پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
اموال و ما ترک متوفی تا کنون بین ورثه تقسیم نشده؛ آیا یکی از ورثه می‌تواند بخشی از اموال تقسیم نشده را برای صَرف در امور خیریه وصیت کند؟
در فرض سؤال چنانچه مقداری که به ایشان می رسد بیشتر از ثلث اموالش نباشد، وصیت، صحیح است و در صورتی که از ثلث مالش بیشتر باشد، اگر وارثان او اجازه بدهند، وصیت صحیح است.
برای کسر مخارج خرما جهت زکات، آیا مخارج کل سال را باید حساب کرد یا این که فقط از زمانی که گرده افشانی نخل خرما شروع می‌شود؟
تمام مخارجی که برای به ثمر رسیدن خرما، هزینه شده است را می‌توان کسر کرد.
فروشنده‌ای که مجاز است کالا را در حالت نسیه، گران‌تر از نقد بفروشد، آیا می‌تواند در موقع فروش، شرط کند که اگر مثلاً اقساط شما از ده ماه بیشتر شد، به ازای هر ماه، فلان مقدار، جریمۀ دیرکرد یا خسارت یا هر عنوان دیگری، دریافت کند؟
به طور کلی خرید و فروش نسیۀ کالا به مبلغی بیشتر از قیمت نقدی آن اشکال ندارد و تفاوت نقد و نسیه، ربا محسوب نمی شود؛ ولی باید هم، زمان و هم، مقدار اقساط، کاملاً مشخص باشد. البته اگر در معامله نسیه و در زمان ادای ثمن، شخص، مهلت بخواهد و "به خاطر مهلت"، مبلغ، افزایش یابد، ربا و حرام است؛ اما اگر در ضمن عقد، شرط شود که اگر در دادن اقساط تأخیر شود "از باب وجه التزام و تخلف از شرط"، مبلغی جریمه گرفته می شود، اشکال ندارد.
با توجه به این که در موارد احتیاط واجب می‌توان به مرجع دیگری رجوع نمود؛ آیا فقط اعلمیت در همان فرع فقهی ملاک است یا اعلمیت مطلق؟ که در فرض دوم، برایم اعلمیت مطلق کسی ثابت نیست، پس وظیفه من چیست؟
بنا بر احتیاط باید رجوع کنید به فتوای مجتهد واجد شرائطی که پس از مرجع شما، نسبت به دیگر مجتهدان - هر چند تنها در همان باب فقهی - اعلم است.
آیا تراشیدن سر در حج تمتع، واجب است؟
تراشیدن سر در حج تمتع، بنا بر احتیاط واجب برای سفر اولی ها واجب است.
یک کار هنری مانند گُل درست کرده ام و آن را در خانه استفاده کرده و در جایی قرار دادم که گرد و خاک روی آن را گرفته و چند سالی از آن می گذرد. آیا می توانم این گل را تمیز کنم و بفروشم؟ آیا در موقع فروش، باید به مشتری بگویم آن را استفاده کرده ام؟ آیا حتماً باید از قیمت اول و نو کمتر بفروشم؟
فروش کالا در فرض سؤال به قیمتی که مشتری راضی باشد فی نفسه ایرادی ندارد؛ لازم نیست نو بودن یا کهنه بودن جنس را اشاره کنید؛ البته نباید دروغ بگویید و اگر به عنوان جنس نو بفروشید مشتری می تواند بعد از اطلاع، معامله را فسخ کند.
در طواف واجب، اگر کسی به دلیل ازدحام و فشار در محوّطه حجرالاسود، بدون اختیار به عقب یا جلو یا طرفین‌ برود، چنانچه بعد از اتمام هفت شوطِ طواف، به قصد رجاء یک شوط اضافه انجام دهد، آیا کافی است یا این زیاده، مُخِلّ به طواف است؟
زیادۀ مذکور، در فرض سؤال اشکال ندارد. به طور کلی اگر طواف کننده با اختیار خود می‌رود، ولی در اثر فشار جمعیت ممکن است گاهی به جلو یا به این طرف و آن طرف برود، مانعی ندارد؛ ولی اگر دیگری او را ببرد، به‌ طوری که اراده از او سلب گردد، اشکال دارد. همچنین اگر به واسطۀ مزاحمتِ طواف کنندگان، مقداری از دور زدن به خلاف متعارف شد، مثل این‌ که روی طواف کننده یا پُشت او به سمت کعبه واقع شد و یا عقب عقب طواف کرد، باید آن مقدار را جبران کند و از سر بگیرد.
