پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
به خاطر ندانستن مسأله، چند روز، روزه مستحبی گرفتم؛ در حالی که روزه قضا بر عهده‎ ام بوده است. حکم روزه هایی که گرفته‎ ام چیست؟
کسی که روزه قضا یا روزه واجب دیگری دارد، نمی تواند روزه مستحبی بگیرد؛ بنا بر این روزه های گرفته شده صحیح نیستند؛ بله اگر فراموش کرده باشید که روزه قضا دارید و بعد از مغرب، یادتان بیاید، در این صورت، روزه مستحبی صحیح است؛ ولی در هر صورت، کفایت از روزه‎ های قضا نمی ‎کند.
من در صف اول نماز جماعت هستم و یک بچه ده ساله من در طرف چپ و یک بچه چهارده ساله من هم در طرف راست من ایستاده؛ آیا اشکال دارد؟
به طور کلی اگر واسطۀ اتصال در جماعت، کودک نابالغ باشد، چنانچه بدانید نماز او صحیح است، می‌توانید اقتدا کنید و به جماعت، نماز بخوانید. در غیر اینصورت چنانچه بین شما و امام یا مأمومین دیگر که به واسطه ایشان به امام متصل هستید، بیشتر از یک گام بزرگ فاصله پیدا شود، اتصال به جماعت قطع و نمازتان فرادا می شود.
حکم تبعیّت از پزشک یا روانپزشک غیرمسلمان برای یک مسلمان چیست؟ آیا اگر پزشک یا روانپزشک غیرمسلمان دارویی تجویز کند، و بیمار مسلمان به این تشخیص برسد که نخوردن آن دارو موجب ضرر و زیان به سلامت اوست، آیا شخص مسلمان مجاز به مصرف دارو هست؟
اگر دارویی باشد که مصرف آن حلال است و برای انسان ضرر ندارد، مصرف آن جایز و بلکه گاهی واجب است؛ اما اگر دارویی باشد که مصرف آن حرام است، فقط در صورتی می‎توان از این دارو استفاده کرد، که اولاََ بیمار ناگزیر از علاج باشد و ثانیاََ این پزشک غیر مسلمان هم مورد وثوق باشد، به طوری که از قول او یقین و یا اطمینان پیدا شود، که علاج، منحصر در این دارو است.
در سحر ماه رمضان، وظیفه‎ام تیمم بدل از غسل بود. بعد از طلوع آفتاب، متوجه شدم تیمم، باطل بوده است. حکم نماز صبح و روزه چیست؟
هر چند تیمم باطل بوده باشد، ضرری به صحت روزه، وارد نمی شود. البته نماز صبح باطل و قضای آن واجب است.
آیا زکات فطره را به فقرای کشورهای همسایه مثل یمن و سوریه می‎توان پرداخت کرد؟
پرداخت فطریه بنا بر احتیاط واجب باید به فقرای شیعه داده شود ولو در کشورهای دیگر باشند؛ البته کسی که فطریه را جدا کرده است و در شهر خود دسترسی به فقیر دارد، بنا بر احتیاط واجب نباید به منطقه دیگر منتقل کند.
الف: برابر توافق شفاهی، نزد یکی از دوستان، با قرارداد مضاربه سرمایه گذاری نمودم و جهت تضمین، دو برابر، چک دریافت نمودم.
ب: با گذشت مدتی سود دهیِ مناسب، اکنون که آن سرمایه گذاری سود دهی ندارد، از او اصل پول و همچنین سود آن را برابر توافق، طلب کردم:
1. آیا او شرعاً ضامن اصل پول و همچنین سود آن برابر توافق شفاهی است و باید به من پرداخت نماید؟
2. اگر از طریق چک های تضمینی، اصل پول و همچنین سود آن را به دست آورم، آیا این کار من حلال است و مالک پول دریافتی می شوم؟
ج1) اگر اصل سرمایه موجود باشد، می توانید مطالبه کنید و اگر تلف شده باشد، و افراط یا تفریط نکرده باشد، حق مطالبه ندارید و نسبت به سود، اگر عدم سود دهی به دلیل افراط یا تفریط نباشد، حق مطالبۀ سود ندارید؛ مگر آن که ضمن عقد، شرط کرده باشید؛ که در صورت عدم سود دهی ــ به هر دلیل ــ ، عامل، سود را از جانب خود تأمین کند.
