پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری

موضوعات

پرسش و پاسخ (طلاق و عده)

ارتباط با پایگاه
از شوهرم طلاق گرفته ام به دلیل این که با شوهرم چند ماه قبل از طلاق نزدیکی نداشتم فکر کردم عده ندارم و با مردی در عده ازدواج کردم و نزدیکی صورت گرفت؛ الآن فهمیدم که عقدم باطل بوده است و می‌خواهم با نفر سومی ازدواج کنم. اگر بنده عده عقد قبلی را ادامه بدهم، کفایت می‌کند و می‌توانم با شخص ثالث ازدواج کنم؟
اگر حامله نیستید، ابتدا عده ازدواج اول را کامل کنید (سه پاکی کامل) و بعد از کامل شدن آن بنا بر احتیاط واجب لازم است که یک عده دیگر (سه پاکی) به عنوان عده وطی به شبهه برای ازدواج دوم (که الآن فهمیده‌اید باطل بوده است) نگه دارید و بعد از آن می‎توانید با مرد سوم ازدواج کنید.
ازدواج موقت در ایام عدّه - عدّه طلاق رجعی یا بائن - با همان مرد که در عده ی اوست، چه حکمی دارد؟
در ایام عدّه طلاق بائن، اشکال ندارد، مگر اینکه به خاطر مانعی، ازدواج آنها حرام باشد، مانند این که طلاق سوم باشد - که نیاز به محلل دارد - اما ازدواج با شوهر در ایام عدّه طلاق رجعی، باطل است زیرا زن به منزله همسر مرد محسوب می شود و مرد می تواند بدون خواندن عقد به همسرش رجوع کند.
زنی با مردی ـ خارج از کشور ـ ازدواج دولتی کرده اند و بعد از مدتی از طریق قوانین دولتی جدا شدند؛ حال این زن می خواهد با فرد دیگری ازدواج شرعی کند، آیا این زن باید طلاق بگیرد و عده نگه دارد یا نه؟
اگر هر دو شیعه بوده اند و هنگام ازدواج دولتی، صیغه عقد شرعی با رعایت شرایط آن بین آنها خوانده نشده است، چنانچه تصورشان این بوده که با این ازدواج، با هم زن و شوهر می شوند، وطی به شبهه محسوب می شود و طلاق لازم ندارد و در این صورت زن بعد از نگهداشتن عده‌ی وطی به شبهه* می تواند ازدواج شرعی جدیدی داشته باشد.
____________________________
* عده وطی به شبهه، سه پاکی کامل می باشد و از زمانی شروع می شود که آخرین دخول انجام شده است.
اگر صیغه طلاق در حضور چهار زن عادل جاری شود، آیا طلاق صحیح است؟
صحیح نیست؛ در فرض سؤال، حضور حداقل دو مرد عادل برای شهادت لازم است.
آیا هنگام طلاق حضور زن و نام بردن از او لازم است؟
حضور زن در وقت طلاق لازم نیست، ولی باید زن در صیغه طلاق، ولو به صورت اشاره معین شود تا از ابهام و اجمال خارج شود.
اگر در ازدواج موقت، دخول فقط از پشت باشد، بعد از تمام شدن زمان ازدواج موقت، آیا زن باید عده نگه دارد؟
اگر دخول به مقدار حشفه - از جلو و یا پشت- محقق شده باشد، زن برای ازدواج با شخص دیگر، باید دو حیض کامل، عده نگه دارد.
اگر زنی با رضایت و علاقه خود، تن به ازدواج بدهد و بعد از آن به هر دلیلی درخواست طلاق بدهد و دلیل طلاق را کراهت از مرد اعلام کرده و حاضر باشد همه مهریه و حق و حقوق خود را ببخشد و مرد به این موضوع رضایت ندهد و به ادامه زندگی نظر داشته باشد، آیا صرف کراهت از مرد (با بذل تمام حق و حقوق) از نظر شرعی می تواند برای حکم به طلاق کفایت نماید؟
تا زمانی که مرد طلاق ندهد، طلاق محقق نمی شود و صرف موارد مذکور در سؤال کافی نیست.
