پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ

ارتباط با پایگاه PDF
کسی که به خاطر بیماری و یا بارداری فقط به اندازه یک «سبحان الله» می‌تواند سجده کند، آیا به همان اندازه اکتفا کند یا باید بر روی صندلی سجده کامل انجام دهد؟
کسی که به خاطر بیماری و بارداری و مانند آن نمی تواند به اندازه گفتن سه «سُبْحانَ اللهِ» در سجده بماند، کافی است که یک مرتبه «سُبْحانَ اللهِ» بگوید و اگر فقط یک لحظه می تواند در سجده باشد، احتیاط واجب آن است که ذکر را در همان لحظه شروع کند و در حال سر برداشتن تمام کند.
چند سال است در مسجدمان خیریه مردمی داریم. شماره کارت شخصی من برای این امر قرارداده شده و باعث گردش مالی و امتیاز وام شده است. آیا می توانم با امتیازی که در اثر گردش مالی برایم به وجود آمده برای خودم درخواست وام بدهم و استفاده کنم؟
احتیاط این است که از این امتیاز در همان امور خیریه استفاده شود و یا از مسئول صاحب اختیار آن خیریه کسب تکلیف نمایید.
واقف نسل بعد از نسل فرزند ارشد را متولی موقوفه قرار داده است. آیا با وجود فرزند ارشد نوبت به برادر زاده ایشان می رسد؟
با وجود شرایط دیگر، پس از فوت متولی، تولیت به برادر بزرگتر ایشان می رسد و مادامی که براداران متولی اول زنده هستند، فرزندان او متولی نخواهند شد تا آنکه نسل اول منقضی شود و تولیت به اکبر اولاد ذکور نسل بعدی برسد و برای نسل های بعدی نیز به همین صورت خواهد بود که تا از نسل قبل یک نفر زنده باشد نوبت به نسل بعدی نمی رسد.
اگر امام جماعت حین نماز متوجه شود وضو نداشته است، تکلیف چیست؟
وظیفه امام جماعت آن است که نماز را رها کند و مأمومین می توانند فردی از خودشان را (که دارای شرایط امام جماعت است) مقدم داشته و ادامه نماز را با اقتداء به او به پایان برسانند یا ادامه نماز را به صورت فرادی تمام نمایند.
از سالیان قدیم همیشه نماز صبح را دقیقاً بعد از پایان اذان می خوانم و تازه فهمیدم که باید حدود هشت دقیقه از شروع اذان صبر کنم و سپس نماز را شروع کنم؛ تکلیف نمازهای صبح قبلی من چیست؟
مقتضی است که مؤمنین محترم ـ ایّدهم الله تعالی ـ جهت رعایت احتیاط در مورد وقت نماز صبح، حدود ده دقیقه بعد از شروع اذان از رسانه ها، نماز صبح را بخوانند و نسبت به گذشته که با اعتقاد به داخل شدن وقت خوانده اید، فعلاً تکلیفی ندارید مگر آن که اطمینان حاصل کنید که قبل از داخل شدن وقت خوانده اید که در این صورت هم غیر از نماز اول، بقیه نمازها - هرچند به نیت اداء اقامه شده باشد - به عنوان قضای نماز صبح روز قبل محسوب شده است. بنابراین اگر فقط قضای آخرین نماز صبح را به جا آورید کفایت می‌کند.
1- اگر نمازگزار در نماز واجب، شروع به خواندن سوره اخلاص یا کافرون نماید، آیا می تواند آن را رها کند و سوره دیگری را قرائت کند و اگر آن را رها کند و سوره دیگری بخواند، حکم نمازش چیست؟
2- آیا در نماز مستحبی هم حکم همین است یا متفاوت می باشد؟
ج1) اگر نمازگزار بعد از حمد، سوره «قل هو الله احد» یا «قل یا ایها الکافرون» را شروع کند، نمی تواند آن را رها کند و سوره دیگری بخواند و اگر به این دستور عمل نکرده، ولی عملش با اعتقاد به صحت بوده و گمان داشته می تواند این دو سوره را رها کرده و سوره ی دیگری بخواند، نمازهای قبلی او صحیح است و اعاده ندارد.
ج2) عدول از یک سوره به سوره دیگر در نوافل مطلقاً جایز است اگر چه احتیاط مستحب این است که در نوافل نیز از سوره توحید و کافرون به سوره دیگری عدول نشود.
آیا می توان بعد از اذان صبح که می خواهیم نافله صبح را بخوانیم، قبل از نافله، اذان و اقامه را برای نماز صبح بگوییم و بعد نافله را بخوانیم؟
برای رعایت استحباب می توانید ابتدا اذان بگویید و بعد نافله صبح را بخوانید و بعد اقامه گفته و نماز صبح بخوانید.