ج2) اگر بر اساس پاسخ اول عمل کنید، اشکال ندارد.
بنده مبلغی پول به خانواده‎ای نیازمند قرض دادم؛ این خانواده زکات فطرۀ دیگران را قبول می‎کند؛ آیا بنده می‎توانم آن مبلغ قرض را به جای زکات، حساب کنم؟
اگر فقیر شیعه باشند، اشکال ندارد و می‌توانید در روز عید فطر، طلب خود را بابت فطریه حساب کنید.
آیا پرداخت حقوق شرعی، مثل زکات فطره به مجانین و سُفها، مُجزی است یا باید تسلیم قیّم شود؟
در صورت دارا بودن شرائط دریافت، می توان زکات را به ولیّ مجنون پرداخت کرد، همچنین خود زکات دهنده و یا بواسطه فرد امین، می تواند برای او هزینه کند. نسبت به فرد سفیه دادن زکات به او اشکال ندارد.
طلبه ای که در قم زندگی می‌کند و برای تبلیغ ماه مبارک رمضان به شهر دیگری رفته است و عید فطر هم در همان شهر می‌ماند، آیا فطریه‌اش را باید در همان شهر محل تبلیغ، بدهد یا در قم؟
فطریه‌ای که مشخص و در محل تبلیغ جدا شده، بنابر احتیاط واجب، نباید به جای دیگری برده شود؛ مگر این که در محلی که هست، فقیر پیدا نشود.
آیا می‌توان زکات فطره را به صورت یک و نیم کیلو برنج و یک و نیم کیلو گندم، حساب کرد؟
این عمل جایز نیست.
1- در برخی از غذاخوریها به جهت طعم دهی مقدار کمی شراب به غذا اضافه می کنند؛ آیا غذا نجس می شود، خوردن آن چه حکمی دارد؟
2- اگر با جوشاندن غذا، شراب اضافه شده، تبخیر شود، آیا غذا پاک نمی شود؟
ج1) بنابر احتیاط غذا نجس شده، و خوردن آن حرام است.
ج2) غذا ولو در فرض مذکور پاک نمی شود.
ملاک «احتمال تأثیر در امر به معروف و نهی از منکر» چیست؟ چگونه باید این معیار را شناخت؟
مقصود، احتمال عقلایی تاثیر است؛ یعنی عقلاء در آن مورد احتمال تاثیر بدهند و تشخیص آن بر عهده مکلف است. بنابراین اگر انسان، بداند یا اطمینان پیدا کند که امر و نهی او، تأثیر ندارد، امر به معروف و نهی از منکر، واجب نیست. اما به صرف گمان به عدم تأثیر و لو اینکه ظنّ قوی باشد، وجوب (امر یا نهی) ساقط نمی‌شود.
پدرم زمین ارثی دارد که در حال حاضر در آن تصرفی ندارد و کشاورزی نمی کند، فقط سند آن را دارد؛ در عوض، عموی پدرم در سهم خود و در سهم پدرم کشاورزی می کند و سالانه از درآمد فروش گندم، مبلغ یک میلیون تومان به پدرم می دهد. آیا پرداخت زکات آن بر پدرم واجب است؟
اگر پدرتان در محصول گندم شریک است، چنانچه به حد نصاب زکات برسد، باید زکات آن را بدهد؛ در غیر صورت، وظیفه ای ندارد.
اگر کسی از حاصل فروش مالی که زکاتش داده نشده، به ما پولی بدهد، وظیفه ما چیست؟ (می‌دانیم این پول حاصل فروش مالی است که زکاتش داده نشده است.)
معاملات مذکور، اگر کلی باشند، فروشنده مالک پول می شود ولی خریدار مال به مقدار زکات، مالک نمی شود و حاکم شرع می تواند آن مقدار را از خریدار بگیرد، اگرچه ذمۀ فروشنده به همان مقدار به خریدار مشغول است. در هر حال پولی که به شما از فروش مال زکات نداده، هبه شده است، مالک می شوید.
به علت وجود چند قطره ادرار تا رسیدن به دستشویی، فرموده بودید: که پارچۀ ندوخته ای را به خودم ببندم، تا از نجس شدنِ لباس احرام جلوگیری شود. آیا به واسطۀ بستن این پارچه، باید کفاره بدهم؟
کفاره ندارد.