سردفتر طلاق هستم. به خاطر کراهت زوجین، صیغه طلاق مبارات را خوانده و سپس برای احتیاط، صیغه خلع را جاری کردم. بعد از مدتی زوج ادعا کرد کراهتی نداشته و دروغ گفته است. با توجه به اینکه در آخر صیغه مبارات، لفظ طلاق آمده (...فهی طالق) آیا طلاق رجعی شده و صیغه خلع که بعد از آن خوانده شده، صحیح نیست؟
ادعای فعلی او بی اثر است و با تحقق شرائط دیگر، طلاق مبارات واقع شده است؛ ولی اگر زن هم تایید کند که تنفّر از جانب شوهر نبوده است (بدون اینکه در این زمینه نزاعی داشته باشند) و موالات عرفی بین بذل و صیغه طلاق خلع مراعات شده باشد (و وکالت شما از مرد شامل طلاق خلع هم می شده است)، طلاق خلع واقع شده و در صورتی که موالات مراعات نشده باشد، طلاق رجعی واقع شده است و طلاق خلع بی اثر است و مرد باید بذل را به زن برگرداند.
زنی که با همسرش دخول نداشته و از طریق ملاعبه، ادرار شوهر و آب دهان او وارد واژن و مقعد زن شود آیا این موارد باعث مدخوله شدن زن می‌شود و طلاق او را که دخول نداشته به دلیل موارد بالا در حیض باطل می‌کند؟
صرف موارد مذکور، موجب مدخوله شدن زن نمی‌شود؛ بنا بر این طلاق زن در حال حیض صحیح است.
بانویی که در ۴۵ سالگی دچار یائسگی زودرس شده است، آیا باید عده نگه دارد؟
زنی که در سن حیض دیدن باشد ولی خون نمی بیند، عده او در عقد موقت، بعد از اتمام و یا بخشیده شدن مدت، 45 روز تمام می باشد و در عقد دائم بعد از اجرای طلاق، باید سه ماه عده نگه دارد.
در دوران عده طلاق خلع اگر زوجه رجوع به مبذول کند، آیا زوج بعد از اتمام عده حق رجوع دارد؟
در صورتی که زن واقعاً به بذل خود رجوع کرده، مرد می تواند فقط در دوران عده به همسر خود رجوع کند.
شاهدین طلاق دو نفر زن بوده‌اند. سردفتر حق الزحمه و کرایه آمد و شد را برای معرفی شاهدین مرد دریافت داشته است و به تعهدش عمل نکرده و هیچ‌یک از زوج و زوجه در هنگام اجرای صیغه طلاق حاضر نبوده‌اند. آیا طلاق صحیح است؟
ج1) شهود زن کفایت نمی‌کند و صیغه طلاق باید با حضور دو شاهد عادل مرد خوانده شود.
ج2) درصورت وکالت دادن برای اجرای صیغه طلاق، حضور زوجین هنگام اجراء طلاق لازم نیست.
آیا خانمی که بر اثر اختلافات خانوادگی با همسرش، به مدت 6 ماه هیچ گونه ارتباطی با وی نداشته است، آیا می تواند بعد از جاری شدن صیغه طلاق، بدون نگه داشتن عده، با مرد دیگری ازدواج کند؟
در فرض سؤال اگر زن و مرد از ابتدای عقد، حتی یک مرتبه رابطه زناشویی و دخول به اندازه ختنه گاه داشته باشند، زن برای ازدواج با مرد دیگر باید از زمان اجرای صیغه طلاق، عده نگه دارد مگر اینکه یائسه باشد که عده ندارد.
در طلاق خلع اگر شوهر رجوع به زن را بر خود ممتنع کند، مثلاً شوهر بعد از اینکه زن را طلاق خلع داد با خواهر او ازدواج کند، آیا حق رجوع زن، در پس گرفتن بذل، از بین می رود؟
در فرض سؤال زن حق رجوع به مال بذل شده را ندارد.
خانمی که در عده طلاق خلع قرار دارد، در این مدت توسط شوهر خود مورد تجاوز جنسی قرار می‌گیرد؛ آیا این مسئله در مدت عده این خانم تغییری ایجاد می‌کند؟
در فرض سؤال تغییری در عده ایجاد نمی‌کند.