Ali Məqamlı Rəhbərin informasiya bloku
Oxu / Yüklə:

ŞƏRİ SUALLARA CAVABLAR

  • TƏQLİD MƏSƏLƏLƏRİ
  • Təharətin hökmləri
  • Namazın hökmləri
    • Namazın əhəmiyyəti və şərtləri
    • Namazın vaxtı
    • Qiblə
    • Namaz qılanın məkanı
    • Məscidin hökmləri
    • Başqa dini məkanların hökmləri
    • Namaz qılanın paltarı
    • Qızıl və gümüşdən istifadə etmək
    • Azan və iqamə
    • Qiraət və onun hökmləri
    • Namazın zikri
    • Səcdə və onun hökmləri
    • Namazı batil edən işlər
    • Salam
    • Namazın şəkləri
    • Qəza namazı
    • Ata və ananın qəza namazı
    • Camaat namazı
    • Qiraəti düzgün olmayan imam-camaatın hökmü
    • Əlil şəxsin imam-camaat olması
    • Qadınların camaat namazında iştirak etmələri
    • Əhli-sünnəyə iqtida etmək
    • Cümə namazı
    • Fitr və Qurban bayramı namazları
    • Peşəsi səfər etmək olan şəxs və ya səfər etmək peşəsinin müqəddiməsi olan şəxs
    • Tələbələrin hökmü
    • Bir yerdə qalmaq niyyəti və şəri məsafə
      Çap versiyası  ;  PDF
       
      Bir yerdə qalmaq niyyəti və şəri məsafə

       

      Sual 657: Mənim işlədiyim yer ilə qonşu şəhər arasında məsafə şəri məsafədən azdır. Bu iki yerdən heç biri mənim vətənim olmadığına görə, işlədiyim yerdə on gün qalmağı niyyət edirəm ki, namazımı tam qıla və orucumu tuta bilim. İşlədiyim yerdə on gün qalmağı niyyət edərkən həmin müddət ərzində və bu müddətdən sonra qonşu şəhərə getməyi niyyətimdə tutmuram. Aşağıdakı hallarda mənim şəri hökmüm nədir?
      1- On gün tamamlanmamışdan qabaq hansısa bir hadisə və ya iş ilə əlaqədar qonşu şəhərə gedirəm və təxminən iki saatdan sonra iş yerimə qayıdıram?
      2- On gün tamamlanandan sonra qonşu şəhərin müəyyən məhəlləsinə getmək üçün həmin şəhərə gedirəm və şəri məsafəni aşmıram, bir gecə orada qaldıqdan sonra işlədiyim yerə qayıdıram?
      3- On gün tamamlanandan sonra qonşu şəhərin müəyyən məhəlləsinə getmək üçün həmin şəhərə gedirəm, amma həmin məhəlləyə çatdıqdan sonra başqa bir məhəlləyə getməyi qərara alıram, halbuki, bu məhəllə ilə mənim qaldığım yer arasında şəri məsafədən çox məsafə vardır?
      Cavab: 1 və 2: Əgər əvvəlcədən qaldığınız yerdən xaric olmaq niyyətində olmamısınızsa, qaldığınız yerdə namazın tam olması hökmü təsbitləşəndən sonra – hətta orada bir dördrəkətli namaz qılmaqla olsa belə – oradan şəri məsafədən az olaraq bir və ya bir neçə gündə[1] xaric olmağınız, bir yerdə qalmaq niyyətinə xələl gətirmir. Bu halda, on gün tamamlanmamışdan qabaq, yaxud tamamlanandan sonra qaldığınız yerdən xaric olmağınızın bir fərqi yoxdur. Yeni bir səfər etməyənədək namaz tam və oruc düzgündür.
      3- Sualda deyilənlərə əsasən, “şəri səfər” gerçəkləşmədiyinə görə, bir yerdə qalmaq niyyəti pozulmur.
       
      Sual 658: Əgər müsafir vətəndən xaric olduqdan sonra elə bir yol ilə hərəkət etsə ki, bu yolda öz vətəninin azan səsini eşidir və ya evlərin divarını görür, bu, şəri məsafəyə xələl gətirirmi?
      Cavab: O öz vətənindən keçməyənə qədər şəri məsafəyə xələl gəlmir və səfəri kəsilmir. Amma vətən ilə tərəxxüs həddi arasındakı hüdud daxilində olanadək o, müsafir hökmündə deyildir.
       
