پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
آیا در حین وضو می‌توان چیزهایی مثل ساعت را بدون نیت وضو بالاتر آورد که زیر آن را بشوییم؟ یعنی در زمانی که ساعت که زیر آن خیس است را به سمت بالا می‌کشیم نیت وضویمان را قطع کنیم، و بعد از بالا آوردن آن، نیت مان را ادامه دهیم، و محل زیر ساعت را بشوییم؟
در فرض سؤال، صرف جا به جا کردن ساعت، یا قطع نیت بدون به هم خوردن موالات، موجب بطلان وضو نمی شود؛ هرچند نیازی به قطع نیت و تجدید آن نیست.
مضمضه کردن آب در دهان برای کسی که روزه است، چه حکمی دارد؟
اشکالی ندارد؛ البته مضمضۀ زیاد برای روزه‎دار مکروه است.
ضمناً اگر انسان بداند که به واسطۀ مضمضه، بی‌اختیار یا از روی فراموشی، آب وارد گلویش می‌شود، نباید مضمضه کند.
آیا تعداد روزهای اعتکاف، الزاماً باید سه روز باشد؟ اگر کسی نذر کند چهار روز در مسجدی معتکف شود، آیا نذر منعقد می‌شود؟
در فرض سؤال، نذر منعقد می‌شود. البته باید توجه داشت که اعتکاف نباید کمتر از سه روز باشد و اعتکاف بیشتر از سه روز، نیز جایز و صحیح است؛ البته اگر پنج روز اعتکاف کند، واجب است روز ششم را کامل کند.
1. اگر کسی در نماز، سنگینی بدنش را روی یک پای خود بیندازد؛ آیا سکون او در نماز به هم می‌خورد و نمازش باطل می‌شود؟
2. تکان خوردن پاها در نماز، تا چه حد مجاز است؟
ج1) صِرف مورد مذکور، موجب بطلان نماز نیست؛ و قرار دادن سنگینی بدن روی هر دو پا (در حال قیام) به طور مساوی واجب نیست؛ اما واجب است نمازگزار بر روی هر دو قدم بایستد نه بر یک قدم و نه بر انگشتان و نه بر پاشنه‌ها.
ج2) به طور کلی بدن نمازگزار در هنگام نماز نباید به گونه‌ای حرکت کند که از حالت نمازگزار خارج شود و همچنین در هنگام قرائت و ذکرهای واجب و نیز ذکرهای مستحبی وارد شده، نباید بدن حرکت کند و اگر عمداً حرکت کند، نماز باطل است و اگر سهوی باشد، باید خواندن را متوقف کرده و بعد از طمأنینه، دوباره مقداری را که در حال حرکت خوانده، بخواند و ادامه دهد؛ بله حرکت دادن دست و انگشتان به صورت مختصر، اشکال ندارد؛ اگر چه احتیاط مستحب آن است که آن‌ها را هم حرکت ندهد.
اگر هنگام کشیدن مسح پا بالاتر از مفصل را هم مسح کنیم، آیا اشکال دارد؟
مسح پا باید از سر یکی از انگشتان پا تا مفصل ساق باشد و بیش از آن هم اشکال ندارد.
اینجانب خودرویی را از دوست و همکار خود به مبلغ پنجاه میلیون تومان خریدم و پس از حدود دو هفته و مراجعه به مکانیک، مشخص شد که موتور خودرو، ایراد اساسی داشته و بیش از ده میلیون تومان خرج دارد. حال با توجه به این که در قرارداد تنظیمی پیش از سند رسمی، ذکر شده است که خودرو صحیح و سالم بوده و حق فسخ خریدار محفوظ است، آیا پس از این مدت و انتقال رسمی، شرعاً مجاز به فسخ هستم؟ تکلیف شرعی فروشنده چیست؟
در فرض سؤال اگر شما تغییری در خودرو نداده‌اید، بلکه فقط استفاده کرده‌اید، مخیّر هستید بین فسخ و ارش (تفاوت قیمت صحیح و معیوب)؛ اما اگر در آن تغییر و تحوّلی ایجاد کرده‌اید، حق فسخ ندارید، بلکه فقط حق ارش دارید.
پخش فیلم‎‌های انقلابی و فیلم‎های «جشنواره عمار» برای معتکفین چه حکمی دارد؟
تبدیل مسجد به مکانی برای نمایش فیلم‎های سینمائی جایز نیست؛ ولی نمایش فیلم‎های مذهبی و انقلابی دارای محتوای مفید و آموزنده به مناسبت خاصی و بر حسب نیاز و تحت نظارت امام جماعت مسجد، اشکال ندارد.
1. آیا خوردن بخش‌های داخلی شکم ماهیانِ حلال گوشت، حلال است؟
2. خوردن چه بخش‌هایی از ماهیان حلال گوشت، حرام است؟
ج1و2) از اجزای ماهی، فقط فضله و خون آن بنابر احتیاط واجب حرام است.
