
ج1و2) در این دو فرض تا زمانی که خریدار علم به دزدی بودن مال نداشته باشد تکلیفی ندارد.
ج3) چنانچه خریدار بداند که مال دزدی است حق خریدن آن را ندارند.
ج4) در هر صورت چنانچه بعد از معامله ثابت شود که مال دزدی بوده است، مالک مال می تواند مالش را از دزد یا از خریدار مطالبه کند در صورتی که مالک مال، معامله انجام شده را بپذیرد، ثمن را از دزد می گیرد و خریداران تکلیفی ندارند.
خانم بنده در دوران عقد که هیچ گونه تمکینی نمی کند، آیا مستحق نفقه است؟
زوجه اگر تمکین داشته باشد، نفقه او بر زوج واجب است، هر چند او را به منزل خود نبرده باشد.
اگر بعد از گذشت مدتی از عقد موقت (به عنوان مثال شش ماه از یک سال) زوج فوت کند، آیا صداق به طور کامل به زوجه تعلق می‌گیرد و یا فقط به اندازۀ همان مدت زمان حیات زوج است؟
اگر زوجه تمکین می‌کرده و دخول صورت گرفته باشد، مهریه به طور کامل به زوجه تعلق می‌گیرد.
اگر یک نفر زرتشتی یا یهودی یا مسیحی اموالی مثل زمین کشاورزی را برای امور ناشنوایان یا نابینایان مسلمان در ایران وقف کند و این اموال را تحویل افرادی به عنوان متولی وقف بدهد، آیا این وقف شرعاً صحیح است؟
اشکال ندارد؛ به طور کلی در مواردی که وقف از مسلمان صحیح است از غیر مسلمان اعم از کتابی و غیرکتابی هم صحیح می باشد.
چرک و سیاهی روی مُهر آیا مانع محسوب می شود؟ از کجا باید فهمید که سیاهی و چرک دارای جرم است؟
صِرف تغییر رنگ مهر مانع صحت سجده نیست؛ بله اگر چرک روی مهر به مقداری باشد که حائل بین پیشانی و مهر شود، سجده و نماز باطل است و تشخیص آن به عهده مکلف می باشد.
طناب نجس که مخصوص پهن کردن و خشک کردن لباس است، آیا در برابر نور خورشید پاک می شود؟
طناب با نور خورشید پاک نمی شود.
آیا می توان به جای نوافل یومیه، سایر نمازهای مستحبی خوانده شود؟ مثلاً بجای دو رکعت نافله ظهر، دو رکعت نماز حاجت خوانده شود؟
اگر منظور این است که در یک نماز دو نیّت داشته باشد، یعنی مثلاً هم نماز حاجت و هم نافله ظهر را نیّت کند، در اینجا موارد آن مختلف است و در مثل نافله و نماز جعفر طیّار صحت آن ثابت است. اما اگر مراد این است که نافله را به نیّت نافله، اما به شکل نماز مستحبی خاصی بخواند، فی نفسه اشکالی ندارد و صحیح است.
دختری که در یک خانه روستایی بزرگ شده و در اوایل بلوغ تا حدود یک سال مسأله حیض و غسل را متوجه نبوده است و بدون غسل، نماز خوانده و روزه گرفته است؛ با توجه به این‌که بعد از یک سال متوجه حکم شده است؛ تکلیف آن نمازهای یک سال او و روزه‌هایش چه می‌شود؟
قضای نمازهایی که بدون غسل خوانده، بر او واجب است، و نسبت به روزه اگر شک داشته بقاء بر حیض روزه را باطل می­ کند یا نه، بنابر احتیاط واجب روزه ­اش باطل است[1] و باید قضای آن ­را نیز بگیرد ولی اگر یقین داشته که بقای بر حیض روزه را باطل نمی­‌کند و بر این اساس روزه گرفته، روزه‌اش صحیح است، هرچند رعایت احتیاط در قضای روزه نیکو است.
--------------
[1]. مواردی که بنابر احتیاط واجب روزه باطل است، مکلف باید روزه را گرفته و قضای آن­ را نیز به­ جا آورد.