      Sual 659: Mənim işlədiyim, həm də yaşadığım yer mənim vətənim deyildir. İşlədiyim yer ilə mənim vətənim arasında şəri məsafədən çox məsafə vardır. İşlədiyim yeri də özümə vətən qərar verməmişəm, çünki ola bilər ki, orada ancaq bir neçə il qalım. Bəzən idarə işləri ilə əlaqədar ayda iki-üç gün oradan xaric oluram. Yaşadığım şəhərdən şəri məsafədən çox xaric olub geri döndükdə, on gün qalmağı niyyət etməyim vacibdirmi, yoxsa yox? Əgər on gün qalmağı niyyət etmək vacibdirsə, şəhərin ətrafına hansı məsafədə gedə bilərəm?
      Cavab: Sualda deyilənlərə əsasən, siz həmin şəhərdə müsafir hökmündə deyilsiniz. Sizin namazınız tamdır və orucunuz düzgündür.
       
      Sual 660: Bir şəxs bir neçə il öz vətəninin dörd kilometrliyində qalıb və hər həftə öz evinə gedib. Əgər bu şəxs öz vətəninin iyirmi beş kilometrliyində, amma neçə il qaldığı və dərs oxuduğu yerin iyirmi iki kilometrliyində yerləşən bir yerə səfər etsə, onun namazının hökmü nədir?
      Cavab: Əgər vətənindən ora səfər etsə, namazı qəsrdir.
       
      Sual 661: Bir müsafir üç fərsəx yol getmək niyyətindədir, amma elə əvvəlcədən nəzərdə tutmuşdur ki, yol əsnasında hansısa bir işi görməkdən ötrü əsas yoldan çıxıb bir fərsəx yol gedəcək və işini gördükdən sonra əsas yola qayıdıb səfərini davam etdirəcəkdir. Bu müsafirin namaz və orucunun hökmü nədir?
      Cavab: O, müsafir hökmündə deyildir. Əsas yoldan çıxıb yenidən bu yola qayıdaraq qət etdiyi yolu gedəcəyi yola əlavə etməsi, şəri məsafənin tamamlanması üçün kifayət etmir.
       
      Sual 662: İmam Xomeyninin (r.ə) fətvasına əsasən, səkkiz fərsəx yol qət etdikdə namazı qəsr qılmaq və orucu iftar etmək vacibdir. Bu fətvanı nəzərə alaraq, əgər gediş yolu dörd fərsəxdən az olsa, amma qayıdarkən yol çətinliklərinə və maşının olmamasına görə altı fərsəxdən çox yolu qət etmək məcburiyyətində olsa, bu şəxs namazını qəsr qılmalı və orucunu iftar etməlidirmi?
      Cavab: Əgər gediş yolu dörd fərsəxdən az olsa və qayıdış yolu da şəri məsafə qədər olmasa, namaz tamdır və oruc düzgündür.
       
      Sual 663: Bir şəxs yaşadığı yerdən başqa bir yerə səfər edir, belə ki, ora qədər məsafə şəri məsafədən azdır. Həftə ərzində bir neçə dəfə həmin yerdən başqa yerlərə səfər edir, belə ki, gedilən ümumi yol səkkiz fərsəxdən çoxdur. Bu şəxsin vəzifəsi nədir?
      Cavab: Əgər mənzilindən xaric olarkən şəri məsafəni qət etmək niyyətində deyildisə və getdiyi birinci yer ilə başqa yerlər arasında da şəri məsafə qədər yol olmayıbsa, o, müsafir hökmündə deyildir.
       
      Sual 664: Əgər bir şəxs müəyyən bir yerə getmək üçün öz şəhərindən çıxsa və həmin yerdə gəzintiyə çıxmış olsa, bu gəzintidə getdiyi yol mənzilindən həmin yerə qədər qət etdiyi məsafədən sayılırmı?
      Cavab: Getdiyi yerdə gəzintiyə çıxması, qət etdiyi yoldan hesab olunmur.
       
      Sual 665: Bir yerdə qalmağı niyyət edəndə qaldığımız yerdən çıxıb dörd fərsəxdən az məsafədə olan başqa bir yerə getməyi nəzərdə tuta bilərikmi?
      Cavab: Qaldığınız yerdən çıxıb şəri məsafədən az olaraq başqa bir yerə getməyi nəzərdə tutmağınız əgər on gün bir yerdə qalmağın düzgünlüyünə xələl gətirməzsə - məsələn, bu on gün ərzində üç dəfə və hər dəfə təxminən beş saat şəri məsafədən az olaraq gedib-gəlsəniz - bu halda qaldığınız yerdən çıxmağı nəzərdə tutmağınız, bir yerdə qalmaq niyyətinə xələl gətirmir.
       