در رکعت سوم اگر حواسم نباشد و باز حمد و سوره بخوانم، آیا باید نماز را قطع کنم و از اول بخوانم؟ یا ادامه دهم؟
در رکعت سوم و چهارم، خواندن حمد به جای تسبیحات اربعه مانعی ندارد؛ ولی اگر عادت دارید که تسبیحات بخوانید، چنانچه بدون قصد، مشغول خواندن حمد شوید، باید آن را رها کنید و دوباره حمد یا تسبیحات را بخوانید و اگر در رکوع متوجه شوید، نماز صحیح است و تکلیفی ندارید.
چگونه می‌توان چیزی را برای تحقیق و پژوهش و پژوهشکده‌ها و مؤسسات تحقیقیاتی، وقف کرد؟
هر چیزی اعم از زمین و اموالی که قابل انتفاع حلال باشد و عین آن باقی بماند، می‌تواند وقف مقوله تحقیق و پژوهش شود و نحوه استفاده از آن تابع نظر واقف است.
اگر کسی توان تأمین مخارج عروسی خود را نداشته باشد، آیا پرداخت زکات گندم بر او واجب است؟
صِرف مورد مذکور، مجوّز ترک زکات نمی‌شود و در مواردی که متعلق زکات است، (گندم، جو، خرما، کشمش، طلا، نقره، شتر، گاو و گوسفند) با شرایطی که در رساله‌ توضیح المسائل حضرت امام «قدس سره» مذکور است، اگر به حد نصاب برسد؛ پرداخت آن واجب می‎شود.
آیا شرط در نذر جایز است؟ مثلاً شرط می کنم اگر فلان کاری که از خدا طلب می کنم، محقق شود، نذر را انجام دهم و اگر محقق نشد انجام ندهم؟
نذر مزبور، نذر مشروط نام دارد و اگر در ضمن صیغۀ شرعی نذر و سایر شرایط آن، این شرط ذکر شود، نذر، صحیح و لازم الاجراء است.
کسی که توان پرداخت کفاره روزه را ندارد، تکلیف چیست؟
اگر کسی، هیچ یک از سه موردی را که برای کفاره عمد، مخیّر است، نتواند انجام دهد؛ باید به هر تعداد فقیر که قادر است، غذا بدهد و احتیاط آن است که استغفار هم بکند. اگر به هیچ وجه، قادر بر غذا دادن به فقرا نیست؛ کافی است که استغفار کند؛ یعنی با دل و زبان بگوید: اَستَغفِرُ اللهَ (از خداوند بخشایش می ‌طلبم) و اگر بعدها بتواند روزه بگیرد یا به فقرا غذا دهد، احتیاط مستحب آن است که انجام دهد.
آیا دور انداختن زباله‌ها و وسایلی که قابلیت بازیافت دارند، اشکال دارد؟ آیا لازم است به مراکزی که مواد قابل بازیافت را جمع آوری می‌کنند، تحویل دهیم؟
چنانچه قابل بازیافت باشند مثل اوراقی که امکان استفاده از آن در صنعت کارتن سازی و مانند آن وجود دارد و یا بر یک طرف آن نوشته شده است و طرف دیگر آن قابل استفاده برای نوشتن است، سوزاندن و دور انداختن آن‌ها به علت وجود شبهه اسراف، خالی از اشکال نیست.
1. آیا جایز است برای رمی جمرات از مراجع دیگر تقلید کنیم؟
2. در رمی جمرات، بالخصوص برای خانم‌ها برای اطمینان از خوردن هفت سنگ به ستون، باید چند سنگ بزنند؟ چون اطمینان پیدا کردن به ویژه در روز سوّم، بسیار مشکل است.
3. یک خانم مسنّ با توجه به این که توانایی زدن سنگ‌ها را دارد؛ ولی به علت ازدحام جمعیت نمی‌تواند تا پای ستون‌ها برود، آیا مجاز است زدن سنگ‌ها را به یک آقا محوّل کند؟
ج1) به طور کلی عدول از مجتهد زنده (در مسائلی که فتوا دارد) به مجتهد زنده دیگر، بنابر احتیاط واجب جایز نیست؛ مگر این که مجتهد دوم، اعلم یا محتمل‌ الأعلمیه باشد.
ج2) به هر حال تا حصول اطمینان، واجب است رمی کند؛ البته وسواس جایز نیست.
ج3) اگر بتواند در وقت خلوت، رمی کند، باید صبر کند و در زمان خلوت، خودش رمی کند و اگر به طور کلی از انجام رمی در روز معذور است، ولی در شب می‌تواند رمی کند؛ باید خودش در شب پیش و یا شب بعد، رمی کند؛ اما کسانی که از انجام رمی حتی در شب معذورند، می توانند نایب بگیرند. لیکن اگر هنگام نایب گرفتن، از برطرف شدن عذر خود مأیوس نبودند، احتیاط واجب آن است که در صورت برطرف شدن عذر در شب خودشان نیز رمی را تکرار کنند.