در مورد انتخاب مرجع تقلید آیا شرط اعلمیت مهم ترین شرط است؟ اگر مرجع "الف" از "ب" اعلم باشد ولی زهد و تقوای مرجع "ب" بیش از "الف" باشد، کدام مرجع را باید انتخاب نمود؟
در فرض مذکور بنابر احتیاط واجب باید از اعلم تقلید نمود.
1. آیا چرک زیر ناخن برای وضو اشکالی دارد؟
2. چرکی که جنسش غیر از چرک‌های معمول باشد، مثل: جوهر خودکار یا گِل، چه حکمی دارد؟
ج1و2) به طور کلی چیزی که جرم دارد، اگر ظاهر نباشد (بین پوست و ناخن باشد) اشکال ندارد؛ اما اگر ظاهر باشد (مثلاً چیزی که بین ناخن و پوست بوده، بعد از گرفتن ناخن آشکار شود یا زیر ناخن بلند باشد) در صورتی که احتمال عقلایی می دهد که آب نرسد، باید برطرف شود.
آیا پس از انجام غسل جنابت برای انجام طواف، گرفتن وضو هم لازم است؟
کسی که غسل جنابت کرده است مادامی که مبطل وضو حادث نشده باشد، نباید برای نماز و طواف و کارهایی که مشروط به طهارت است وضو بگیرد.
در ایام عادت، سه بار نزدیکی کرده ام؛ آیا باید سه بار کفاره بدهم؟ اگر من خودم کفاره را بپردازم، آیا از عهده همسرم برداشته می شود؟
در فرض سؤال چنانچه مرد بداند همسرش حائض است و نزدیکی کند، بنابر احتیاط واجب باید خودش سه مرتبه کفاره بدهد یا این که به زن وکالت دهد تا از طرف او کفاره را بدهد.
پارچه و لباس هایی که صاحبان آنها بخاطر فراموشی از تحویل لباس هایشان و یا عدم پرداخت کامل حق الزحمه، نزد خیاط مانده است، آیا می توان آنها را به افراد مستحق داد و یا صرف امور خیریه کرد؟
اگر دسترسی به صاحبان پارچه ها ندارید، باید آنها یا قیمتشان را از طرف صاحبانش به فقیر عفیف متدین، صدقه بدهید.
اگر شخصی در منا به جهت مسائل بهداشتی حلق نکند و در هتل عمل حلق را انجام دهد، آیا عمل او صحیح است؟ یا باید به منا برگشته و عمل حلق را انجام دهد؟ تکلیف چیست؟
حلق یا تقصیر باید در مِنا انجام شود و انجام آن از روی اختیار در محلی غیر از مِنا جایز نیست و اگر عمداً یا بر اثر فراموشی یا عدم آگاهی از مسأله، در خارج از مِنا حلق یا تقصیر نماید، یا بدون حلق یا تقصیر از مِنا خارج شود و سپس سایر اعمال را انجام دهد، واجب است برای حلق یا تقصیر به مِنا باز گردد و بقیه اعمال را نیز اعاده نماید.
لکه‌های قهوه‌ای رنگی که هیچ‌گونه خونی در آن نیست و بعد از ایام عادت ماهانه در روزهای هشتم، نهم و دهم و همچنین قبل از ایام عادت ماهانه مشاهده می‌شود چه حکمی دارد؟ حکم نماز و روزه در این ایام چیست؟
اگر لکه‌های کوچک بعد یا قبل از از دوران عادت، خون نباشد، زن وظیفه‌ای ندارد؛ اما اگر لکه های بعد از دوران عادت خون باشد، هرچند به صورت لکه‌های قهوه‌ای رنگ و از ده روز نگذرد، همه آن لکه‌ها حیض است. همچنین لکه های قبل از دوران عادت اگر حداقل سه روز مستمر باشد - هر چند در باطن - به‌ گونه‌ای که بگویند حیض را جلو انداخته، حیض است و باید نماز و روزه را ترک کند. اما در صورتی که لکه‌های خون، قبل از حیض، حداقل سه روز - هر چند در باطن - مستمر نباشد، استحاضه است و باید با مراعات احکام استحاضه، عبادات را انجام دهد.
برهنه سینه زدن در مجالس اهل بیت علیهم السلام، آیا جایز است؟
إشکال ندارد؛ مگر در صورتی که مفسده داشته باشد. البته بر زنها واجب است از نگاه کردن به بدن نامحرم اجتناب نمایند.