      Sual 666: Nəzərə alsaq ki, aralarında iyirmi dörd kilometrdən çox məsafə olan yaşayış yerindən iş yerinə qədər yolu qət etmək namazın tam qılınmasına səbəb olur, əgər mən işlədiyim şəhərdən kənara çıxsam və ya başqa bir şəhərə getsəm, belə ki, işlədiyim yer ilə həmin yer arasında məsafə şəri məsafə qədər olmasa və zöhrdən qabaq, yaxud zöhrdən sonra iş yerimə qayıtsam, yenə də namazım tamdırmı?
      Cavab: Şəri məsafədən az olmaqla iş yerindən kənara getmək, gündəlik işinizlə əlaqəsi olmasa belə, iş yerində sizin namaz və orucunuzun hökmü dəyişmir. Bu halda, zöhrdən qabaq, yaxud zöhrdən sonra iş yerinə qayıtmağınızın bir fərqi yoxdur.
       
      Sual 667: Bir şəxs öz vətənindən başqa bir şəhərə səfər edir və o şəhərin başlanğıcına qədər məsafə şəri məsafə qədər deyildir, amma onun getmək istədiyi məntəqəyə qədər (məsələn, dostunun evinə qədər) məsafə şəri məsafə qədərdir. Şəri məsafəni hesablamaq üçün şəhərin başlanğıcı meyar götürülür, yoxsa şəxsin həmin şəhərdə getmək istədiyi məntəqə meyar götürülür?
      Cavab: Əgər o, şəhərin müəyyən bir məntəqəsinə səfər etmək istəyirsə və həmin məntəqəyə çatmaq üçün şəhərin daxili ilə hərəkət etməlidirsə, bu halda şəri məsafənin hesablanmasında həmin məntəqə nəzərdə tutulmalıdır. Amma əgər şəhərin müəyyən bir məntəqəsinə getməyi nəzərdə tutsa belə, şəhərdə hansısa işi vardırsa və şəhərə çatmaq gedəcəyi yerə çatmaq hesab olunursa, şəri məsafənin hesablanmasında şəhərin başlanğıcı meyar götürülür.
       
      Sual 668: Mən hər həftə Xanım Məsuməni (s.ə) ziyarət etmək və Cəmkəran məscidinin əməllərini yerinə yetirmək üçün Qum şəhərinə səfər edirəm. Bu səfərdə namazımı tam, yoxsa qəsr qılmalıyam?
      Cavab: Bu səfərdə siz başqa müsafirlər hökmündəsiniz və namazınız qəsrdir.
       
      Sual 669: Mən Kaşmir şəhərində doğulmuşam. Hicri-şəmsi 1345-ci ildən 1369-cu ilə qədər Tehranda yaşamışam və oranı özümə vətən etmişəm. Üç ildir ki, ailəmlə birlikdə idarə işləri əlaqədar Bəndər-Abbasa ezamiyyətə göndərilmişəm və bir ildən sonra və ya daha tez özümə vətən etdiyim Tehran şəhərinə geri dönəcəyəm. Nəzərə alsaq ki, Bəndər-Abbasda olduğum müddətdə hər an bu rayonun başqa şəhərlərinə ezamiyyətə göndərilə və orada bir müddət qala bilərəm, habelə, ezamiyyətə nə zaman göndəriləcəyim məlum deyildir, xahiş edirəm ki:
      Birincisi, mənim namaz və orucumun hökmünü bəyan edəsiniz.
      İkincisi, həyat yoldaşımın evdar qadın olduğunu və Tehranda doğulduğunu, mənimlə Bəndər-Abbasa gəldiyini və burada yaşadığını nəzərə alaraq, onun namaz və orucunun şəri hökmü nədir?
      Cavab: Sualda deyilənlərə əsasən, siz həmin şəhərdə müsafir hökmündə deyilsiniz. Orada sizin və həyat yoldaşınızın namazı tamdır və orucunuz düzgündür.
       
      Sual 670: Bir şəxs müəyyən bir yerdə on gün qalmağı niyyət etmişdir, çünki on gün orada qalacağını bilirdi və ya on gün orada qalmağı qərara almışdı. Amma bir dördrəkətli namaz qılmaqla namazı tam qılmaq hökmü ona aid olduqdan sonra zəruri olmayan bir səfərə çıxmaqla qarşılaşır. O, həmin səfərə gedə bilərmi?
      Cavab: Hətta səfər zəruri olmasa belə, onun səfər etməsinin maneəsi yoxdur.
       