1. بنده مبلغی وام گرفته‌ام که هنوز مانده بدهی‌ وامم با توجه به سود آن، از اصل مبلغ وام بیشتر است. با این مبلغ یک قطعه طلای آب شده جهت پس‌انداز و حفظ ارزش پول، به منظور خرید جهیزیه در آینده خریداری کرده‌ام. خمس این طلا چگونه محاسبه می شود؟
2. یک سکه به صورت خرید اقساطی خریداری کرده‌ام که هنوز یک قسط آن مانده است. آیا به این سکه خمس تعلق می گیرد؟
3. مبلغی به پدر قرض داده‌ام؛ آیا پس از پس گرفتن آن باید خمس آن‌ را بلافاصله پرداخت کنم؟
4. از طرف محل کار یک سکه جایزه گرفته‌ام؛ آیا خمس دارد؟
ج1) نسبتی از اقساط که با درآمد پرداخت شده به کل بدهی محاسبه می شود و به همان نسبت قیمت سر سال خمسی طلا، خمس دارد. مثلاً اگر یک دهم کل اقساط پرداخت شده، باید خمس یک دهم طلا پرداخت شود.
ج2) اگر با درآمد تهیه شده و قصد شما از خرید سکه مثل سوال اول است، پاسخ همان است که در جواب اول بیان شد.
ج3) اگر قرض از درآمد بین سال بوده و سر سال خمسی نمی توانستید پس بگیرید، در وقت دریافت بلافاصله خمس آن را بپردازید.
ج4) پرداخت خمس جایزه و هدیه واجب نیست.
اگر روزه دار به علت تشنگی زیاد، مردد بین آشامیدن شود و تصمیم به آشامیدن کند و سپس از تصمیم خود منصرف شود، آیا روزه باطل است؟
اگر در روزۀ ماه رمضان یا روزه واجب معین در بین روز مردد شود که روزه را ادامه دهد یا نه و یا تصمیم بگیرد یکی از مبطلات روزه را انجام دهد ولی آن را انجام ندهد، بنا بر احتیاط واجب باید روزه را تمام کند و بعداً قضای آن را هم بگیرد.
اگر مبلغی قرض دهیم به شرط اینکه از وام بانکی پرداخت کند، آیا دریافت این پول حلال است؟
اگر یقین دارید عین همان تسهیلاتی که طبق قرارداد با بانک می بایست در راه دیگری هزینه شود را به شما پرداخت خواهد کرد، شرط ذکر شده باطل است و دریافت پول وام جایز نیست.
آیا زن می تواند در ضمن عقد دائم با مرد شرط کند که به هیچ عنوان نزدیکی جنسی نداشته باشند؟
چنین شرطی صحیح است.
اگر کسی نذر کند در فلان روز روزه استیجاری بگیرد اگر در سفر بود می تواند روزه بگیرد؟
روزه قضا (چه روزه قضای خودش باشد و چه قضای دیگران که شخص اجیر شده باشد) در سفر صحیح نیست، هرچند نذر کرده باشد.
پولی که جهت تهیه جهیزیه قبل از سال خمسی پس انداز شده، آیا خمس تعلق می گیرد؟
پس انداز درآمد سال برای صرف در مؤنه در سال های بعد، (مثل جهیزیه) اگر در آستانه صرف در مؤنه تا حدود یک هفته بعد از سال خمسی باشد، و یا خود داشتن مبلغی پس انداز جزؤ مؤنه ی او محسوب باشد خمس ندارد، وگرنه باید خمس آن را بپردازد.
حیوانی که در خارج از کشور مطابق با فتاوای اهل سنت ذبح شده باشد، آیا لازم است از رعایت شرایط ذبح بررسی و تحقیق شود؟
در ذبیحه مسلمان؛ حتی اگر از اهل سنت باشد بررسی لازم نیست و همین مقدار که احتمال دهد بر اساس دستور شرعی ذبح شده کافی است. ضمنا اگر مسلمانی بر اساس مذهبش رعایت قبله را لازم نداند و حیوان را رو به قبله ذبح نکند، اشکال از این جهت در حلال بودن حیوان ایجاد نمی شود.
اگر کسی فراموش کند که روزه قضا دارد و روزه مستحبی بگیرد و بعد از اذان مغرب یادش بیاید، حکم روزه اش چیست؟
کسی که روزه قضا دارد، نمی تواند روزه مستحبی بگیرد و چنانچه فراموش کند و روزه مستحب بگیرد، در صورتی که بین روز یادش بیاید، روزه مستحبی باطل می شود، البته اگر پیش از ظهر باشد، می تواند نیت روزه قضای ماه رمضان کند ولی اگر بعد از ظهر باشد، نیت روزه قضا هم از او صحیح نیست. البته اگر بعد از مغرب یادش بیاید، روزه مستحبی صحیح است.