      Sual 671: Əgər bir şəxs İmam Rzanın (ə) hərəmini ziyarət etmək üçün səfər etsə və orada on gündən az qalacağını bildiyi bir halda namazını tam qılmaqdan ötrü on gün qalmağı niyyət etsə, onun bu əməlinin hökmü nədir?
      Cavab: Əgər orada on gün qalmayacağını bilirsə, on gün qalmağı niyyət etməyin bir mənası və təsiri yoxdur. Orada namazını qəsr qılmalıdır.
       
      Sual 672: Vətəni olmayan bir şəhərdə işləyib, işlədiyi şəhərdə heç vaxt on gün qalmayan, amma eyni zamanda (bu şəhərə işə gəlmək üçün) şəri məsafədən az olaraq səfər edən işçilərin şəri vəzifəsi namazı tam və ya qəsr qılmaq baxımından nədir?
      Cavab: Sualda deyilənləri nəzərə alaraq, on gün bir yerdə qalmadıqları təqdirdə, onların səfəri peşə səfəri hesab olunur. Qaldıqları və işlədikləri yerdə, habelə, bu iki yer arasında onların namazı tamdır.
       
      Sual 673: Əgər bir şəxs bir yerə səfər etsə və orada nə qədər - on gün, yoxsa daha az - qalacağını bilməsə, namazı necə qılmalıdır?
      Cavab: Tərəddüddə olan şəxsin vəzifəsi namazı otuz günə qədər qəsr qılmaqdır. Bundan sonra isə namazı tam qılmalıdır, hətta həmin gün getməli olsa belə.
       
      Sual 674: Əgər bir şəxs iki yerdə dini maarifləndirmə işi ilə məşğuldursa və həmin məntəqədə də on gün qalmaq niyyətindədirsə, onun namaz və orucunun hökmü nədir?
      Cavab: Əgər ürfdə həmin yerlər iki yer hesab olunursa, on gün ərzində bu iki yerin birindən digərinə get-gəl etməyi nəzərdə tutaraq hər iki yerdə və ya onların birində qalmağı niyyət etmək düzgün deyildir.

      [1] “Gün” anlayışını təyin etməkdə meyar, ürfdür. Belə ki, “gün” - günəş doğandan qürub edənə qədər olacaqdır.
    • Tərəxxüs həddi
    • Günah səfəri
    • Vətənin hökmləri
    • Vətən məsələsində zövcənin və övladın ailə başçısına tabe olmaları
    • Böyük şəhərlərin hökmləri
    • İsticari namaz
    • Ayət namazı
    • Nafilələr
    • Namazın müxtəlif məsələləri
  • Orucun hökmləri
  • Xümsün hökmləri
  • Cihad
  • Əmr bil-məruf (yaxşı işlərə dəvət) və nəhy ənil-munkər (pis işlərdən çəkindirmə)
  • Haram qazanclar
  • Şahmat və qumar alətləri
  • Musiqi və ğina
  • Rəqs
  • Əl çalmaq
  • Naməhrəmin videogörüntüsü və fotoşəkli
  • Peyk antena
  • Teatr və kinofilm
  • Rəssamlıq və heykəltəraşlıq
  • Sehr etmək, fokus göstərmək, ruhları və cinləri çağırmaq
  • Hipnotizm
  • Bəxt oyunları (lotoreya)
  • Rüşvət
  • Tibbə aid məsələlər
  • Elm öyrənmək və öyrətməyin qaydaları
  • Müəllif hüquqları
  • Qeyri-müsəlman ilə ticarət
  • Zalım dövlətdə hansısa bir peşədə işləmək
  • Şöhrət geyimi və geyimin hökmləri
  • Qərb mədəniyyətini təqlid etmək
  • Casusluq, xəbərçilik, sirri ifşa etmək
  • Tütün məmulatları və narkotik maddələrin istifadəsi
  • Günah məclisində iştirak etmək
  • Dua yazmaq və istixarə etmək
  • İhtikar və israf
  • Alğı-satqı və müamilənin ehkamı
  • Ribanın (sələm) hökmləri
  • Şuf`ə haqqı
  • İcarə
  • Zaminlik
  • Girov
  • Şəriklik
  • Hədiyyə
  • Borc
  • Sülh (Razılaşma)
  • Vəkillik və həvalə etmək
  • Sədəqə
  • Ariyə və əmanət
  • Vəsiyyət
  • Qəsb
  • Həcr və büluğun nişanələri
  • Müzaribə
  • Bankın hökmləri
  • Sığorta
  • Dövlət qanunları
  • Vəqf
  • Qəbiristanlığın hökmləri
700 /